Από τα «κορακίστικα» του Ισραήλ μέχρι το «Bangaranga» της Βουλγαρίας, η Eurovision αποδεικνύει ότι μια παράξενη λέξη μπορεί τελικά να κερδίσει την Ευρώπη.
Το τραγούδι με τον περίεργο τίτλο «Bangaranga» της DARA, χάρισε φέτος στη Βουλγαρία την πρώτη της νίκη στη Eurovision. Πρόκειται για μια λέξη που δεν υπάρχει σε κανένα λεξικό και βασίζεται στο «bangarang» από την κρεολή γλώσσα της Τζαμάικα (γνωστή ως Patois), που σημαίνει θόρυβο, αναστάτωση ή χαοτικό πάρτι.
Ωστόσο, η ίδια η τραγουδίστρια την παράλλαξε και τη μετέτρεψε σε «Bangaranga», δίνοντάς της πολύ βαθύτερο νόημα. Συγκεκριμένα, η DARA συνδέει τη νέα λέξη με την αρχαία βουλγαρική παράδοση των Κουκέρι, κατά την οποία άνδρες -κυρίως- ντυμένοι με μάσκες και κουδούνια διώχνουν το κακό με θόρυβο και χορό. Όπως λέει, το Bangaranga είναι η στιγμή που επιλέγουμε την αγάπη αντί για τον φόβο και ξυπνάμε το ανώτερο εγώ μας.
Η εξήγηση της DARA
Επειδή πολλοί αναρωτιούνταν τι ακριβώς σημαίνει, η φετινή εκπρόσωπος της Βουλγαρίας φρόντισε, με ανάρτηση στον προσωπικό λογαριασμό της στο Instagram, να την εξηγήσει. Γράφει χαρακτηριστικά:
«Τι είναι το Bangaranga; Εμπνευσμένο από τους Κουκέρι – τους αρχαίους Βούλγαρους τελετουργούς που με τις μάσκες και τον θόρυβό τους διώχνουν το κακό – το Bangaranga πολεμάει τους σύγχρονους δαίμονές μας, μέσα μας. Το Bangaranga είναι η στιγμή που επιλέγεις την αγάπη αντί για τον φόβο. Είναι το ανώτερο εγώ σου που βγαίνει μπροστά – πιο δυνατό από το άγχος, την αμφιβολία, την ντροπή και το εσωτερικό χάος. Δεν επιτίθεται. Μεταμορφώνει. Το Bangaranga δεν είναι κάτι που γίνεσαι. Είναι κάτι που ξυπνάς μέσα σου. Οπότε, όποτε η ζωή γίνεται τρομακτική… μην ανησυχείς, γίνε Bangaranga».

Έτσι, η DARA κατάφερε να συνδυάσει ένα εύκολο, κολλητικό άκουσμα με ένα ισχυρό προσωπικό μήνυμα. Το συγκεκριμένο τραγούδι απέδειξε για ακόμα μία φορά ότι μια δυνατή, «φτιαγμένη» λέξη μπορεί να γίνει viral και να κατακτήσει την Ευρώπη.
Παρακάτω ακολουθούν κι άλλα, παρόμοια παραδείγματα.
Η μυστική γλώσσα του ισραηλινού θριάμβου
Στην ιστορία του διαγωνισμού, το παράδειγμα του Ισραήλ από το 1978 παραμένει εμβληματικό για τον τρόπο με τον οποίο ένας γλωσσοδέτης κατέκτησε την Ευρώπη.
Ο τίτλος «Α-Μπα-Νι-Μπι» (A-Ba-Ni-Bi) δεν ήταν μια τυχαία έμπνευση, αλλά βασιζόταν στα κορακίστικα της εβραϊκής γλώσσας που χρησιμοποιούσαν τα παιδιά για να επικοινωνούν κρυφά. Προσθέτοντας το γράμμα «βήτα» μετά από κάθε συλλαβή, η απλή φράση «σ’ αγαπώ» μετατράπηκε σε έναν ρυθμικό γρίφο που, παρότι κανείς εκτός Ισραήλ δεν καταλάβαινε, κατάφερε να φτάσει στην κορυφή του βαθμολογικού πίνακα.
Τα χρυσά παπούτσια και ο σουηδικός ρυθμός
Λίγα χρόνια αργότερα, το 1984, η Σουηδία επανέλαβε τη συνταγή της επιτυχίας χρησιμοποιώντας τον απόλυτο ηχητικό γλωσσοδέτη Ντίγκι-Λου Ντίγκι-Λέι (Diggi-Loo Diggi-Ley).
Οι αδελφοί Herreys εμφανίστηκαν στη σκηνή με χρυσά μποτάκια και τραγούδησαν για μια μαγική δύναμη που δεν είχε όνομα, παρά μόνο ήχο. Η επιλογή αυτών των ανύπαρκτων λέξεων έγινε με καθαρά μουσικά κριτήρια, καθώς οι δημιουργοί γνώριζαν ότι μια λέξη χωρίς νόημα μπορεί να γίνει πιο εύκολα κτήμα ενός διεθνούς κοινού από έναν περίπλοκο στίχο στη σουηδική γλώσσα.
Η κυριαρχία των ηχοποιητικών λέξεων στη σκηνή
Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του ’60 και του ’70 οι καλλιτέχνες στράφηκαν μαζικά στις ηχοποιητικές λέξεις για να σπάσουν το φράγμα της επικοινωνίας. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Ισπανίας που κέρδισε το 1968 με ένα τραγούδι (La, la, la) που επαναλάμβανε τη συλλαβή «λα» πάνω από εκατό φορές, αλλά και της Μεγάλης Βρετανίας με το Μπουμ Μπανγκ-α-Μπανγκ την επόμενη χρονιά.
Αυτές οι λέξεις λειτουργούσαν ως μια παγκόσμια διάλεκτος που επέτρεπε στους τηλεθεατές να συνδεθούν με τον ρυθμό της καρδιάς ή τη χαρά της μουσικής, αποδεικνύοντας ότι στη Eurovision η μελωδία συχνά υπερβαίνει την ανάγκη για λογική επεξήγηση.
Η ολλανδική συνταγή της αισιοδοξίας
Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και η Ολλανδία το 1975, παρουσιάζοντας το Ντινγκ-α-Ντονγκ (Ding-A-Dong) ως ένα μουσικό αντίδοτο στην κακή διάθεση. Οι στίχοι του τραγουδιού υποστήριζαν με αφοπλιστική απλότητα ότι ο ήχος αυτών των λέξεων είναι αρκετός για να διώξει τη μελαγχολία και να κάνει τον κόσμο να χαμογελάσει.
Η νίκη του συγκροτήματος Teach-In επιβεβαίωσε για ακόμα μια φορά πως η χρήση λέξεων που θυμίζουν χτύπο καμπάνας ή ρυθμικό κλείσιμο του ματιού αποτελεί ένα από τα πιο ισχυρά εργαλεία στη φαρέτρα των δημιουργών που στοχεύουν στην κορυφή της Ευρώπης.