Το τρίπτυχο το οποίο θα μπορέσει να αυξήσει την προσφορά σε οικιστικό απόθεμα και να δώσει ουσιαστική λύση στο στεγαστικό πρόβλημα, παρουσίασε χθες ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ανάπτυξης Ακινήτων Γιάννης Μισιρλής.
Μιλώντας σε διάσκεψη, μαζί με εκπροσώπους της Build Europe (διαδικτυακά), ενόψει της Άτυπης Υπουργικής Συνόδου για τη στέγαση, που διοργανώνεται στο πλαίσιο της κυπριακής προεδρίας, ο κ. Μισιρλής εστίασε στο κομμάτι της αύξησης της προσφοράς, καθώς και στην ανάγκη επιτάχυνσης των διαδικασιών αδειοδότησης.
Αναλυτικότερα, τόσο ο Γιάννης Μισιρλής, όσο και ο πρόεδρος της Build Europe, Andreas Ibel, τόνισαν ότι το πρόβλημα της στέγασης είναι πανευρωπαϊκό και επηρεάζει άμεσα την ανταγωνιστικότητα, το εργατικό δυναμικό, την κοινωνική συνοχή, και τη μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητα των οικονομιών μας. Ως εκ τούτου, απαιτείται σαφές και εφαρμόσιμο πλαίσιο με σταθερούς κανόνες. Για να υπογραμμίσει ο κ. Μισιρλής ότι στην κάθε χώρα πρέπει να γίνουν οι αναγκαίες προσαρμογές που θα εστιάζουν στις ιδιαιτερότητες της αγοράς κάθε χώρας. Όπως είπε χαρακτηριστικά, δεν μπορεί να ισχύουν οι ίδιοι κανόνες στην Κύπρο με την Φινλανδία.
Τρεις προϋποθέσεις
Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ανάπτυξης Ακινήτων έδωσε το στίγμα της κατεύθυνσης που θα πρέπει να πάρει η αγορά, ώστε να ενισχυθεί το οικιστικό απόθεμα και να αυξηθεί η προσφορά ακινήτων στην αγορά.
«Εάν η Ευρώπη είναι πραγματικά αποφασισμένη να αυξήσει την προσφορά, τότε ο ιδιωτικός τομέας πρέπει να βρεθεί στο επίκεντρο της λύσης και όχι στο περιθώριο», σημείωσε ο κ. Μισιρλής. Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;
Πρώτον, ριζική επιτάχυνση και πλήρης διαφάνεια στις διαδικασίες αδειοδότησης. Ψηφιακά, διαφανή συστήματα, όπου κάθε εμπλεκόμενος μπορεί να παρακολουθεί την πρόοδο σε πραγματικό χρόνο, πρέπει να αποτελέσουν τον κανόνα. Ο χρόνος δεν είναι μια απλή διοικητική λεπτομέρεια· είναι βασικός παράγοντας κόστους.
Δεύτερον, σταθερότητα πολιτικής και προβλεψιμότητα στο κανονιστικό πλαίσιο. Η ανάπτυξη κατοικιών είναι μια μακροπρόθεσμη επένδυση. Το κεφάλαιο απαιτεί ένα σταθερό και προβλέψιμο περιβάλλον. Συχνές ή απρόβλεπτες αλλαγές στους πολεοδομικούς ή φορολογικούς κανόνες περιορίζουν άμεσα την προσφορά.
Τρίτον, μια ρεαλιστική και κλιμακούμενη προσέγγιση για την πράσινη μετάβαση.
Οι μεγάλες παθογένειες
Ο Γιάννης Μισιρλής αναφέρθηκε σε μια σειρά προκλήσεων που αντιμετωπίζει ο κλάδος τα τελευταία χρόνια, οι οποίες έχουν ενταθεί με την κρίση στη Μέση Ανατολή. Ενδεικτικά, σημείωσε:
(1) Το κόστος κατασκευής έχει αλλάξει δομικά τα τελευταία χρόνια, λόγω των διαρκών ενεργειακών πιέσεων, της αύξησης των τιμών των υλικών και των συνεχιζόμενων διαταραχών στις εφοδιαστικές αλυσίδες – τάσεις που ενισχύονται περαιτέρω από τις γεωπολιτικές εξελίξεις.
(2) Την ίδια στιγμή, οι διαδικασίες πολεοδομικού σχεδιασμού και αδειοδότησης παραμένουν αργές και συχνά αδιαφανείς.
(3) Ενώ η ζήτηση για σύγχρονες, ενεργειακά αποδοτικές κατοικίες συνεχίζει να αυξάνεται -ιδιαίτερα στα αστικά κέντρα- η προσφορά περιορίζεται από τον χρόνο, την αβεβαιότητα και το αυξημένο κόστος.
Το αποτέλεσμα επισημαίνει είναι αναμενόμενο: Οι τιμές αυξάνονται, οι επιλογές περιορίζονται και η πρόσβαση γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη, ιδιαίτερα για τους νέους ανθρώπους. Αυτή η πορεία δεν μπορεί να συνεχιστεί. Το ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν πρέπει να δράσουμε. Το ερώτημα είναι αν θα δράσουμε στοχευμένα και συντονισμένα. Μάλιστα, αναφερόμενος στο ζήτημα της παρούσας κρίσης στη Μέση Ανατολή, ο κ. Μισιρλής αναφέρθηκε στην αύξηση των τιμών του πετρελαίου, η οποία δημιουργεί αλυσιδωτές επιπτώσεις, με αυξήσεις σε τιμές πρώτων υλών και προβλήματα στην υλοποίηση συμβολαίων. Ενδεικτικά, σημείωσε ότι οι επιχειρηματίες θα πρέπει έχουν όλα τα δεδομένα ενώπιον τους, προτού υπογράψουν κάποια συμφωνία, καθώς οι τιμές διαφοροποιούνται συνεχώς και υπάρχει πιθανότητα να βρεθούν εκτεθειμένοι με πρόσθετο κόστος που θα πρέπει οι ίδιοι να καταβάλουν.
Πλαίσιο πολιτικής
Από πλευράς Build Europe, ο Πρόεδρος Andreas Ibel, υπογράμμισε τον καθοριστικό ρόλο των ιδιωτών επιχειρηματιών ανάπτυξης γης στην υλοποίηση νέων έργων, υπογραμμίζοντας ότι η δυνατότητά τους να ανταποκριθούν εξαρτάται από την ύπαρξη ενός σταθερού και υποστηρικτικού πολιτικού και κανονιστικού περιβάλλοντος.
Ο κ. Ibel σημείωσε ότι «η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να προσαρμόσει τις πολιτικές της για τη στέγαση και την ενέργεια στις σημερινές γεωπολιτικές και οικονομικές συνθήκες, που χαρακτηρίζονται από πληθωριστικές πιέσεις, αυξημένο κόστος κατασκευής και αυστηρότερες χρηματοοικονομικές συνθήκες. Η Ευρώπη δεν στερείται ζήτησης ή δυνατοτήτων κατασκευής, αλλά ενός πλαισίου πολιτικής που να επιτρέπει την υλοποίηση σε μεγάλη κλίμακα».