Κακά τα ψέματα, η νοοτροπία μας ως λαός έναν επαρχιωτισμό τον έχει. Στην άκρη του κόσμου να πάμε, στην πτήση του γυρισμού, θ’ ακούσεις «Καλά περάσαμε αλλά να πάμε σπίτι μας γιατί σαν την Κύπρο εν έχει». Έτσι γιατί νομίζουμε πως όλα τα ξέρουμε και όλα τα μπορούμε γιατί είμαστε ο ομφαλός της γης. Χωρίς ουσιαστικό λόγο! Απ’ όποια πτυχή κι αν το δει κανείς.
Σε κάθε ταξίδι στο εξωτερικό, φροντίζω να αφιερώσω μέρος του χρόνου μου σε μουσεία και σημεία της πόλης που έχουν κάτι να πουν για την ιστορία της αλλά και τους ανθρώπους της. Αν μη τι άλλο, φεύγοντας να πάρω κάτι μαζί μου σε εικόνες και γνώσεις. Χωρίς βέβαια να το παίζω ειδήμων του είδους.
Σε πρόσφατο ταξίδι μου στο Άμστερνταμ, αφιέρωσα μια ολόκληρη μέρα να δω ορισμένα μουσεία και εκθέσεις. Περιδιαβαίνοντας την έκθεση του Βαν Γκονγκ και το Κρατικό Μουσείο της Ολλανδίας, συνάντησα ολόκληρες τάξεις νηπίων και μαθητών μικρών τάξεων δημοτικού σε ομάδες να παίζουν παιχνίδια και να κάνουν μάθημα μέσα στους χώρους. Στάθηκα λίγο και παρατήρησα πόσο ενδιαφέρον είχε όλη αυτή η διάδραση των παιδιών με τα εκθέματα. Ήταν μια πραγματικά συγκινητική εικόνα.
Αναμφίβολα η σκέψη πήγε αμέσως στη σύγκριση. Τι κάνουν τα δικά μας παιδιά; Ποιες ευκαιρίες έχουν για τέτοιου είδους πολιτιστικές δράσεις; Πόσο ενθαρρύνεται η επίσκεψη και η ανακάλυψη των πολιτιστικών μας θησαυρών; Όχι βέβαια μέσα από βαρετές σχολικές επισκέψεις άνευ ουσίας, σαν αυτές που κοιτούσαμε όλοι το ρολόι πότε θα τελειώσουν για να πάμε για φαγητό και παιχνίδι… Ας το κάνουμε λοιπόν όπως αλλού! Με δράσεις που κεντρίζουν το ενδιαφέρον των παιδιών. Δεν κοστίζει τίποτα πέρα από λίγη εκπαιδευτική σκέψη παραπάνω.
Αυτές τις μέρες, ένας φίλος επιχείρησε να πάρει τα παιδιά του ένα απόγευμα καθημερινής, τώρα που βρίσκονται σε διακοπές, να πάνε μια επίσκεψη σε μουσεία της παλιάς Λευκωσίας. Τέλεια ευκαιρία ν’ ανακαλύψουν όλοι μαζί, τι κρύβει η παλιά πόλη της πρωτεύουσας. Και βέβαια, βρήκε τις πόρτες των μουσείων διπλοκλειδωμένες… Ρίχνοντας μια ματιά στο ωράριο, διαπίστωσε πως βολεύει μόνο… τους συνταξιούχους! Για Σάββατα; Ούτε λόγος! Η παλιά Λευκωσία είναι γεμάτη από μουσεία και χώρους που αξίζει κανείς να επισκεφθεί και να γνωρίσει. Αν βέβαια δεν σκοντάψει πάνω σε δημοσιοϋπαλληλικές νοοτροπίες που τερματίζουν την ημερήσια εργασία τους με βάση το ωράριο της δημόσιας υπηρεσίας!
Είναι καιρός ν΄ αγαπήσουμε περισσότερο τον τόπο μας. Να τον γνωρίσουμε καλύτερα. Να επαναπροσδιορίσουμε την σχέση μας μαζί του. Να απαιτήσουμε προγράμματα που θα δώσουν κίνητρα στους πολίτες να γνωρίσουν και ν’ αγαπήσουν το πολιτιστικό προϊόν της Κύπρου. Ν’ ανοίξουν οι πόρτες στον πολιτισμό του τόπου μας. Κλειδωμένος μέσα σε ψυχρά μουσεία χωρίς κόσμο δεν έχει κάτι να πει… Κι αυτό, ο νέος υφυπουργός Πολιτισμού πρέπει να το λάβει σοβαρά υπόψη και να βρει τους τρόπους, να γνωρίσει και ν’ αγαπήσει πρώτα ο Κύπριος το πολιτιστικό προϊόν της χώρας. Να του συμπεριφερθεί όπως του αξίζει… Κι έπειτα μπορούμε να έχουμε αξιώσεις από τους τουρίστες να επισκέπτονται τη χώρα μας για να γνωρίσουν κι άλλα πράγματα εκτός από τον ήλιο και τη θάλασσα… Κι αφού μπορούν στας Ευρώπας, ας «αντιγράψουμε» τις καλές πρακτικές τους.