Μία αύξηση επιτοκίων 0,25% σε πρώτη φάση, στις 10 Ιουνίου και μία δεύτερη ακόμα και μέχρι τον Οκτώβριο φαίνεται πως είναι πολύ πιθανές για φέτος, τουλάχιστον όπως δείχνουν οι δηλώσεις κεντρικών τραπεζιτών της Ευρωζώνης αλλά και από εκτιμήσεις οικονομολόγων, που προεξοφλούν αυξήσεις 0,50% σε δυο δόσεις.
Αυτό σημαίνει ελαφρώς αυξημένο κόστος για τους δανειολήπτες, με δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου, στεγαστικά και επιχειρηματικά κυρίως.
Να διευκρινίσουμε ότι, αν αποφασιστεί αύξηση από την ΕΚΤ, η άνοδος στη μηνιαία δόση είναι διαφορετική, καθώς στα δάνεια μεγαλύτερης διάρκειας με κυμαινόμενο επιτόκιο ο τόκος αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος της δόσης, καθιστώντας τα πιο ευαίσθητα στις μεταβολές των επιτοκίων. Από την άλλη πλευρά, οι αυξήσεις επιτοκίων δεν θα δώσουν οφέλη στους καταθέτες, γιατί, όπως είναι γνωστό από την προηγούμενη εμπειρία της περιόδου 2022-2023, οι αυξήσεις ήρθαν πιο αργά και δεν κάλυψαν το σύνολο των αυξήσεων της ΕΚΤ.
Τα μηνύματα που δείχνουν νέα αύξηση επιτοκίων από την ΕΚΤ ενισχύουν οι δηλώσεις του διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας Χριστόδουλου Πατσαλίδη, εν μέσω ανησυχιών για την ενέργεια και τον πληθωρισμό. Ο κ. Πατσαλίδης άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο αύξησης, επικαλούμενος την επιδείνωση των πληθωριστικών κινδύνων.
Σε δηλώσεις που έγιναν στο ειδησεογραφικό πρακτορείο MNI, ο κεντρικός τραπεζίτης της Κύπρου ανέφερε ότι «η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα είναι ολοένα και πιθανότερο να αυξήσει τα βασικά της επιτόκια τον Ιούνιο, εν μέσω αβεβαιότητας και καθώς η άνοδος των τιμών του πετρελαίου ενισχύει τους κινδύνους για τον πληθωρισμό, ωστόσο η όποια κίνηση «θα είναι απολύτως εξαρτώμενη από τα στοιχεία και δεν θα πρέπει να ερμηνευθεί ως η έναρξη ενός ευρύτερου κύκλου σύσφιγξης».
«Όπως έχουν τα πράγματα, η κατάσταση επιδεινώνεται», δήλωσε ο Πατσαλίδης και, επομένως, τα πράγματα τείνουν προς αύξηση των επιτοκίων. Ωστόσο, ο διοικητής της ΚΤΚ τόνισε ότι η ΕΚΤ δεν δεσμεύεται εκ των προτέρων ούτε για μια κίνηση τον Ιούνιο, ούτε για περαιτέρω αυξήσεις πέραν αυτής.
Επανέλαβε πως η ΕΚΤ λαμβάνει αποφάσεις στη βάση στοιχείων και κάθε συνεδρίαση ξεχωριστά (meeting by meeting) και συμπλήρωσε ότι «δεν δεσμευόμαστε εκ των προτέρων για οποιεσδήποτε μελλοντικές αυξήσεις επιτοκίων».
Ο κ. Πατσαλίδης περιέγραψε το γεωπολιτικό υπόβαθρο ως ιδιαίτερα αβέβαιο, σημειώνοντας ότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής έχουν εισέλθει σε μια «γκρίζα ζώνη», η οποία διαμορφώνεται από επαναλαμβανόμενες διαταραχές προσφοράς και ασταθή διεθνή πολιτική κατάσταση. «Οι επίμονα αυξανόμενες τιμές ενισχύουν τον κίνδυνο μετάδοσης στον δομικό πληθωρισμό», είπε.
Άλλοι τραπεζίτες
Πριν λίγες ημέρες προηγήθηκαν οι αναφορές του κεντρικού τραπεζίτη της Σλοβακίας Πίτερ Κάζιμιρ, σε άρθρο γνώμης. «Σε αυτή τη βάση, η αυστηροποίηση της πολιτικής τον Ιούνιο είναι σχεδόν αναπόφευκτη», επεσήμανε.
Από την πλευρά του, ο κεντρικός τραπεζίτης της Γαλλίας, Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό, σημείωσε ότι η ΕΚΤ χρειάζεται σαφή στοιχεία ότι οι πληθωριστικές πιέσεις εδραιώνονται για να ξεκινήσει την αύξηση των επιτοκίων.
Σε συνέντευξή του στους Financial Times, ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ Λουίς Ντε Γκίντος ανέφερε μεταξύ άλλων ότι δεν έχει προσπαθήσει ποτέ να προκαταλάβει την απόφαση για τα επιτόκια, αλλά έδωσε μια περιγραφή του κλίματος που επηρεάζει τις αποφάσεις νομισματικής πολιτικής. «Ας δούμε τα δεδομένα τις επόμενες εβδομάδες, ας δούμε τις προβλέψεις, ας δούμε τι θα συμβεί με τη σύγκρουση. Ακόμα κι αν έχουμε σύντομα εκεχειρία ή ειρηνευτική συμφωνία, η σύγκρουση θα αφήσει το στίγμα της, επειδή ορισμένες υποδομές έχουν καταστραφεί. Μια άλλη ανησυχία είναι το καταναλωτικό κλίμα. Έχουμε ήδη δει μια πτώση σε βασικούς δείκτες», ανέφερε.
