Aπαραίτητη θεωρούν πως είναι η προστασία των δασών του πλανήτη για τις μελλοντικές γενιές εννέα στους δέκα ανθρώπους, που συμμετείχαν σε ηλεκτρονική έρευνα, που πραγματοποίησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Τα δάση είναι απαραίτητα, καθώς αποτελούν το σύστημα υποστήριξης της ανθρώπινης ζωής. Ο αέρας που αναπνέουμε προέρχεται από τα δάση, βασιζόμαστε στα δάση για τρόφιμα, βιοποικιλότητα, ενέργεια και πολλά άλλα. Επομένως η προστασία και η αποκατάσταση των δασών του πλανήτη είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση και την αύξηση της ανθρώπινης ευημερίας και για τη βιωσιμότητα των κοινωνιών μας.
Το ευρωπαϊκό δασικό τοπίο είναι ένα μωσαϊκό που έχει διαμορφωθεί σε μεγάλο βαθμό από τον άνθρωπο. Με βάση τον ορισμό αυτό, τα δάση της Ένωσης εκτείνονται σε 182 εκατομμύρια εκτάρια (5% των παγκόσμιων δασικών εκτάσεων). Συνολικά, τα δάση καλύπτουν το 43% της χερσαίας έκτασης της ΕΕ και τα έξι κράτη μέλη με τις μεγαλύτερες δασικές περιοχές (Σουηδία, Φινλανδία, Ισπανία, Γαλλία, Γερμανία και Πολωνία) αντιπροσωπεύουν τα δύο τρίτα των δασικών εκτάσεων της Ένωσης.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, τα δάση αποθηκεύουν μεγάλες ποσότητες άνθρακα που απομονώνονται από την ατμόσφαιρα και διατηρούνται σε ζωντανή και νεκρή βιομάζα και έδαφος. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα επιστημονικά ευρήματα, η αποκατάσταση των δέντρων παραμένει μεταξύ των πιο αποτελεσματικών στρατηγικών για τον περιορισμό της κλιματικής αλλαγής.
Τι κάνει η ΕΕ και τι χρειάζεται να διευθετηθεί
Η ΕΕ έχει αναπτύξει σχέσεις με τις χώρες παραγωγής για να μειώσει τις πιέσεις στα δάση και την αποδάσωση, ενώ έχει αυξήσει την ευαισθητοποίηση των καταναλωτών στην ΕΕ. Από το 2003, η ΕΕ έχει εφαρμόσει το σχέδιο δράσης για την επιβολή της δασικής νομοθεσίας, τη διακυβέρνηση και το εμπόριο (FLEGT) για την καταπολέμηση της παράνομης υλοτομίας και του συναφούς εμπορίου. Ένα από τα κεντρικά στοιχεία του, ο κοινοτικός κανονισμός για την ξυλεία, υποχρεώνει τους φορείς εκμετάλλευσης που διαθέτουν ξυλεία και προϊόντα ξυλείας στην αγορά της ΕΕ να επιδεικνύουν τη δέουσα επιμέλεια για την ελαχιστοποίηση του κινδύνου εισαγωγής παράνομα υλοτομημένης ξυλείας. Το σχέδιο δράσης προωθεί επίσης το διάλογο και τη συνεργασία με άλλες σημαντικές αγορές.
Το έγγραφο προβληματισμού «Προς μια αειφόρο Ευρώπη μέχρι το 2030» υπογραμμίζει ότι η αποδάσωση «δεν είναι« πρόβλημα κάποιου άλλου ». Υπογραμμίζει το γεγονός ότι η κατανάλωση τροφίμων και ζωοτροφών στην ΕΕ συγκαταλέγεται στις κύριες κινητήριες δυνάμεις των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, δημιουργώντας μεγάλη πίεση στα δάση σε τρίτες χώρες και επιταχύνοντας την αποψίλωση των δασών.
Ενώ τα περισσότερα προϊόντα από τις αλυσίδες εφοδιασμού που σχετίζονται με την αποδάσωση και την υποβάθμιση των δασών καταναλώνονται σε τοπικό ή περιφερειακό επίπεδο, οι αγορές της ΕΕ εισάγουν ορισμένα τέτοια προϊόντα (φοινικέλαιο, κρέας, σόγια, κακάο, αραβόσιτο, ξυλεία και καουτσούκ κ.λπ. μεταποιημένων προϊόντων ή υπηρεσιών. Εξετάζοντας την αποψίλωση των δασών “ενσωματωμένη” στη συνολική τελική κατανάλωση, η κατανάλωση στην ΕΕ αντιπροσωπεύει έως και το 10% του παγκόσμιου μεριδίου.
Ως σημαντικός έμπορος και επενδυτής και ο μεγαλύτερος πάροχος αναπτυξιακής βοήθειας, η ΕΕ συνεργάζεται με εταίρους σε όλο τον κόσμο και παρέχει πολλές ευκαιρίες στο πλαίσιο αυτό.
Καταληκτικά αξίζει να σημειωθεί ότι η αποκατάσταση των δασών υπερβαίνει την αναδάσωση, δεδομένου ότι ο πρωταρχικός της στόχος είναι η ανάκτηση της βιοποικιλότητας, η αποκατάσταση των οικοτόπων και η αποκατάσταση της δομής και της λειτουργίας του δάσους και των υπηρεσιών οικοσυστήματός του.
Της Ευαγγελίας Σιζοπουλου
Επιμέλεια: Aνδρέας Νικολαίδης