Ενώπιον μιας από τις πιο κρίσιμες αντιπυρικές περιόδους των τελευταίων ετών, η Κυπριακή Δημοκρατία αναπτύσσει έναν πρωτοφανή επιχειρησιακό και τεχνολογικό σχεδιασμό με στόχο τη θωράκιση του φυσικού της πλούτου και την προστασία των πολιτών της έναντι των πυρκαγιών.
Σε μια ευρεία, καθοριστική σύσκεψη υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, τέθηκε επί τάπητος η πλήρης ακτινογραφία της ετοιμότητας των κρατικών υπηρεσιών, αποκαλύπτοντας τόσο τα ισχυρά όπλα που επιστρατεύονται φέτος όσο και το φιλόδοξο όραμα για το άμεσο μέλλον. Με τη συνολική δασική έκταση υπό τον αποτελεσματικό έλεγχο της Δημοκρατίας να αγγίζει τα 338.000 εκτάρια (ha), εκ των οποίων το 26% αποτελεί κρατική δασική γη, η ευθύνη που αναλογεί στις κρατικές υπηρεσίες είναι τεράστια.
Το Τμήμα Δασών φέρει το κύριο βάρος της πυροπροστασίας στα κρατικά δάση, καθώς και σε μια κρίσιμη ζώνη ασφαλείας 2 χιλιομέτρων από την οροθετική γραμμή τους. Η γεωγραφική αυτή περιφέρεια δεν είναι αμελητέα, καθώς συνθέτει το 54% της ελεύθερης επικράτειας της χώρας. Για την αποτελεσματική διαχείριση αυτής της τεράστιας έκτασης, εφαρμόζεται πλέον ένα καθολικό, ολιστικό σύστημα διαχείρισης δασικών πυρκαγιών, το οποίο εκτείνεται σε πέντε πυλώνες: τον στρατηγικό σχεδιασμό, την πρόληψη, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, την άμεση καταστολή και την περιβαλλοντική αποκατάσταση.
Στη σύσκεψη εγκρίθηκε και δρομολογήθηκε η Β΄Φάση του Ολιστικού Συστήματος Επιτήρησης Πυρκαγιών, μιας γιγαντιαίας επένδυσης ύψους €28.513.593, η οποία θα υλοποιηθεί σε βάθος τριετίας. Πρόκειται για ένα έργο που αλλάζει ριζικά το δόγμα ασφαλείας της χώρας, μετατρέποντας την Κύπρο σε περιφερειακό πρότυπο χρήσης σύγχρονων τεχνολογιών και διαλειτουργικών επικοινωνιών.
Μέσω της αυτοματοποίησης, επιδιώκεται η ελαχιστοποίηση του χρόνου εντοπισμού του καπνού ή της εστίας θερμότητας, η άμεση και αυτόματη κινητοποίηση των πλησιέστερων δυνάμεων καταστολής, καθώς και η παροχή μιας κοινής, ζωντανής επιχειρησιακής εικόνας σε πραγματικό χρόνο (Real-Time Situational Awareness) για όλους τους εμπλεκόμενους φορείς. Με τον τρόπο αυτό, η κρατική μηχανή αναβαθμίζει κατακόρυφα την ανθεκτικότητά της απέναντι σε ακραίες φυσικές καταστροφές.
Το περιεχόμενο της Φάσης Β’ περιλαμβάνει συγκεκριμένες, εξειδικευμένες δράσεις και εξοπλισμό υψηλής τεχνολογίας:
• 31 αυτόματα συστήματα ανίχνευσης: Εγκατάσταση έξυπνων αισθητήρων και καμερών θερμικής απεικόνισης σε δασικές περιοχές, βιομηχανικές ζώνες υψηλού κινδύνου και κρίσιμες κρατικές υποδομές για τον εντοπισμό πυρκαγιών στα πρώτα δευτερόλεπτα της εκδήλωσής τους.
• Εναέρια μέσα επιτήρησης: Επιστράτευση δύο εξελιγμένων μπαλονιών παρατήρησης (tethered balloons) σταθερής τροχιάς, τα οποία θα προσφέρουν συνεχή οπτική κάλυψη ευρέος φάσματος, καθώς και ριζική ενίσχυση και στελέχωση των ειδικών ομάδων μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones).
• Δίκτυο ΜΑΝΕΤ (2η Φάση) και υποδομές πληροφορικής: Πλήρης ψηφιακή διασύνδεση των πληροφοριακών συστημάτων του Τμήματος Δασών, της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, της Εθνικής Φρουράς και της Πολιτικής Άμυνας, διασφαλίζοντας ότι καμία πληροφορία δεν θα χάνεται λόγω ασυμβατότητας των μέσων επικοινωνίας.
• Κινητά κέντρα επιχειρήσεων C2 και C3: Αγορά και εξοπλισμός ειδικών οχημάτων-κέντρων ελέγχου, τα οποία θα μεταβαίνουν στο πεδίο των επιχειρήσεων για τον άμεσο, επιτόπιο συντονισμό των δυνάμεων (Command and Control).
• Λογισμικά προσομοίωσης: Εφαρμογή προηγμένων υπολογιστικών μοντέλων πρόγνωσης κινδύνου και δυναμικής προσομοίωσης, τα οποία θα προβλέπουν την κατεύθυνση και την ταχύτητα εξάπλωσης της πυρκαγιάς με βάση τη μορφολογία του εδάφους και τα μετεωρολογικά δεδομένα.
• Κτηριακή και υλικοτεχνική αναβάθμιση: Εκσυγχρονισμός των υφιστάμενων υποδομών, κάλυψη πιεστικών κτηριακών αναγκών και προμήθεια εξειδικευμένου εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων νέων πυροσβεστικών οχημάτων, τηλεσκοπικών πλατφορμών και ειδικών συσκευών στόχευσης για την Εθνική Φρουρά.
Έχει ήδη ετοιμαστεί μια ολοκληρωμένη πρόταση, προϊόν εξαντλητικών διαβουλεύσεων ανάμεσα στα εμπλεκόμενα τμήματα και τα αρμόδια Υπουργεία Γεωργίας, Άμυνας, Εσωτερικών και Δικαιοσύνης.
Η πρόταση βρίσκεται στο τελικό στάδιο και αναμένεται να υποβληθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο εντός του τρέχοντος μήνα, μόλις ενσωματωθούν οι απαραίτητες οικονομικές απόψεις του Υπουργείου Οικονομικών. Στόχος είναι η ταχύτατη έγκριση των κονδυλίων, των διαδικασιών προσφορών για την προμήθεια του εξοπλισμού, καθώς και των αναγκαίων ρυθμίσεων για τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, ώστε η υλοποίηση της Φάσης Β’ να ξεκινήσει χωρίς καμία γραφειοκρατική καθυστέρηση.
