Βαγγέλης Γιαννίσης: Η πλειοψηφία των δολοφόνων είναι άνθρωποι καθημερινοί

«Η πλειοψηφία των δολοφόνων είναι άνθρωποι απλοί και καθημερινοί, διαφέρουν από τα τέρατα που έχουμε στο μυαλό μας».

Ποια δικά σας στοιχεία έχει ο ήρωάς σας ο Άντερς Οικονομίδης; Προσπαθώ να μην τον κάνω ένα δεύτερο Βαγγέλη, οπότε δεν έχει πολλά στοιχεία δικά μου. Το μοναδικό που μπορώ να σκεφτώ είναι η εμμονική κατανάλωση καφέ -ή τσαγιού, στην περίπτωση της Σκιάς.

Απ’ την άλλη, πόσο εύκολο είναι να μπει κανείς στο μυαλό ενός δολοφόνου; Είναι σχετικά εύκολο. Η πλειοψηφία των δολοφόνων είναι άνθρωποι απλοί και καθημερινοί, διαφέρουν από τα τέρατα που έχουμε στο μυαλό μας. Τα τέρατα ζουν μονάχα στις σελίδες των παραμυθιών – και αυτό είναι κάτι που προσπαθώ να δείξω στα μυθιστορήματά μου.

Είναι ψυχοφθόρα η διαδικασία ανάλυσης της προσωπικότητας ενός δολοφόνου ή η περιγραφή ενός εγκλήματος; Δεν θα το έλεγα… Συνηθίζω να αποστασιοποιούμαι. Η γραφή καθεαυτή είναι ψυχοφθόρα -δεδομένου ότι απαιτεί απόλυτη συγκέντρωση και ώρες αφοσίωσης καθημερινά- και όχι το περιεχόμενό της.

Παρακολουθείτε τα αστυνομικά μυθιστορήματα που βγαίνουν στην Ευρώπη; Δεν θα μπορούσα να κάνω διαφορετικά. Όποιος θέλει να γράφει πρέπει απαραίτητα και να διαβάζει όσο περισσότερο μπορεί, προκειμένου να βελτιώνεται και να μαθαίνει. Υπάρχουν συγκεκριμένοι (Ευρωπαίοι και μη) συγγραφείς που παρακολουθώ και προσπαθώ, ταυτόχρονα, να εντοπίζω νέους.

Έχετε καταλάβει γιατί στις Σκανδιναβικές χώρες ανθεί η αστυνομική λογοτεχνία; Έχουμε να κάνουμε με ένα φαινόμενο, το οποίο πιστεύω θα μελετάμε για πολλά χρόνια, ωστόσο πιστεύω πως οι πηγές του σχετίζονται με την παράδοση. Οι νέοι Σκανδιναβοί λογοτέχνες στηρίζουν το έργο τους στις πλάτες γιγάντων του είδους και η παράδοση τροφοδοτεί το μέλλον.

Γιατί επιλέγετε τη Σουηδία ως τόπο δράσης των μυθιστορημάτων σας; Παίζει ρόλο η «σκανδιναβική σχολή» αστυνομικού μυθιστορήματος ή είναι κάτι βαθύτερο; Τα χρόνια που πέρασα στη Σουηδία είχαν και συνεχίζουν να έχουν μεγάλη επιρροή στη θεματική των βιβλίων μου, όπως ρόλο έπαιξε και η αγάπη μου προς το συγκεκριμένο υποείδος αστυνομικής λογοτεχνίας. Εδώ μάλλον ταιριάζει η παροιμία «κύλησε ο τέντζερης και βρήκε το καπάκι».

Ποια βιβλία διαβάσατε το τελευταίο διάστημα και σας άρεσαν; Θα αναφέρω τρία βιβλία που ξεχώρισα, χωρίς αυτό να σημαίνει πως ήταν και τα μοναδικά που μου άρεσαν: Το «I’ll be gone in the dark» της Michelle McNamara, το «The long way to a small angry planet» της Becky Chambers και το «People who eat darkness» του Richard Lloyd Parry.