Η κλιματική αλλαγή, η οποία συντελείται πλέον με ραγδαίους ρυθμούς, βάζει την ανθρωπότητα ενώπιον των ευθυνών της για τη διάσωση του πλανήτη μας και βέβαια του ίδιου του ανθρώπου. Κινδυνεύει πλέον η ίδια ζωή. Οι επιστήμονες έχουν προ πολλού καταλήξει στο τι φταίει γι’ αυτή την τραγική εξέλιξη. Φταίει η αλόγιστη χρήση των ορυκτών καυσίμων η οποία ευθύνεται για τη μόλυνση της ατμόσφαιρας και ειδικότερα για την αύξηση του διοξειδίου του άνθρακα σ’ αυτήν. Αυτό ακριβώς δημιουργεί το φαινόμενο του θερμοκηπίου που οδηγεί στη συνεχή αύξηση της θερμοκρασίας. Η επιστήμη υπολογίζει ότι σε 30 περίπου χρόνια η γη δεν θα είναι πια κατοικήσιμη.
Ίσως κάποιοι να μην πολυενδιαφέρονται για τούτο, υπολογίζοντας ότι μέχρι τότε θα μπορούν να μεταναστεύσουν σε κάποιον άλλο πλανήτη, στον Άρη ή αλλού. Η πραγματικότητα όμως είναι πικρή. Όσο και να είναι τεχνικά εφικτή η «μετανάστευση» πολύ περιορισμένου αριθμού, άλλο τόσο και πολύ περισσότερο δεν είναι ακόμη καθόλου εφικτή η διαβίωση και η δραστηριοποίηση ανθρώπων σε οποιονδήποτε πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος. Είμαστε μόνοι μας στο ηλιακό μας σύστημα.
Πολύ περισσότερο ανέτοιμη είναι η επιστήμη για πιο μακρινούς προορισμούς.
Συνεπώς η επιβίωσή μας στον δικό μας πλανήτη είναι μονόδρομος: Κατάργηση των ορυκτών καυσίμων και αντικατάστασή τους με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Που ειρήσθω εν παρόδω η φύση, την οποία εμείς καταστρέφουμε απερίσκεπτα, μας προσφέρει και πάντα μας πρόσφερε απλόχερα τέτοιες πηγές ενέργειας. Καθαρής, αβλαβούς και αναπληρούμενης ενέργειας.
Το σήμα κινδύνου στέλλεται προς εμάς αδιαλείπτως από τη φύση εδώ και 50-60 χρόνια.
Γιατί δεν προχωρούμε λοιπόν; Δεν είναι τόσο απλά και τόσο εύκολα τα πράγματα. Πάνω στα ορυκτά καύσιμα και ιδιαίτερα τα υγρά, έχει οικοδομηθεί ολόκληρος ο τεχνολογικός πολιτισμός του 19ου και 20ού αιώνα. Και μέσω αυτού έχουν δημιουργηθεί ασύλληπτα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα με μορφή αλυσίδας. Πετρελαϊκές εταιρείες, εξόρυξη, εμπορία, ηλεκτροπαραγωγοί σταθμοί, αυτοκινητοβιομηχανίες, μηχανές εσωτερικής καύσης, ηλεκτροκίνητα μηχανήματα, ακόμη και τα υλικά για να κτίσεις την κατοικία σου, σχεδόν τα πάντα εξαρτώνται από αυτή τη μορφή ενέργειας. Ο βασικός κρίκος αυτής της αλυσίδας είναι τα ορυκτά καύσιμα. Οι εταιρείες πετρελαίου έχουν αποκτήσει τεράστια οικονομική ισχύ και συνακόλουθα πολιτική ισχύ. Είναι σε θέση να ακυρώνουν αποφάσεις όχι μόνο κυβερνήσεων αλλά και διεθνών τέτοιων. Γιατί ακριβώς έχουν στα χέρια τους τη βάση όλης της παγκόσμιας οικονομίας.
Αυτή η κατάσταση πέραν του ολέθρου που μπορεί να φέρει με την εμμονή στη χρήση του πετρελαίου, έχει κυριολεκτικά φαλκιδεύσει τη λαϊκή κυριαρχία ακόμα και σε χώρες όπως οι Η.Π.Α.
Παρ’ όλη την κατάσταση, η πορεία προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι αναγκαστικός μονόδρομος.
Και είναι κατά τη γνώμη μου και μια μεγάλη ευκαιρία νέας, καλύτερης κοινωνικής διάρθρωσης.
Τώρα με την παγκοσμιοποίηση η κύρια δύναμη που καθορίζει και το status και την πορεία λαών και κρατών είναι η ενέργεια διά του πετρελαίου. Οι πετρελαϊκές εταιρείες.
Με την αλλαγή που επιβάλλεται, η στροφή προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, μας δίνεται μια μοναδική ευκαιρία να κοινωνικοποιούμε όσο μπορούμε την ενέργεια.
Ήδη ο ιδιωτικός τομέας έχει αρχίσει να στρέφεται προς αυτή την κατεύθυνση. Να αρχίσει και να ενταθεί η προσπάθεια εμπλοκής και του δημόσιου τομέα. Πώς; 1) Με την εμπλοκή κρατικών, ημικρατικών οργανισμών (ΑΗΚ, CYTA) στον τομέα αυτό. 2) Με την εμπλοκή του Τμείου Κοινωνικών Αφαλίσεων, του οποίου τα πλεονάσματα χρησιμοποιούνται για κάλυψη των ελλειμμάτων της κυβέρνησης.
3) Με την εμπλοκή των ταμείων προνοίας και των ταμείων συντάξεων πολλών επαγγελματικών κλάδων, και 4) Με την κυβερνητική οδηγία προς τον τραπεζικό τομέα να στηρίξει τέτοιες επενδύσεις.
Αυτό θα μας οδηγήσει όχι μόνο στη διάσωση του πλανήτη μας, αλλά και σε μια άλλη κοινωνική διάρθρωση, όπου τον κύριο λόγο για την ενέργεια θα έχει η ίδια η κοινωνία.
Ας το σκεφτούν τα συνδικάτα.
* Πρώην Υπουργός Δικαιοσύνης.