Σε κατάσταση έκτακτης κινητοποίησης θέτουν τη χώρα οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες του υπουργείου Γεωργίας, εφαρμόζοντας ένα αυστηρό lockdown στις κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις όλης της Κύπρου. Η απόφαση, η οποία δημοσιεύτηκε χθες στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, αποσκοπεί στην αποτροπή της εξάπλωσης του ιού του αφθώδους πυρετού, μιας νόσου με καταστροφικές συνέπειες για το ζωικό κεφάλαιο και την εθνική οικονομία.
Ο διευθυντής των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών, Χριστόδουλος Πίπης, ενεργοποιώντας τις πρόνοιες των «περί Υγείας των Ζώων Νόμων (2001-2023)», επέβαλε άμεσες απαγορεύσεις που περιορίζουν δραστικά τη λειτουργία των μονάδων παραγωγής.
Σύμφωνα με τη γνωστοποίηση, απαγορεύονται οριζόντια σε όλη την επικράτεια:
>> Η διακίνηση δίχηλων ζώων (βοοειδή, χοίροι, αιγοπρόβατα) από και προς τις εκμεταλλεύσεις.
>> Η βόσκηση των ζώων σε ανοικτούς χώρους.
>> Η μεταφορά ζωοτροφών, φαρμάκων και εξοπλισμού, καθώς και η κίνηση προσώπων προς τις φάρμες.
>> Οι επισκέψεις για λόγους αναψυχής, εκπαίδευσης ή οποιοδήποτε σκοπό πέραν της απαραίτητης φροντίδας των ζώων.
Προκειμένου να μην παραλύσει πλήρως η εφοδιαστική αλυσίδα και να διασφαλιστεί η ευημερία των ζώων, ο διευθυντής των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών δύναται να εκδίδει ειδικές άδειες για συγκεκριμένες περιπτώσεις:
>> Μεταφορά ζώων αποκλειστικά προς τα σφαγεία.
>> Διανομή ζωοτροφών από εγκεκριμένους προμηθευτές.
>> Μεταφορά φαρμάκων από εγκεκριμένους προμηθευτές.
>> Μεταφορά νερού για τις ανάγκες ύδρευσης των ζώων.
Ο αφθώδης πυρετός είναι εξαιρετικά μεταδοτικός και, παρόλο που δεν αποτελεί άμεση απειλή για τον άνθρωπο, μπορεί να οδηγήσει σε μαζικές θανατώσεις ζώων, επιφέροντας καίριο πλήγμα στην παραγωγή κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων.
Παρά την προσωρινή ύφεση στην εμφάνιση νέων κρουσμάτων το τελευταίο τετραήμερο, η Ανώτερη Κτηνιατρικός Λειτουργός, Σωτηρία Γεωργιάδου, προειδοποιεί ότι «είμαστε ακόμα στην αρχή», εκτιμώντας πως η πλήρης καταπολέμηση της νόσου μπορεί να διαρκέσει έως και έξι μήνες.
Η κρίση κλιμακώθηκε ραγδαία το διάστημα 19 έως 22 Φεβρουαρίου, όταν εντοπίστηκαν κρούσματα σε 11 κτηνοτροφικές μονάδες στις περιοχές Λειβαδιών, Ορόκλινης, Τρούλλων και Αραδίππου. Στις μολυσμένες αυτές μονάδες ο αριθμός των ζώων ανέρχεται σε 13.920, ενώ το πρώτο πακέτο αποζημιώσεων για τους πληγέντες κτηνοτρόφους υπολογίζεται ήδη στα €4,5 εκατ. Στις 11 μονάδες έχουν επιβεβαιωθεί συνολικά 110 ζώα με αφθώδη πυρετό. Οι μονάδες αυτές βρίσκονται πέντε στην Ορόκλινη, τέσσερις στα Λιβάδια και από μία σε Αραδίππου και Τρούλλους.
Ενθαρρυντικό στοιχείο αποτελεί το γεγονός ότι από τις 23 έως τις 26 Φεβρουαρίου δεν εντοπίστηκε νέο κρούσμα, ούτε στη ζώνη επιτήρησης ούτε στην υπόλοιπη Κύπρο. Ωστόσο, η κ. Γεωργιάδου ξεκαθάρισε πως η θανάτωση των ζώων στις μολυσμένες μονάδες είναι μονόδρομος, ακόμη και για ασυμπτωματικά ζώα, λόγω της ακραίας μολυσματικότητας του ιού. «Αν το αφήναμε ελεύθερο, σε έναν μήνα η Κύπρος θα ήταν γεμάτη με τον ιό. Θα βλέπαμε δραματική μείωση της παραγωγής γάλακτος που θα άγγιζε το 50%», τόνισε η κ. Γεωργιάδου.
Το βάρος πέφτει τώρα στη δημιουργία «τείχους ανοσίας». Το πλάνο προβλέπει τον εμβολιασμό συνολικά 170.801 ζώων. Ήδη ολοκληρώθηκε ο εμβολιασμός σε 9.000 αγελάδες εντός της ζώνης προστασίας των 3 χιλιομέτρων. Στη ζώνη των 10 χλμ, θα εμβολιαστούν συνολικά 25.613 βοοειδή, 97.021 αιγοπρόβατα και 48.167 χοίροι.
Σήμερα θα αρχίσει η παράδοση σε κτηνιάτρους 50.000 δόσεων εμβολίου που παραλήφθηκαν από τα κατεχόμενα για τον εμβολιασμό αιγοπροβάτων. Είχε προηγηθεί η παράδοση άλλων 10.000 εμβολίων τα οποία και έχουν ήδη διατεθεί σε ιδιώτες κτηνίατρους. Αύριο το πρωί αναμένεται η μεγάλη παρτίδα των 529.000 δόσεων από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η επαρχία Λάρνακας βρίσκεται υπό αυστηρό περιορισμό. Έχουν εγκατασταθεί 21 σημεία ψεκασμών και στατικά σημεία ελέγχου από την Αστυνομία, ενώ η κ. Γεωργιάδου έστειλε αυστηρό μήνυμα για την τήρηση των πρωτοκόλλων βιοασφάλειας, κάνοντας λόγο για κατάσταση «stand still» (πλήρης απαγόρευση μετακίνησης) όπου «δεν κινείται κουνούπι».
Παράλληλα, διερευνάται το ενδεχόμενο απόκρυψης κρουσμάτων από κτηνοτρόφους στην Ορόκλινη, καθώς εργαστηριακές εξετάσεις έδειξαν ότι ο ιός βρισκόταν εκεί δύο εβδομάδες πριν δηλωθεί.
Παρά την αναστολή του καθεστώτος της Κύπρου ως χώρας «ελεύθερης από αφθώδη πυρετό» από τον Παγκόσμιο Οργανισμό για την Υγεία των Ζώων (WOAH), οι Αρχές καθησυχάζουν για το εθνικό μας προϊόν. Λόγω της διαδικασίας βρασμού κατά την παρασκευή του, η οποία εξουδετερώνει τον ιό, οι εξαγωγές χαλουμιού δεν αναμένεται να επηρεαστούν, σε αντίθεση με άλλα νωπά ζωοκομικά προϊόντα που αντιμετωπίζουν εμπάργκο.
ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΟΝΑΔΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ
19/2 Λιβάδια 260 αγελάδες 5 κρούσματα
20/2 Ορόκλινη 1.380 πρόβατα 14 κρούσματα
20/2 Ορόκλινη 1.940 πρόβατα 12 κρούσματα
21/2 Λιβάδια 98 αιγοπρόβατα 7 κρούσματα
21/2 Λιβάδια 1.076 αιγοπρόβατα 7 κρούσματα
21/2 Λιβάδια 251 αιγοπρόβατα 24 κρούσματα
22/2 Ορόκλινη 1.876 πρόβατα 13 κρούσματα
22/2 Ορόκλινη 2.144 πρόβατα 15 κρούσματα
22/2 Ορόκλινη 989 αιγοπρόβατα 13 κρούσματα
22/2 Τρούλλοι 939 αιγοπρόβατα – κρούσματα
22/2 Αραδίππου 2.972 αιγοπρόβατα – κρούσματα