Μετά από δύο χρόνια πάλης με τον κορωνοϊό και αφού, προκειμένου να σώσουμε ζωές, κλείσαμε πότε ολόκληρη την οικονομική και κοινωνική δραστηριότητα και πότε στοχευμένους τομείς, ήρθε η ώρα να τελειώσουμε με κάθε μέτρο που παρακωλύει την κανονικότητα.
Με το 75% περίπου του πληθυσμού να έχει εμβολιαστεί πλήρως και αφού οποιοσδήποτε επιθυμεί μπορεί να εμβολιαστεί αυθημερόν, το καθήκον μέριμνας της Πολιτείας έναντι των πολιτών σε σχέση με τον κορωνοϊό, έχει ολοκληρωθεί. Στην πραγματικότητα και με ανάλυση κέρδους-οφέλους, η Πολιτεία έχει υπερβεί κατά πολύ το εν λόγω καθήκον, κάτι που σε μεγάλο βαθμό δικαιολογείται από δύο δεδομένα:
>>Πρώτο, στην αρχή της πανδημίας και ιδίως μέχρι την παραγωγή ασφαλούς και αποτελεσματικού εμβολίου, ουδείς γνώριζε με ασφάλεια τον βαθμό επικινδυνότητας του ιού και,
>> Δεύτερο, η Κύπρος ακολουθούσε τις βέλτιστες και εξόχως ουμανιστικές πρακτικές των εταίρων στην ΕΕ και χωρών που πλήγησαν πριν από εμάς και εντονότερα από εμάς.
Τώρα τα αγαθά της επιστήμης και της φαρμακοβιομηχανίας είναι προσιτά σε όλους, ενώ όλες οι χώρες –και η Κύπρος μαζί– έχουν πλήρη και αυτάρκη επιστημονική αντίληψη του κινδύνου και έχουν ενισχύσει τα συστήματα υγείας με τις αναγκαίες υποδομές και στελέχωση.
Δεν θα επιχειρήσω ανάλυση, ούτε του αριθμού των εργαστηριακών ελέγχων που διενεργούνται στη χώρα μας, όπου είμαστε με διαφορά οι πρώτοι: περίπου 100 τεστ την ημέρα ανά 1.000 πρόσωπα, όταν το δεύτερο ψηλότερο είναι στην Ελλάδα με 25. Ούτε του ποσοστού θετικότητας όπου είμαστε εμείς στο 6% περίπου και η Γερμανία στο 55%. Ούτε των αριθμών των νοσηλευομένων και των διασωληνομένων που είναι σε σαφώς διαχειρίσιμα επίπεδα αλλά ούτε και του ποσοστού θνητότητας στο οποίο κανένας δεν αναφέρεται.
Το βέβαιο μετά από δύο χρόνια είναι ότι η πανδημία θα συνεχίζεται και ότι τώρα πια όλοι γνωρίζουν τι πρέπει να κάνουν για να προστατεύσουν εαυτούς και αλλήλους από τον ιό– η πολιτεία όμως έχει πλέον καθήκον και ευθύνη να καταργήσει κάθε νομικά υποχρεωτικό περιορισμό. Διότι ακόμα και από απόψεως υγειονομικής η διατήρηση των μέτρων μόνο επιβάρυνση προκαλεί στην φυσική και ψυχική υγεία των πολιτών. Η Επιστημονική Συμβουλευτική Επιτροπή του Υπουργείου Υγείας έχει ολοκληρώσει τον κύκλο της και ήρθε η ώρα να καταθέσει την εντολή και να διακοπεί η ανακοίνωση κρουσμάτων, θανάτων, ποσοστών και άλλων στοιχείων σε σχέση με τον ιό.
Το κοινωνικό και οικονομικό σώμα δεν έχουν άλλα περιθώρια απωλειών σε ένα πόλεμο που έχει τεθεί υπό έλεγχο. Ιδιαίτερα από την ώρα που ένας άλλος πόλεμος – κυριολεκτικός και μεταφορικός – μαίνεται στην «αυλή» μας, διαρκώς επιδεινούμενος με συνέπειες εν δυνάμει καταστροφικές.
Η οικονομία δεν είναι ακορντεόν να την ανοιγοκλείνεις πλήρως ή μερικώς και να παράγει μελωδίες. Μέχρι τις 24 Φεβρουαρίου ενδεχομένως να είχαμε την πολυτέλεια να επιβάλλουμε οικονομικούς περιορισμούς για τον κορωνοϊό ενόψει ενδεχόμενων αναζωπυρώσεων, ενδεχόμενων νέων παραλλαγών και πολλών άλλων ενδεχομένων. Ε, από τις 24/2 δεν έχουμε την πολυτέλεια των ενδεχομένων και αν κάποιος δεν το αντιλαμβάνεται είτε δεν έχει πλήρη γνώση των δεδομένων είτε υποβαθμίζει ασύγγνωστα τον κίνδυνο.
Οι κυρώσεις της ΕΕ σε βάρος της Ρωσίας και τα αντίμετρα της Ρωσίας σε βάρος «μη φιλικών χωρών», έχουν δημιουργήσει εκρηκτική κατάσταση. Δεν αντιμετωπίζουμε μια ακόμα κρίση – βρισκόμαστε σε εν εξελίξει τεκτονικές αλλαγές που απειλούν αυτή τούτη την αρχιτεκτονική της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας, ενδεχομένως και της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Οι ανατροπές της εφοδιαστικής αλυσίδας που προκάλεσε η διετία του κορωνοϊού και εκτόξευσαν τις τιμές σε όλα σχεδόν τα υλικά, αγαθά, πρώτες ύλες και υπηρεσίες, θα μοιάζουν με ανώδυνες ανατιμήσεις αν διακοπεί άτακτα η παροχή ρωσικού φυσικού αερίου (ΦΑ) στην Ευρώπη. Η Γερμανία – η μεγαλύτερη οικονομία της ηπείρου και μια από τις μεγαλύτερες του κόσμου – βασίζεται κατά το ήμισυ περίπου στην προμήθεια ενέργειας από την Ρωσία. Οι πρόσθετες ανατροπές στην εύρυθμη λειτουργία και εφοδιασμό της αγοράς αλλά και οι τεράστιες πληθωριστικές πιέσεις που θα προκληθούν από τυχόν διακοπή ή υπολειτουργία της Γερμανικής βιομηχανικής παραγωγής, απειλούν την Ευρώπη με τον εφιάλτη του στασιμοπληθωρισμού, δηλαδή συνδυασμό ύφεσης, ανεργίας και ψηλού πληθωρισμού.
Η Ευρώπη προβαίνει εσπευσμένα σε κινήσεις ενεργειακής αυτονόμησης και βελτίωσης του επιπέδου αυτάρκειας σε βασικά πρωτογενή αγαθά προς μείωση των κινδύνων για επισιτιστικές κρίσεις στο μέλλον.
Ωστόσο, θεωρώντας ως δεδομένη την διατήρηση της βασικής δομής της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας, η Ευρώπη δεν μπορεί να είναι αυτάρκης και αυτόνομη σε όλα. Η ΕΕ χρειάζεται περισσότερους αξιόπιστους εταίρους και λιγότερα στηρίγματα, χρειάζεται σχέσεις ισοτιμίας βασισμένες στην αρχή της αμοιβαιότητας και καθόλου σχέσεις μονομερούς εξάρτησης.
Πρέπει δε να είναι σε διαρκή επαναξιολόγηση των εταιρικών της σχέσεων γιατί η αξιοπιστία είναι μεταβλητή, ποτέ δεν ήταν δεδομένη ή αυτονόητη – ούτε καν εντός Ευρώπης, η οποία ειρήνευσε μόνο όταν ενώθηκε με κίνητρο την κοινή εκμετάλλευση του βασικού πλούτου (χάλυβα και άνθρακα).
Πώς η Ευρώπη θα μπορεί να στηριχθεί στις ΗΠΑ εάν προκύψει ξανά με δόγμα «η Αμερική πρώτα», «δεν έχουμε λεφτά να ξοδεύουμε για άλλους» ή μιας νέας προσπάθειας αποπαγκοσμιοποίησης μέσω των εμπορικών πολέμων;
ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΙΚΙΑ ΤΟΥ ΠΟΥΤΙΝ
Και πόση εμπιστοσύνη μπορεί να έχει η Ευρώπη στην εκάστοτε ευθυκρισία της Γερμανικής ελίτ, η οποία άφησε τη χώρα να μετατραπεί σε ενεργειακή αποικία της Ρωσίας του Πούτιν, με τον επί επταετία Καγκελάριο της (Γκέρχαρντ Σρέντερ) να είναι χρόνια τώρα έμμισθο μεγαλοστέλεχος στις ρωσικές εταιρείες που την εκβιάζουν με ενεργειακή ασφυξία, αν δεν πληρώσει σε ρούβλια;
Η ευημερία της Ευρώπης είναι αδύνατη χωρίς συνεργασία με μια Ρωσία ειρηνική, δημοκρατική και επανενταγμένη στο διεθνές οικονομικό σύστημα. Όλα τα μέτρα σε αυτό (πρέπει να) στοχεύουν, με πρώτιστη επιδίωξη πάντα τη λήξη της βάρβαρης ρωσικής εισβολής και του φρικτού πολέμου στην Ουκρανία.
Τώρα που αρχίζει το μαρτύριο του Τάνταλου, ας κηρύξουμε λοιπόν τη λήξη στο μαρτύριο του Σίσυφου …
*Γενικός Διευθυντής της ΟΕΒ
