Το θέμα της πολιτικής ισότητας είναι ένα από τα πιο καυτά προβλήματα του Κυπριακού, ενώ δεν θα έπρεπε καν να υπάρχει στην τράπεζα των διαπραγματεύσεων. Και τούτο γιατί η πολιτική ισότητα είναι κάτι το συγκεκριμένο και αυτονόητο. Ο λόγος που υπάρχει το πρόβλημα είναι η λανθασμένη ερμηνεία που δίνει η τουρκική πλευρά στον όρο αυτό, συγχύζοντας, σκοπίμως, την πολιτική με την αριθμητική ισότητα, εισάγοντας παράλληλα και την «πολιτική ισότητα» των κοινοτήτων.
Τί είναι όμως, και τί εννοούμε με τον όρο «πολιτική ισότητα»; Ως πρωτοετείς φοιτητές των Πολιτικών Επιστημών διδαχθήκαμε ότι πολιτική ισότητα είναι ο βαθμός στον οποίο οι πολίτες (και τονίζω τη λέξη πολίτες γιατί εδώ είναι ουσία και είναι πολύ σημαντικό) έχουν ισότιμη φωνή και συμμετοχή στις κυβερνητικές αποφάσεις, ανεξαρτήτως φύλου, θρησκείας, εθνικής καταγωγής, ή φυλής. Πολιτική ισότητα είναι επίσης η αρχή «ένα άτομο μία ψήφος», η ισότητα ενώπιον του νόμου, καθώς και τα ίσα δικαιώματα της ελευθερίας του λόγου.
Παρατηρούμε, λοιπόν, ότι όλες οι αναφορές του όρου «πολιτική ισότητα» επικεντρώνονται στον πολίτη, στο άτομο και όχι σε σύνολα, ομάδες, ή κοινότητες.
Διαβάζουμε διάφορες αναλύσεις με τις οποίες προτρέπεται ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης να ξεπλοκάρει τη διαδικασία για επανέναρξη των συνομιλιών, με την αποδοχή δεσμεύσεων που δήθεν συμφωνήθηκαν μέχρι το 2017, κυρίως σε σχέση με την πολιτική ισότητα. Δηλαδή, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης δεν αποδέχεται την αρχή «ένα άτομο μία ψήφος»; Δεν αποδέχεται την ισότητα όλων των πολιτών ενώπιον του νόμου; Δεν αποδέχεται για όλους τους πολίτες τα ίσα δικαιώματα της ελευθερίας του λόγου;
Είναι προφανές ότι στο πλαίσιο της «πολιτικής ισότητας» κάποιοι συμμερίζονται την θέση για «σταθμισμένη ψήφο» των Τουρκοκυπρίων, η οποία στην ουσία σημαίνει ότι μία τουρκοκυπριακή ψήφος θα αντιστοιχεί με τέσσερις ελληνοκυπριακές ψήφους, προκειμένου οι δύο κοινότητες να είναι «ίσες». Αυτό όμως παραβιάζει την αρχή της πολιτικής ισότητας «ένα άτομο μία ψήφος» και κάθε έννοια δημοκρατίας.
Η άλλη παράμετρος που στηρίζουν ορισμένοι, είναι το «δικαίωμα» των Τουρκοκυπρίων για, έστω και εκ περιτροπής προεδρία του ομόσπονδου κράτους, εγγύηση, δηλαδή, με νομοθεσία, ή συνταγματική ρύθμιση, ότι καθήκοντα προέδρου του ομόσπονδου κράτους θα ασκεί για ένας μέρος της θητείας Τουρκοκύπριος. Αυτό, όμως, δεν είναι πολιτική ισότητα, αλλά παραβίαση της βούλησης της πλειοψηφίας. Σε καμιά δημοκρατική χώρα δεν μοιράζεται η εξουσία με βάση εθνικά, ή θρησκευτικά κριτήρια. Ο Λίβανος, στον οποίο έγινε αυτή η συνταγματική ρύθμιση, οδηγήθηκε σε εμφύλιο πόλεμο μέσα σε λίγα χρόνια. Αυτό θέλουμε;
Φανταστείτε αν κάτι τέτοιο ίσχυε, για παράδειγμα στις ΗΠΑ, σε μια θητεία, πρόεδρος να είναι λευκός για δύο χρόνια, ένα χρόνο Λατίνος, που είναι η δεύτερη σε μέγεθος εθνοτική κοινότητα και ένα χρόνο Αφροαμερικανός που είναι η τρίτη μεγαλύτερη κοινότητα. Αυτό που ισχύει είναι ότι κάθε πολίτης, ασχέτως εθνικής, θρησκευτικής, ή φυλετικής καταγωγής, έχει το δικαίωμα να διεκδικήσει την προεδρία της χώρας. Ο Τζον Κέννεντυ ήταν ο πρώτος καθολικός πολιτικός στην ιστορία των ΗΠΑ που εξελέγη πρόεδρος και ο Μπαράκ Ομπάμα, ο πρώτος Αφροαμερικανός πρόεδρος. Και οι δύο προέρχονταν από κοινότητες μειοψηφία, ο μεν πρώτος από την καθολική κοινότητα και ο δεύτερος από την αφροαμερικανική. Και όμως, κατάφεραν να εκλεγούν γιατί παρουσίασαν προγράμματα που έγιναν αποδεκτά από την πλειοψηφία του εκλογικού σώματος. Αυτή είναι η βασική αρχή της δημοκρατίας και της πολιτικής ισότητας. Κάθε άλλο είναι αυτό που στην Πολιτική Επιστήμη και Νομική αποκαλούμε reversed is crimination, δηλαδή, δυσμενή διάκριση σε βάρος της πλειοψηφίας.
Κάποιος μπορεί να πει ότι «άλλο Αμερική, άλλο Κύπρος». Τί πρέπει να κάνουμε όμως; Αυτή είναι η δημοκρατία: κυβερνά η πλειοψηφία με σεβασμό στη μειοψηφία. Εξ’ άλλου, ο Νιαζί Κιζιλγιουρέκ, με τη συμμετοχή ελάχιστων Τουρκοκυπρίων στις προηγούμενες ευρωεκλογές εξελέγη ευρωβουλευτής με τις ψήφους των Ελληνοκυπρίων.
Αυτά πρέπει να ισχύουν σε ένα δημοκρατικό πολίτευμα και όχι να χρησιμοποιήσουμε πολιτικές αλχημείες για να «ανακαλύψουμε άλλο τροχό».
*Πολιτικός Επιστήμονας/Δημοσιογράφος
