Ακούω όλες αυτές τις μέρες όλους αυτούς που μεταξύ άλλων ζητούν το κλείσιμο των οδοφραγμάτων και την αφαίρεση διαβατηρίων από Τ/κ και θλίβομαι. Θλίβομαι διότι 47 χρόνια μετά την εισβολή και κατοχή εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε το κυπριακό πρόβλημα ευκαιριακά, να τρέχουμε πίσω από τα γεγονότα, κυβερνήσεις και κόμματα να εισηγούνται μέτρα που περισσότερο έχουν στόχο να ικανοποιήσουν τα αφτιά των οπαδών τους και να βγάζουν τη γλώσσα τους περίπατο μιλώντας για βέτο και κουροφέξαλα. Επαναλαμβάνοντας ουσιαστικά συνθήματα άνευ περιεχομένου.
Μία από τις εισηγήσεις είναι να κλείσουν τα οδοφράγματα με στόχο να προκληθεί οικονομική ζημιά στο ψευδοκράτος. Και πράγματι εάν κλείσουν τα οδοφράγματα και απαγορευθεί η διακίνηση εμπορευμάτων από τα κατεχόμενα προς τις ελεύθερες περιοχές και τερματιστεί η απασχόληση Τ/κ στις ελεύθερες περιοχές, το ψευδοκράτος θα υποστεί σημαντικό κόστος. Ποιο θα είναι όμως το αποτέλεσμα; Η απάντηση είναι εύκολη: θα σπρώξουμε τους Τ/κ και τα κατεχόμενα ακόμα πιο κοντά στην Τουρκία. Θα χάσουμε ακόμα κι αυτούς τους Τ/κ που έχουν το θάρρος να αντιστέκονται στην Άγκυρα. Στην ουσία θα συμβάλουμε εμείς οι ίδιοι στα σχέδια της Άγκυρας για να κερδίσουν κάποιοι πολιτικοί στις ελεύθερες περιοχές τα χειροκροτήματα των φανατικών οπαδών τους. Και θέλω να διερωτηθούν όλοι αυτοί που προτείνουν τις πιο πάνω λύσεις εάν με αυτό τον τρόπο θα εμποδίσουν το άνοιγμα της Αμμοχώστου ή θα πετύχουν ακριβώς το αντίθετο.
Προτείνουν κάποια κόμματα και φαίνεται να το υιοθετεί και η Κυβέρνηση, την αφαίρεση διαβατηρίων από Τ/κ πολιτικούς ηγέτες, όπως ο σημερινός ηγέτης των Τ/κ Ερσίν Τατάρ. Το θέμα έχει δύο πτυχές: την πολιτική και τη νομική. Η δεύτερη είναι πιο ξεκάθαρη. Οι Τ/κ είναι πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας και δικαιούνται ταυτότητας και διαβατηρίου στη βάση της κείμενης νομοθεσίας. Και μόνο στη βάση αυτής της νομοθεσίας μπορεί να γίνει η αφαίρεση διαβατηρίου. Δεν πρόκειται για αλλοδαπούς για τους οποίους μπορεί να αποφασίσει το Υπουργικό Συμβούλιο. Χρειάζεται απόφαση δικαστηρίου. Εμείς είμαστε το νόμιμο κράτος και νόμιμες πρέπει να είναι οι αποφάσεις του.
Στην περίπτωση της πολιτικής πτυχής, εδώ χρειάζεται πολύ συζήτηση. Κατά πόσο δηλαδή κερδίζει ή χάνει η Δημοκρατία όταν ακόμα και αξιωματούχοι του κατοχικού καθεστώτος διακινούνται στο εξωτερικό με κυπριακά διαβατήρια. Κατά την άποψή μου, κερδίζει η Δημοκρατία. Μέσα από αυτή τη διαδικασία τονίζεται η κρατική οντότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας και επισημαίνεται ότι μπορεί στα κατεχόμενα να υπάρχει μία οντότητα εξαιτίας της κατοχής και εισβολής, τα μέλη της δεν παύουν όμως να είναι πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Γενικότερα για την αντιμετώπιση προβλημάτων-ζητημάτων υπάρχουν δύο γραμμές: η «αρνητική» δηλαδή αυτή που παραπέμπει σε δράσεις που προσπαθούν να απαντήσουν με το ίδιο νόμισμα και την πρόκληση κόστους και τη «θετική» η οποία προσπαθεί να αξιοποιήσει την αρνητική συγκυρία δημιουργώντας θετικά αποτελέσματα. Εγώ είμαι υπέρ της δεύτερης. Είναι καιρός να σκεφθούμε μέτρα μιας ειρηνικής επίθεσης προς τους Τ/κ σε μια προσπάθεια ενίσχυσης των τάσεων υπέρ μια λύσης που θα ενώνει τον τόπο και δε θα τον διαχωρίζει. Και υπάρχουν τρόποι. Χρειάζεται όμως σχεδιασμός, οδικός χάρτης και προπαντός πολιτική βούληση.
Θα πρέπει να προσπαθήσουμε να «σπάσουμε» τη διαχωριστική γραμμή με μέτρα που θα ενισχύουν τους Τ/κ, θα τους βοηθούν να μειώσουν την εξάρτησή τους από την Τουρκία και θα δημιουργούν την εικόνα ότι θέλουμε λύση του κυπριακού, ότι είμαστε έτοιμοι σε παραχωρήσεις απέναντι στους Τ/κ αλλά όχι προς την Τουρκία. Είναι το μόνο χαρτί που μας παραμένει.
Όλα τα άλλα είναι ανεδαφικά, κυρίως τα περί βέτο και κόστους στην Άγκυρα. Ακόμα κι αν επιτευχθούν θα πρόκειται για προσωρινά και ανώφελα με αρνητικά για την Κύπρο αποτελέσματα. Θα χαθούν άλλα τρία με τέσσερα χρόνια με ότι αυτό συνεπάγεται.
Η χώρα μας μάλιστα κινδυνεύει να καταστεί η αφορμή οι ΗΠΑ και κάποιες χώρες στην Ευρώπη να πιέσουν την Τουρκία όχι για να λύσει το Κυπριακό αλλά για να κερδίσουν στα ευρύτερα σχέδιά τους στην περιοχή και στις σχέσεις τους με την Άγκυρα. Δηλαδή, η Κύπρος να είναι η αφορμή αλλά τα αίτια να είναι άλλα και βαθύτερα. Κι αυτό είναι ένα έργο που το έχουμε ξαναζήσει. Έχουμε δει ξανά ευρωπαϊκές χώρες που για δικούς τους λόγους δεν θέλουν ενίσχυση των σχέσεων της ΕΕ με την Τουρκία, για να την εμποδίσουν όμως έβαζαν μπροστά την Κύπρο.
Οι συγκυρίες πρέπει να αξιοποιούνται χωρίς όμως να θεωρούνται διαχρονικές. Είναι γι’ αυτό που έχει σημασία το μομέντουμ. Το οποίο, δυστυχώς, είναι αρκετές οι φορές που δεν αξιοποιήσαμε επειδή οι ηγέτες δεν τόλμησαν το επόμενο βήμα.
*Δημοσιογράφος
(panicoscharal.j@gmail.com)
