Χριστόδουλος, Κ. Χριστοδούλου, Θύμησες. Εκδ. Κ. Επιφανίου, 2022
Συγκεφαλαιωτικά και ευσύνοπτα τα όσα εξόχως ενδιαφέροντα και αποκαλυπτικά αφηγείται στο νεοεκδοθέν αυτοβιογραφικό του βιβλίο ο Χριστόδουλος Χριστοδούλου, που έρχεται να προστεθεί στην πλούσια συγγραφική του συγκομιδή. Τόσο στον πρόλογο όσο και στη σύντομη εισαγωγή των προοιμιακών του επισημάνσεων διευκρινίζει ότι εστιάζει τις βιωματικές εμπειρίες, τις τεκμηριωμένες μαρτυρίες και τις ζωντανές μνήμες των αποτιμήσεών του σε γεγονότα και στιγμιότυπα, που δεν επηρέασαν μόνο τη δική του πορεία από το δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας του 1950 μέχρι τις αρχές του τωρινού αιώνα, αλλά που δύνανται επίσης να φωτίσουν άγνωστες σε πολλούς πτυχές της Ιστορίας του τόπου μας με καταλυτικές επιδράσεις στο παρόν και το μέλλον του.
Πολλά και βαρυσήμαντα τα κομβικά σημεία της κρίσιμης αυτής πεντηκονταετίας, τα «Δύσκολα Χρόνια και οι Ταραγμένοι Καιροί» της οποίας καθορίζουν την πολυσχιδή διαδρομή του συγγραφέως, από τη δράση του στον Απελευθερωτικό Αγώνα του ’55-’59 έως την υπηρεσία του σε υψηλές δημόσιες θέσεις, κυρίως ως Διευθυντής Υπουργείων, Υπουργός Οικονομικών και Εσωτερικών και Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας μέχρι τη μακροχρόνια προσφορά του σε σημαντικούς τομείς της συνδικαλιστικής, εθνικής, κοινωνικής και πολιτισμικής δραστηριότητας.
Στις «Θύμησές» του πρυτανεύουν, κατ’ αρχήν, τα ηρωικά χρόνια της ΕΟΚΑ, όταν γενικός υπεύθυνος της Οργάνωσης στη γενέτειρά του Αυγόρου βίωσε συγκινητικές στιγμές, συνοδεύοντας στις 6 Ιουλίου 1958 τον ήρωα του Αχυρώνα Αντρέα Κάρυο, για να αποτίσουν φόρο τιμής στους νιόσκαφτους τάφους των συγχωριανών τους, της Λουκίας Παπαγεωργίου και του Παναγή Ζαχαρία, που δολοφονήθηκαν άναντρα την προηγούμενη μέρα στη διάρκεια της αντιστασιακής εκείνης άοπλης αναμέτρησης των γυναικών και ελάχιστων μεσήλικων αντρών στην πλατεία του χωριού με τον πάνοπλο κατακτητή. Από τα πολυάριθμα αγωνιστικά δρώμενα της κοινότητας ανακαλεί τις επιδρομικές επιχειρήσεις και τις ενέδρες σε συνορεύουσα περιοχή του Αυγόρου με τα γύρω χωριά, τις απόπειρες ανατίναξης του ανεγειρόμενου εκεί αστυνομικού σταθμού, στη σύλληψή του από Άγγλους στρατιώτες μετά την περικύκλωση του χωριού στις 23 Ιουλίου 1958 και τη διαταγή του Κάρυου για διαφυγή, καθώς και στην παραμονή του στα κρατητήρια του Καράολου και της Πύλας μέχρι τη λήξη του Αγώνα. Τραγική η διαπίστωσή του ότι στάθηκε άτυχος που έζησε, για να δει τη ματαίωση τόσων θυσιών και τα δεινά της ημικατατεχόμενης πατρίδας.
Στα επόμενα κεφάλαια η εύγλωττη περιγραφική γραφίδα του Χριστοδούλου αποτυπώνει οιονεί δραματικά επεισόδια της πρόσφατης πολιτικής Ιστορίας της Κύπρου, σκιαγραφώντας συγχρόνως με κριτήρια αντικειμενικότητας την προσωπικότητα των πρωταγωνιστών της με επίκεντρο τους εκάστοτε προέδρους, όπως και άλλους ιθύνοντες που διαδραμάτισαν αποφασιστικό ρόλο στη διαμόρφωση των πραγμάτων. Ως Γενικός Γραμματέας των μετεπαναστατικών Οργανώσεων των Αγωνιστών ανέπτυξε, εν πρώτοις, στενή συνεργασία με τον Πρόεδρο Αρχιεπίσκοπο Μακάριο. Ορισμένα από τα αξιοσημείωτα συμβάντα των συναντήσεών τους αφορούσαν στις ζυμώσεις γύρω από το Κυπριακό και τις αντιδράσεις του Μακάριου στην υπόδειξή του το καλοκαίρι του 1970 ότι η πολιτική της πλευράς μας δεν θα οδηγούσε στην εξεύρεση δίκαιης και βιώσιμης λύσης με αποτέλεσμα τον επικρεμάμενο κίνδυνο φθοράς του. Εκ των υστέρων όμως του αναγνώρισε ευθυκρισία και διορατικότητα όχι μόνο ως προς τις προθέσεις της Τουρκίας μετά το 1974, αλλά και ως προς τη συντριβή της Τουρκανταρσίας, που θα αποσοβούσε ενδεχομένως τις κατοπινές δυσοίωνες εξελίξεις, αν η ηγεσία της ΕΛΔΥΚ δεν αθετούσε τις υποσχέσεις της κατόπιν εντολής εξ Αθηνών. Ωστόσο, «Η υπερβολική του αυτοπεποίθηση», σύμφωνα με το ομότιτλο κεφάλαιο, δεν απέτρεψε τους υποχθόνιους σχεδιασμούς της Χούντας με τα τραγικά επακόλουθα. Απευκταία επίσης, κατά τον συγγραφέα, η αναφορά στην Τουρκία ως εγγυήτρια δύναμη κατά την ομιλία του μετά το πραξικόπημα ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών.
Ακολούθως αναφέρεται στην κατηγορηματική του άρνηση σε αλλεπάλληλες εκκλήσεις του Στρατηγού Γρίβα να αναλάβει την πολιτική εκπροσώπηση της ΕΟΚΑ Β΄, όπως επίσης στη δημόσια διαφωνία του με τις μεθοδεύσεις της και την ένταξη στους κόλπους της πολλών αγωνιστών. Επί Γλαύκου Κληρίδη έζησε, μεταξύ άλλων, την περιπέτεια των πυραύλων S300 και τις προσπάθειες για επιβολή του Σχεδίου Ανάν, το οποίο απορρίφθηκε παταγωδώς επί Τάσσου Παπαδόπουλου. Ως Διοικητής τότε της Κεντρικής Τράπεζας δεν ανέδειξε μόνο τις αρνητικές οικονομικές επιπτώσεις του Σχεδίου, αλλά και την άλωση της Λαϊκής Τράπεζας με τις γνωστές υπόγειες δοσοληψίες.
Οι τελευταίες σελίδες περιλαμβάνουν έγγραφα τεκμηρίωσης επί ζωτικών θεμάτων, που κατατίθενται στο βιβλίο, τα περισσότερα των οποίων δεν χωρούν σε μιαν ακροθιγή παρουσίαση.
