Αλλαγές επέφερε η φορολογική μεταρρύθμιση και σε σχέση με τον φόρο των κεφαλαιουχικών κερδών στις πωλήσεις ακινήτων, στις αντιπαροχές ακίνητης ιδιοκτησίας και των μετοχών. Κάτι που εκτιμάται ότι θα συμβάλει στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, στην ενδυνάμωση του φορολογικού πλαισίου για τη διασφάλιση της φορολογικής δικαιοσύνης και στην ενίσχυση της αποτελεσματικής είσπραξης των οφειλόμενων φόρων και των δημοσίων εσόδων.
Αναλυτικά, με την πρόσφατη αλλαγή του νόμου περί Κεφαλαιουχικών Κερδών, η απαλλαγή που εφαρμόζεται στις περιπτώσεις ανταλλαγής ακίνητης ιδιοκτησίας επεκτείνεται και στις αντιπαροχές ακίνητης ιδιοκτησίας. Δηλαδή, στις περιπτώσεις που ο ιδιοκτήτης γης ή ακινήτου παραχωρεί το ακίνητο του ως αντιπαροχή δεν θα καταβάλλει φόρο κεφαλαιουχικών κερδών αλλά θα τον πληρώνει όταν του διατεθεί το νέο ακίνητο από την αντιπαροχή. Ουσιαστικά, θα επωφελούνται με τις ίδιες φοροαπαλλαγές που παραχωρούνται κατά την ανταλλαγή ακινήτου.
Πωλήσεις ακινήτων
Την ίδια ώρα, διευρύνθηκαν τα όρια των απαλλαγών φόρων στις περιπτώσεις πώλησης ακινήτων. Σύμφωνα με το νέο νομικό πλαίσιο, αυξάνεται το αφορολόγητο ποσό του κέρδους στις €30 χιλ. (προηγουμένως ήταν 10 χιλ. λίρες), στις €50 χιλ. (προηγουμένως ήταν 15 χιλ. λίρες) και στις €150 χιλ. (προηγουμένως ήταν 50 χιλ. λίρες). Η συνολική απαλλαγή από τον φόρο κεφαλαιουχικών κερδών θα είναι ως εξής:
-€30 χιλ. απαλλαγή από τον φόρο από τη γενική πώληση ακινήτου και μετοχών – Πρόκειται για τη γενική απαλλαγή.
-€50 χιλ. απαλλαγή από τον φόρο από το κέρδος που προκύπτει από την πώληση γεωργικής γης από γεωργό.
-€150 χιλ. απαλλαγή από τον φόρο από κέρδη που προκύπτουν από την πώληση της κυρίας κατοικίας.
Βάσει της νομοθεσίας, οι απαλλαγές που θα παραχωρούνται δεν θα αφορούν κάθε πράξη πώλησης αλλά όλες τις πωλήσεις που θα κάνει ο φορολογούμενος εφ’ όρου ζωής. Διευκρινίζεται ότι εάν κάποιος φορολογούμενος αξιοποιήσει την απαλλαγή από τη γενική πώληση ακινήτων ή μετοχών, τότε η απαλλαγή από την κύρια κατοικία μειώνεται από τις €150 χιλ. στις €120 χιλ.
Στις €450 χιλ. η αξία κύριας κατοικίας
Στο μεταξύ η αξία της κύριας κατοικίας από €350 χιλ. στις €450 χιλ. σε σχέση με τις φορολογικές απαλλαγές στις αναδιαρθρώσεις δανείων κύριας κατοικίας. Σημειώνεται ότι τα δάνεια κύριας κατοικίας που έτυχαν αναδιαρθρώσεις περιλαμβάνει και αυτά που ήταν μη εξυπηρετούμενα την 31η Δεκεμβρίου το 2020.
Οι φορολογικές απαλλαγές για την κύρια κατοικία θα είναι σε ισχύ μέχρι το 2030.
Τι γίνεται με τις μετοχές
Με το νέο νομικό πλαίσιο τροποποιήθηκε και ο όρος ακίνητη ιδιοκτησία. Συγκεκριμένα, μειώθηκε το ποσοστό που υπόκειται σε φορολογία για διάθεση μετοχών εταιρειών που η αγοραία αξία των ακινήτων προέρχεται έμμεσα κατά 20% από ακίνητη ιδιοκτησία στη Δημοκρατία, ούτως ώστε να αντιμετωπιστούν φαινόμενα αποφυγής φόρου.
Δηλαδή, εάν πωληθούν μετοχές εταιρείας που δεν κατέχει η ίδια ακίνητα, αλλά κατέχει μετοχές σε άλλη εταιρεία που κατέχει ακίνητα και η αξία των μετοχών που πωλούνται αντιπροσωπεύεται με 20% της αξίας του ακίνητου στην Κύπρο, τότε θεωρείται ιδιοκτησία. Συνεπώς, η πώληση των μετοχών που κατέχουν έμμεσα το ακίνητο θα υπόκεινται σε φόρο κεφαλαιουχικών κερδών 20% επί του κέρδους στη βάση της αξίας του ακινήτου.
Την ίδια ώρα, στο πλαίσιο της πάταξης της φοροδιαφυγής και της προστασίας των δημοσίων εσόδων λήφθηκαν συγκεκριμένα μέτρα. Αναλυτικά, σε περίπτωση διάθεσης μετοχών εταιρείας, ως η αγοραία αξία των οποίων αντιπροσωπεύεται ουσιαστικά από την αγοραία αξία της ακίνητης ιδιοκτησίας, ορίζεται το προϊόν διάθεσης των μετοχών όπως δηλώνεται από τους συμβαλλόμενους, αναπροσαρμοζόμενο με την αγοραία αξία άλλων περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων.
Για να αποφευχθεί κατάχρηση της πρόνοιας της απαλλαγής από τον φόρο κεφαλαιουχικών κερδών, προβλέπεται πως η πώληση μετοχών εταιρείας που κατέχει ακίνητα και οποίες είναι εισηγημένες σε μη ρυθμιζόμενη αγορά στο χρηματιστήριο πλέον θα υπόκεινται σε φόρο κεφαλαιουχικών κερδών στη βάση της αξίας των ακίνητων. Η φορολογία θα αφορά πράξεις πέραν των €50 χιλ. ενώ περιλήφθηκαν και μεταβατικές διατάξεις για μετόχους πριν από την αλλαγή του νόμου.
