Η σύρραξη στη Μέση Ανατολή επισπεύδει την ψήφιση των νομοσχεδίων που επιτρέπουν την παρακολούθηση τηλεφώνων μόνο με την έγκριση του Γενικού Εισαγγελέα, ώστε να αντιμετωπισθούν οι έξωθεν απειλές για τη Δημοκρατία.
Χθες συζητήθηκε στην κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών το πρώτο νομοσχέδιο με το οποίο διευρύνονται τα αδικήματα για τα οποία μπορεί να επιτραπεί με δικαστικό διάταγμα η παρακολούθηση τηλεφωνικών συνδιαλέξεων, αλλά και η αλλαγή του Συντάγματος, ώστε να δίνεται η εξουσία στον Γενικό Εισαγγελέα για σκοπούς ασφάλειας του κράτους και μόνο, να δίνει γραπτή έγκριση στον Αρχηγό Αστυνομίας και της ΚΥΠ να παρακολουθούν τηλέφωνα. Η κατάσταση στην περιοχή που διανύουμε τις τελευταίες ημέρες δεν έμεινε εκτός της συζήτησης χθες, με τον διοικητή της ΚΥΠ Τάσο Τζιωνή να αναφέρει ότι η θέσπιση των εν λόγω νόμων θα δώσει στο κράτος τις αναγκαίες εξουσίες για να διασφαλίζει η Πολιτεία αποτελεσματικά την ασφάλεια καθώς και τα ανθρώπινα δικαιώματα. «Πρέπει να περάσουν αυτοί οι νόμοι για να έχουμε τα όπλα που χρειαζόμαστε για να αντιμετωπίσουμε το οργανωμένο έγκλημα και την τρομοκρατία, αλλά και κινδύνους από εξωτερικές απειλές που ελέγχονται από κράτη, όπως είδαμε πρόσφατα, και θα τα καταφέρουμε», πρόσθεσε.
Ιδιαίτερα επεξηγηματικός για τα νομοσχέδια της κυβέρνησης ήταν ο υπουργός Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης Κώστας Φυτιρής, ο οποίος τα χαρακτήρισε ως μια ουσιαστική θεσμική απάντηση σε μια βεβαρημένη κατάσταση εγκληματικής δράσης. Σύμφωνα με τον ίδιο, σκοπός του προτεινόμενου νόμου, είναι η ενίσχυση του θεσμικού και ρυθμιστικού πλαισίου, ώστε η Δημοκρατία να διαθέτει τα αναγκαία και σύγχρονα εργαλεία για την προστασία της ασφάλειας και της κυριαρχίας της, καθώς και για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της σοβαρής και οργανωμένης εγκληματικότητας «πάντοτε εντός των ορίων του κράτους δικαίου και με πλήρη σεβασμό στα θεμελιώδη δικαιώματα». Ανάμεσα στα αδικήματα για τα οποία θα μπορεί να ζητηθεί δικαστικό διάταγμα για παρακολούθηση τηλεφώνων περιλαμβάνονται οι φόνοι και η απόπειρα φόνου, εμπορία ενήλικων και ανήλικων προσώπων, αδικήματα που σχετίζονται με την παιδική πορνογραφία και με τη σεξουαλική εκμετάλλευση ή σεξουαλική κακοποίηση παιδιών, τρομοκρατίας, κατασκοπία, παράνομης διακίνησης μεταναστών και υποβοήθησης παράνομης εισόδου, διέλευσης και παραμονής στη Δημοκρατία. Επίσης έγινε αποδεκτή εισήγηση του βουλευτή του ΔΗΣΥ Νίκου Γεωργίου για προσθήκη και του αδικήματος της σύστασης εγκληματικής οργάνωσης όπως και εισήγηση του Γενικού Εισαγγελέα για συμπερίληψη και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας.
Η πρόνοια «αγκάθι»
Ο κ. Φυτιρής σημείωσε ότι εισάγεται και η πρόνοια για γραπτή έγκριση από τον Γενικό Εισαγγελέα για άρση του απορρήτου που δίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου (χωρίς την εμπλοκή δικαστή), εφόσον η επέμβαση αποτελεί μέτρο το οποίο σε μια δημοκρατική κοινωνία είναι αναγκαίο μόνο προς το συμφέρον της πρόληψης και της αντιμετώπισης δραστηριοτήτων που συνιστούν απειλή κατά της ασφάλειας και της κυριαρχίας της Δημοκρατίας. Διευκρίνισε ότι για σκοπούς διερεύνησης των πιο πάνω αδικημάτων, δικαίωμα για άρση του απορρήτου θα έχει η Αστυνομία, η οποία θα εξασφαλίσει προς τούτο δικαστικό ένταλμα, ενώ για σκοπούς ασφάλειας και κυριαρχίας της Δημοκρατίας, δικαίωμα για άρση του απορρήτου, θα έχει και η ΚΥΠ, η οποία θα εξασφαλίσει προς τούτο γραπτή έγκριση του Γενικού Εισαγγελέα. Υπογράμμισε ωστόσο ότι το σύστημα που θα χρησιμοποιηθεί για το σκοπό αυτό περιλαμβάνει ασφαλιστικές δικλίδες που διασφαλίζουν έναντι κάθε ενδεχόμενου παράνομης παρακολούθησης.
Τέλος ο κ. υπουργός ανέφερε ακόμη ότι δίδεται μέσω των παρόχων η δυνατότητα ιχνηλάτησης, δηλαδή τήρησης στοιχείων σχετικά με οποιαδήποτε παρακολούθηση, χωρίς να υπάρχει η δυνατότητα οποιασδήποτε παρέμβασης, διαγραφής, αλλοίωσης ή παραβίασης των στοιχείων αυτών. «Η γραμμή άμυνας μας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από αυτά τα νομοσχέδια» είπε ο κ. Φυτιρής, καλώντας τους βουλευτές να στηρίξουν αυτά τα νομοσχέδια ενισχύοντας στην πράξη την ασφάλεια της κοινωνίας και της Δημοκρατίας.
10 χρόνια φυλάκιση για παρανομίες ωτακουστών
Ως υπερόπλο για την πάταξη του οργανωμένου εγκλήματος αλλά και της τρομοκρατίας, χαρακτήρισε την παρακολούθηση τηλεφωνικών συνδιαλέξεων ο Γενικός Εισαγγελέας Γιώργος Σαββίδης. Ο ίδιος παρατήρησε ότι το ζητούμενο είναι να υπάρχει η δυνατότητα παρακολούθησης με τρόπο που να είναι πρακτικός και εφαρμοστέος, προσθέτοντας ότι είναι κάτι το οποίο όλες οι χώρες έχουν. Είπε ακόμη ότι το πακέτο νομοσχέδιων και γενικά η φιλοσοφία των παρακολουθήσεων παρέχει ικανοποιητική κάλυψη στη διασφάλιση των ανθρώπινων δικαιωμάτων. Τα νομοσχέδια, πρόσθεσε, προβλέπουν ποινή φυλάκισης 10 ετών αν παρακολουθείται κάποιος εκτός νόμου και η τριμελής Επιτροπή που έχει συσταθεί, θα ελέγχει ότι τηρήθηκαν όλες οι διαδικασίες. Ο κ. Σαββίδης παρατήρησε ακόμα ότι ένα Δικαστήριο για να οδηγηθεί σε καταδίκη κάποιου, πρέπει να υπάρχει διάταγμα δικαστή που να επιτρέπει την παρακολούθηση.
Στη δική του τοποθέτηση, ο Αρχηγός Αστυνομίας Θεμιστός Αρναούτης, είπε ότι είναι ουσιαστικής σημασίας το όπλο της παρακολούθησης για την καταπολέμηση της διαφοράς και του σοβαρού και οργανωμένου εγκλήματος, κυρίως γιατί θα εξασφαλίζεται μαρτυρία για να αξιοποιηθεί ενώπιον του δικαστηρίου.
Η Επίτροπος Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων, Μαρία Χριστοφίδου, υπογράμμισε ότι το απόρρητο των επικοινωνιών αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα και ότι οποιαδήποτε επέμβαση σε αυτό θα πρέπει να πραγματοποιείται με πλήρη σεβασμό στις αρχές της αναγκαιότητας, της αναλογικότητας και της νομιμότητας καθώς και με επαρκείς θεσμικές εγγυήσεις.
Εκπρόσωπος της CYTA είπε ότι το προτεινόμενο πλαίσιο μπορεί να λειτουργήσει εφόσον οι πρόνοιες είναι ξεκάθαρες και εφαρμόσιμες και υπάρχει σαφής διαχωρισμός των αρμοδιοτήτων. Ζήτησε επίσης όπως το κόστος συντήρησης των μηχανημάτων να καλύπτεται από το κράτος, θέση με την οποία συμφώνησαν και οι υπόλοιποι παρόχοι.
Σημειώνεται ότι χθες το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε τα άλλα δύο εφαρμοστικά νομοσχέδια τα οποία θα τεθούν σε κατ’ άρθρον συζήτηση κατ’ επείγον αύριο σε ανοικτή συνεδρία της Επιτροπής, ώστε όλα να οδηγηθούν για ψήφιση στην Ολομέλεια.
Χρειάζονται 38 ψήφοι
Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Επιτροπής Νίκο Τορναρίτη η Κύπρος άργησε να ψηφίσει τη νομοθεσία για τις παρακολουθήσεις, σημειώνοντας ότι χρειάζονται 38 ψήφοι για να αναθεωρηθεί το Σύνταγμα. «Θέλω να ελπίζω ότι όλοι θα αρθούν στο ύψος των περιστάσεων», και θα κατανοήσουν την κρισιμότητα όχι μόνο των στιγμών, αλλά του γεγονότος ότι ενώ όλα τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν το συγκεκριμένο δικαίωμα, πρέπει να το αποκτήσει και η Κυπριακή Δημοκρατία μέσω των δυνάμεων ασφαλείας του κράτους, είπε.