Ο Χαράλαμπος Μερακλής γράφει για το δίδυμο έγκλημα του 1974 και την αδυναμία να υπάρξει μέχρι τώρα μια ολοκληρωμένη ανάλυση για τα γεγονότα.
Η στασιμότητα που παρατηρείται στο Κυπριακό οφείλεται (α) στην ταλάντευση της ελληνοκυπριακής πλευράς για μια ομοσπονδιακή πολιτική διευθέτηση που θα επανενώνει το νησί, (β) στην απορριπτική τάση που ενισχύεται από το γεγονός ότι ένα νέο πολιτικό σύστημα και διεθνές καθεστώς θα καταστήσει την Κυπριακή Δημοκρατία ευάλωτη έναντι των Τουρκοκυπρίων και της Τουρκίας.
Από πλευράς Τουρκοκυπρίων αυτοί ταλαντεύονται ανάμεσα στο αίσθημα της υπεροχής λόγω της κατοχής του 37% του εδάφους της Κύπρου και της αναζήτησης μιας διεθνούς ρύθμισης λόγω και του γεγονότος ότι η διχοτόμηση δεν έγινε αποδεκτή από τη διεθνή κοινότητα, όπως και το κράτος τους.
Λόγω της ανεύρεσης σημαντικών ποσοτήτων κυρίως φυσικού αερίου και πετρελαίου στην Κυπριακή Οικονομική Ζώνη του νησιού μας και των συμφωνιών που συνήψε η Κυπριακή Κυβέρνηση με τις γειτονικές χώρες (Ελλάδα, Ισραήλ, Αίγυπτο, Λίβανο, Ιορδανία), αυξήθηκε το αίσθημα των Ελληνοκυπρίων ότι εξήλθαν από τη γεωπολιτική απομόνωση παρά το γεγονός πως η συνεννόηση με την Άγκυρα είναι δύσκολη λόγω των απαιτήσεων που έχει επί της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης της Κύπρου και της απαίτησής της για συνεκμετάλλευση των αναφερομένων κοιτασμάτων, εξυπηρετώντας, όπως πιστεύει, τα συμφέροντα των Τουρκοκυπρίων. Λόγω της αναμενόμενης επανέναρξης των συνομιλιών το φθινόπωρο και του γεγονότος ότι είναι ίσως η τελευταία ευκαιρία για επανένωση του νησιού μας, καλό θα ήταν οι ηγέτες των δύο κοινοτήτων και η Τουρκία γενικότερα να προωθήσουν ριζοσπαστικά, θαρραλέα μέτρα προσέγγισης και επαφών μέχρι την τελική διευθέτηση του προβλήματος και την προσπέλαση των οποιωνδήποτε σκοπέλων ώστε να οδηγηθούμε στην επιστροφή μέσα σε κανονικές συνθήκες ειρηνικής διαβίωσης.
Αυτές οι υιοθετημένες προσεγγίσεις θα συμβάλουν θετικά στην ορθολογική προσέγγιση των υπόλοιπων προβλημάτων που ταλανίζουν την προσέγγιση των δύο κοινοτήτων και τη λύση του Κυπριακού.
Τέτοια προβλήματα είναι της ασφάλειας, εγγυήσεων, αποχώρησης τουρκικών στρατευμάτων, λύσης κατεχομένου λιμανιού των Βαρωσίων και του αεροδρομίου του Ercan, ο ελλιμενισμός κυπριακών πλοίων σε τουρκικά λιμάνια, η χρήση του τουρκικού εναέριου χώρου από κυπριακά αεροπλάνα, το άνοιγμα της πόλης των Βαρωσίων, η απελευθέρωση των αρχαιολογικών χώρων για πολιτιστικές εκδηλώσεις, η ελεύθερη πρόσβαση των Καρπασιτών στη Χερσόνησο της Καρπασίας, στη Μονή Αποστόλου Ανδρέα και τις άλλες μονές και τζαμιά με τις οποίες ο κυπριακός λαός είναι δεμένος.
Σημαντικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση θα παίζει και η σύσταση κοινής ενεργειακής επιτροπής από εμπειρογνώμονες που έχουν άμεση σχέση με τα ενεργειακά και από τις δυο πλευρές υπό την προεδρία του Κύπριου Προέδρου για να αποφευχθούν οι αμφιλεγόμενες παρεκκλίσεις και παρερμηνείες από τη μη συμμετοχή των Τουρκοκυπρίων στον ενεργειακό πλούτο του νησιού.
Τέτοιες ριζοσπαστικές πρωτοβουλίες έχουν πολιτικό κόστος και ανεπιθύμητες ρητορικές και επαναλαμβανόμενους φόβους, μίση και πάθη, αλλά είναι η μόνη οδός που μας έχει απομείνει για να βγούμε από τα αγκάθια που μας ματώνουν για 44 χρόνια και στέκονται εμπόδιο για να βγούμε από τα αδιέξοδα και που θα οδηγήσουν σ’ ένα πιο ανθρωπιστικό, ειρηνικό και ελπιδοφόρο περιβάλλον.
