Με την Γιαπωνέζα πιανίστρια –και πρώην μαθήτριά του- Ατσούκο Καουακάμι συμπράττει ο διεθνούς φήμης Κύπριος πιανίστας Μαρτίνος Τιρίμος, σε ένα κονσέρτο για δύο πιάνα στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Κύπρια 2018.
Οι συναυλίες με τίτλο «Ο Χορός στη Μουσική» πραγματοποιούνται στη μνήμη Νικόλα Οικονόμου με την ευκαιρία των 25 χρόνων από το θάνατό του, σε Λευκωσία, Λεμεσό και Πάφο μεταξύ 9 και 11 Σεπτεμβρίου. Στο πρόγραμμα και τα τέσσερα έργα είναι γραμμένα ειδικά για δύο πιάνα, τα τρία από τους ίδιους τους αρχικούς συνθέτες και η Σουίτα του «Καρυοθραύστη» σε διασκευή του Νικόλα Οικονόμου.
Η Ατσούκο Καουακάμι από το 2016 έχει δώσει μαζί με τον Μαρτίνο Τιρίμο πολλές συναυλίες, μεταξύ άλλων, στο Διεθνές Φεστιβάλ Αιγαίου, το Φεστιβάλ Λάρνακας, το Reform Club του Λονδίνου, το Open University και το London School of Economics. Τα τελευταία χρόνια απέκτησε φήμη ως μια λαμπρή πιανίστρια μεγάλης ευαισθησίας. Ο Τιρίμος, τη χαρακτηρίζει ως ένα από τα μεγαλύτερα ταλέντα που έχει συναντήσει ως καθηγητής.
9 Σεπτεμβρίου, Λευκωσία- Δημοτικό Θέατρο Στροβόλου, 10 Σεπτεμβρίου Λεμεσός- Παττίχειο Δημοτικό Θέατρο, 11 Σεπτεμβρίου Πάφος- Μαρκίδειο Δημοτικό Θέατρο, 8.30μ.μ. 70002212
Όπως επισημαίνει ο Μαρτίνος Τιρίμο, το πρόγραμμα των τριών συναυλιών είναι ενσυνείδητα κτισμένο τριγύρω από το στοιχείο του χορού στη μουσική. Αποτελείται από τέσσερα πολύ διαφορετικά έργα, τα οποία όμως όλα συνδέονται με το στοιχείο του χορού.
Όπως εξηγεί ο Μ. Τιρίμος, οι Παραλλαγές του Μπραμς στο θέμα του «St. Anthony Chorale» είναι το μόνο έργο του προγράμματος στο οποίο το στοιχείο του χορού δεν είναι τόσο εμφανές, αλλά ο σπόρος του θέματος είναι απόλυτα «χορευτικός». Στη συνέχεια του έργου, οκτώ παραλλαγές και φινάλε, ο ακροατής θ’ ακούσει τέτοια συναρπαστικά σημεία που δεν θα είναι καθόλου αφύσικο να θέλει να σηκωθεί και να χορέψει.
Θ’ ακολουθήσουν οι «3 Αργεντινές Ρομάνσες» του Αργεντινού συνθέτη Κάρλος Γκουασταβίνο. Όλα τα έργα του απεικονίζουν με μεγάλη μαεστρία τον ιδιαίτερο αλλά πολύχρωμο κόσμο της χώρας του και της Νοτίου Αμερικής. Οι Ρομάνσες, οι οποίες κάλλιστα μπορούσαν να είχαν το τίτλο «3 Αργεντινοί Χοροί», αποτελούνται από: «Τα κορίτσια της Σάντα Φε» «Τα παιδιά του Χουχένιο» και «Χορός στο Κούγιο». Εκείνο που συγκινεί και συναρπάζει είναι οι εξαίσιοι νοτιοαμερικάνικοι ρυθμοί γεμάτοι ζωντάνια ως και οι δελεαστικές μελωδίες και αρμονίες.
Το δεύτερο μέρος του προγράμματος ξεκινά μ’ ένα από τα μεγάλα αριστουργήματα και δημοφιλέστερα έργα του Ραβέλ, την «Ισπανική Ραψωδία», στην οποία ο Γάλλος συνθέτης εκφράζει με υπέροχο τρόπο χαρακτηριστικά της ισπανικής πλευράς της καταγωγής του. Μετά από το πρώτο ατμοσφαιρικό Πρελούδιο ακολουθεί η Μαλαγκουένα, αναφέροντας το χορό του φλαμένκο, από τη πόλη της Μάλαγα. Το τρίτο κομμάτι είναι μια Χαμπανέρα, χορός της Κούβας, όπου ο Ραβέλ μάς μαγεύει απόλυτα με τις γοητευτικές του μελωδίες. Το έργο κλείνει με το θορυβώδες Φέρια (Φεστιβάλ), ένα χορό καρναβαλιού με ερεθιστικό πανηγυρισμό.
Το μεγαλύτερο σε διάρκεια έργο της συναυλίας είναι το τελευταίο, αλλά είναι ένα από τα πιο πασίγνωστα και δημοφιλή έργα κλασικής μουσικής. Η πρώτη εκτέλεση του «Καρυοθραύστη» δεν είχε καθόλου επιτυχία και πολύ απογοήτευσε τον Τσαϊκόφσκι, τον συνθέτη του έργου. Σήμερα όμως, και κυρίως την εποχή των Χριστουγέννων, σχεδόν δεν υπάρχει εταιρία μπαλέτου που δεν ανεβάζει αυτό το έργο που κυριολεκτικά γοητεύει μικρούς και μεγάλους. Εδώ ο Τσαϊκόφσκι είχε την ευκαιρία να εκφράσει με πολλούς διαφορετικούς τρόπους και όντως ευρύνει τη ποικιλία χορευτικής μουσικής. Για παράδειγμα, δημιουργεί διάφορους χορούς σαν τον Ρώσικο, Κινέζικο, Αραβικό, τον χορό της Ζαχαροκάλαμου Νεράιδας κ.ά.
Η Σουίτα από το μπαλέτο αποτελείται από οκτώ νούμερα και είναι γραμμένη για ορχήστρα. Ο Έντβαρντ Λάνγκερ, στενός φίλος του συνθέτη, ήταν ο πρώτος που μετάγραψε τη Σουίτα για ένα πιάνο τέσσερα χέρια, με τη συγκατάθεση και επίβλεψη του Τσαϊκόφσκι. Τον 20ό αιώνα ακολούθησαν αρκετές άλλες μεταγραφές και διασκευές κι αυτή του Νικόλα Οικονόμου για δύο πιάνα γράφτηκε το 1990.
Αναφερόμενος στον Νικόλα Οικονόμου, ο Μ. Τιρίμος επισημαίνει ότι είχε τρομερή ενέργεια και ορμή για τη ζωή και πέτυχε πολλά μέσα στα 40 χρόνια του. «Η διασκευή του ‘Καρυοθραύστη’ τον τιμά ιδιαίτερα κι εγώ προσωπικά την τοποθετώ πολύ ψηλά. Τη περιεργάστηκε με έξυπνο και εφευρετικό τρόπο και γενικά έγραψε θαυμάσια για τα δύο πιάνα. Πολύ χαίρομαι που σήμερα παίζεται συχνά και χαίρομαι ακόμη περισσότερο που κι εγώ έχω αυτές τις ευκαιρίες να την εκτελέσω».
Ο σπουδαίος Κύπριος πιανίστας σημειώνει ακόμη ότι το πρόγραμμα των συναυλιών αυτών είναι βατό για τον ακροατή και ότι φτιάχτηκε σκόπιμα για να προσελκύσει κι ένα νέο ακροατήριο.
Παράλληλα, αντιμετωπίζει τον συνδυασμό των δύο πιάνων ως μια ιδιαίτερη πρόκληση. «Τα δύο πιάνα δημιουργούν συνολικούς ήχους που δεν είναι εφικτοί από ένα πιάνο. Αν το γράψιμο και το παίξιμο είναι καλό, τότε υπάρχει η δυνατότητα ν’ ακούσουμε καταπληκτική λαμπρότητα, απέραντους συνδυασμούς χρωμάτων, τεράστια έξαψη και πολλά άλλα. Υπάρχουν στιγμές που φαίνεται σαν ν’ ακούγεται μια ολόκληρη ορχήστρα.
Η Ατσούκο Καουακάμι
Τα τελευταία χρόνια η Ατσούκο Καουακάμι απέκτησε όνομα ως μια λαμπρή πιανίστρια μεγάλης ευαισθησίας. Σπούδασε στο Tokyo College of Music και αποφοίτησε από τη Βασιλική Ακαδημία Μουσικής του Λονδίνου με άριστα. Ολοκλήρωσε τις σπουδές της με τον Μαρτίνο Τιρίμο στο Conservatoire του Τrinity Laban, και πάλι αποφοιτώντας με διάκριση.
Στη μουσική δωματίου συνεργάστηκε με διάφορους γνωστούς παίκτες βιόλας, τσελίστες, φλαουτίστες, κλαρινετίστες και τραγουδιστές. Επίσης, ως σολίστα πιάνου εκτελεί ευρέως στην Ιαπωνία, την Αγγλία, την Ελλάδα και τη Γερμανία με μεγάλη ποικιλία ρεπερτορίου από τον Scarlatti μέχρι τον Takemitsu.
Οι πρόσφατες εκτελέσεις της έργων όπως η «Iberia» του Αλμπενίθ και «La Valse» του Ραβέλ προξένησαν τεράστιο ενθουσιασμό.
Μαρτίνος Τιρίμος
Καλλιτέχνης παγκοσμίου φήμης, ο Μαρτίνος Τιρίμος γεννήθηκε στη Λάρνακα και η καριέρα του άρχισε νωρίς. Ύστερα από σπουδές στη Βασιλική Ακαδημία του Λονδίνου και την Κρατική Ακαδημία Βιέννης, το 1971-72 κέρδισε στους διεθνείς διαγωνισμούς Μονάχου και Γενεύης και έκτοτε παρουσιάστηκε με τις περισσότερες κορυφαίες ορχήστρες.
Οι πολυάριθμες ηχογραφήσεις του για την EMI, Warner και άλλες εταιρείες περιλαμβάνουν όλα τα έργα για πιάνο του Μότσαρτ, Μπετόβεν, Ντεμπισί, Γιάνατσεκ, τις 21 Σονάτες του Σούμπερτ και τα Κοντσέρτα για Πιάνο του Μπαρμς, Σοπέν, Ραχμάνινοφ και Τίπετ (με μαέστρο τον Τίπετ). Tο 1995 του απονεμήθηκε ο Χρυσός Δίσκος για το Rachmaninov Concerto No.2 και «Paganini Rhapsody», ένα από τα πλέον ευπώλητα της ΕΜΙ.
Ως διευθυντής ορχήστρας συνεργάστηκε στενά με τη Φιλαρμονική Δρέσδης και οι συνθέσεις του περιλαμβάνουν μουσική για την ταινία «Οδύσσεια». To ρεπερτόριό του περιλαμβάνει 80 κοντσέρτα και σχεδόν όλα τα έργα των μεγάλων συνθετών.
