Σφίγγει ο κλοιός της παχυσαρκίας στην Κύπρο με το πρόβλημα να αποδίδεται κατά 75% σε γονιδιακούς λόγους και τις έρευνες να καταδεικνύουν ως παχύσαρκα άτομα τα τέσσερα στα δέκα παιδιά και τους τρεις στους δέκα ενήλικες.
Οι Κύπριοι επιστήμονες προειδοποιούν ότι βάσει διεθνών ερευνών τα ποσοστά αυτά θα τριπλασιαστούν σε βάθος εικοσαετίας και ζητούν την χωρίς καθυστέρηση αναγνώριση και στην πράξη, της παχυσαρκίας ως χρόνιας νόσου.
Επιρρίπτουν, παράλληλα, ευθύνες στο υπουργείο Υγείας, υποστηρίζοντας ότι «η Κύπρος, από το 2015, κατέχει την πρωτιά ανάμεσα σε διεθνή επιτήρηση στην οποία συμμετέχουν 38 χώρες, αλλά επί της ουσίας δεν έχει προχωρήσει στην προώθηση συγκεκριμένων εξειδικευμένων δράσεων για να αναχαιτίσει το πρόβλημα».
Από τη στιγμή που ένα πρόβλημα είναι κατά 75% γονιδιακό, πρέπει να αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η οποιαδήποτε άλλη πάθηση παρουσιάζει κληρονομικότητα, υπογραμμίζουν.
Ήδη, τονίζουν, τα ποσοστά παθήσεων που σχετίζονται με κάποιο τρόπο με την παχυσαρκία, την μη ορθή διατροφή και την ελλιπή φυσική άσκηση στην Κύπρο, όπως τα καρδιαγγειακά νοσήματα και ο διαβήτης, είναι πολύ υψηλά και επισημαίνουν ότι «πρέπει να παρέχουμε στους παχύσαρκους ασθενείς οργανωμένη και εξειδικευμένη φροντίδα και πρώτα απ’ όλα πρέπει να τους αναγνωρίσουμε ως πραγματικά ασθενείς».
«Εκείνο που ζητούμε είναι η αναγνώριση της παχυσαρκίας ως χρόνιας νόσου, όπως είναι αναγνωρισμένη από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας», ανέφεραν τα μέλη της Κυπριακής Εταιρείας για τη μελέτη της Παχυσαρκίας, παρουσιάζοντας το πρόβλημα στην κοινοβουλευτική επιτροπή Υγείας. Από τη στιγμή, είπαν, που σε πολύ μεγάλο ποσοστό η παχυσαρκία οφείλεται σε γονιδιακούς λόγους, η ανάγκη για εξειδικευμένη και ολοκληρωμένη διαχείριση της «είναι τεράστια».
Παράλληλα, η παχυσαρκία μπορεί να οφείλεται σε άλλους λόγους: Ψυχολογικούς, ορμονικούς, ορθοπεδικούς κ.ά, «παράγοντες που μπορούν να αντιμετωπιστούν, να τύχουν διαχείρισης ή και να θεραπευτούν. Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι ως μια χρόνια νόσος, απαιτεί διεπιστημονική αντιμετώπιση. Χρειάζονται γιατροί, διαιτολόγοι, ψυχολόγοι, ίσως και νοσηλευτές».
Τα παχύσαρκα παιδιά, «όπως έχει διαφανεί και από μελέτες, δέχονται σοβαρό μπούλινγκ και αυτό οδηγεί αλυσιδωτά σε άλλα προβλήματα με σοβαρές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία». Οι ενήλικες, «κλείνονται στα σπίτια τους, πέφτουν σε κατάθλιψη, αναπτύσσουν διάφορα σύνδρομα και σίγουρα παθήσεις που σχετίζονται με τις επιπλοκές της παχυσαρκίας».
Πίσω στην αντιμετώπιση, προκατάληψη και αντιλήψεις
«Κυρίως όταν ένα πρόβλημα είναι γονιδιακό, το άτομο μόνο του δεν μπορεί να διαχειριστεί την κατάσταση του. Πρέπει πρώτα να πείσουμε αυτό τον ασθενή ότι δεν φταίει επειδή προσπαθεί, χάνει βάρος και μετά το βάρος επανέρχεται, πρέπει να γίνει αντιληπτό ότι η παχυσαρκία ως χρόνια νόσος χρειάζεται διαρκή παρακολούθηση και θεραπεία».
Στην Κύπρο, «όταν ένα άτομο έχει διαβήτη και παίρνει τακτικά τα φάρμακα του και παρακολουθείται σωστά, δεν δέχεται κοινωνική πίεση και ότι αυτή συνεπάγεται. Ένα άτομο παχύσαρκο το οποίο δεν μπορεί να διαχειριστεί το βάρος του όμως, όταν λαμβάνει τα ενέσιμα φάρμακα, μπορεί και να φορτωθεί την ευθύνη του ότι χρειάζεται αυτά τα φάρμακα. Εντελώς λάθος αυτή η προσέγγιση».
Απαντώντας σε ερωτήσεις βουλευτών τα μέλη της Εταιρείας, τόνισαν ότι οι βαριατρικές επεμβάσεις που διενεργούνται στην Κύπρο, στην πλειονότητά τους είναι επιτυχείς. Όπως χαρακτηριστικά ανέφεραν, στο 75% των επεμβάσεων αυτών δεν παρουσιάζονται στη συνέχεια επιπλοκές. «Είναι μύθος και παραπληροφόρηση η αντίληψη που υπάρχει, διότι απλά στη δημοσιότητα βγαίνουν μόνο οι περιπτώσεις που δεν έχουν καλή έκβαση», ανέφεραν.
Τα πραγματικά ποσοστά παχυσαρκίας στην Κύπρο
Όπως αναφέρθηκε κατά τη διάρκεια της χθεσινής συνεδρίασης, η Κύπρος έχει πολύ υψηλά ποσοστά παχυσαρκίας ενηλίκων που φτάνουν μέχρι και το 30% του πληθυσμού.
«Πολύ πιο σοβαρή και πολύ ανησυχητική είναι η κατάσταση της παιδικής παχυσαρκίας που σύμφωνα με τη μελέτη επιτήρησης της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας, η Κύπρος σταθερά έχει τη υψηλότερη θέση στη παιδική παχυσαρκία ανάμεσα σε 38 χώρες με ποσοστά που φτάνουν μέχρι και το 42%».
Είναι γνωστό, παράλληλα, ότι το 80% των παχύσαρκων παιδιών θα γίνουν παχύσαρκοι ενήλικες και τουλάχιστον οι μισοί θα είναι ενήλικες με διαβήτη, καρδιοπάθεια, υπέρταση και καρκίνο.
Αίτημα να ακολουθήσει η Κύπρος τα βήματα της Ελλάδας
Οι επιστήμονες της ΚΕΜΕΠΑ κατέθεσαν στη Βουλή υπόμνημα με τα αιτήματά τους, τονίζοντας την τεράστια ανάγκη για δημιουργία και στην Κύπρο ολοκληρωμένης στρατηγικής και εξειδικευμένης διαχείρισης της παχυσαρκίας. «Η δημιουργία ενός εθνικού φορέα διατροφής, άσκησης και πρόληψης της παχυσαρκίας αποτελεί το πιο σημαντικό μας στόχο, θεσμός που υπάρχει σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες στοχεύοντας στην ποιότητα ζωής των πολιτών».
Στην Ελλάδα, αναφέρουν στο υπόμνημα τους, «με κονδύλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει δημιουργηθεί ένα μεγάλο δίκτυο δράσεων που το εφαρμόζουν με αποτελεσματική αντιμετώπιση Η Ελληνική Εταιρεία Παχυσαρκίας ηγείται της δράσης “Action of obesity” με κρατική χορηγία με συνεχή στόχο επιμόρφωση και δράσεις για τη λύση, καθώς και τη στήριξη των ατόμων που είναι παχύσαρκα και παλεύουν για τη θεραπεία τους».
Στα αιτήματα των επιστημόνων της ΚΕΜΕΠΑ, βεβαίως, περιλαμβάνεται η αναγνώριση της παχυσαρκίας ως ασθένειας «με διευκόλυνση στους τομείς υγείας για την αντιμετώπιση της». Δηλαδή, όπως εξήγησαν, να διευκολύνονται οι ασθενείς, μέσω του Γενικού Συστήματος Υγείας να αντιμετωπίζουν το πρόβλημα τους, «είτε με την εξασφάλιση φαρμάκων, είτε με άλλες διευκολύνσεις».
Παράλληλα, εισηγούνται τη δημιουργία «εξειδικευμένου κέντρου παχυσαρκίας που να αποτελείται από γιατρούς, διαιτολόγους εξειδικευμένους με εμπειρία στη διαχείριση της παχυσαρκίας, ψυχολόγους εξειδικευμένους στις διατροφικές διαταραχές και χειρουργούς για βαριατρικές επεμβάσεις. Να στεγάζονται όλοι μαζί σε ένα κέντρο ώστε να υπάρχει συνολική αξιολόγηση και ολιστική προσέγγιση».
Οι επιστήμονες ζήτησαν και τη στήριξη της Βουλής προκειμένου να εξασφαλίσουν «οικονομικούς πόρους πιθανόν από κρατική χορηγία, για να εφαρμόσουν πρόγραμμα, αντίστοιχο με εκείνο που εφαρμόζεται στην Ελλάδα, κυρίως για τη στήριξη των παιδιών».
Η επιτροπή Υγείας δεσμεύτηκε να αποστείλει επιστολή προς το υπουργείο Υγείας ενημερώνοντας για τη συνάντηση με τους εκπροσώπους της επιστημονικής εταιρείας και ζητώντας την χωρίς καθυστέρηση προώθηση των ενδεδειγμένων διαδικασιών.
