Το 2020, ο Κύπριος συνθέτης Φαίδρος Καβαλλάρης έκλεισε τα 70 του χρόνια (γεννήθηκε στη Λάπηθο στις 6 Ιουνίου 1950). Με την ευκαιρία αυτή και ύστερα από προτροπή και αρκετών φίλων του παρουσιάζει σε παγκόσμια πρώτη εκτέλεση το μουσικό του έργο «Εξώχρονο της Σαπφούς ή η παλίντονος αρμονία του σύμπαντος» – ένα μουσικοποιητικό ταξίδι για τολμηρούς και ριψοκίνδυνους μουσικούς.
Πρόκειται για ένα από τα τελευταία έργα του που έχει ήδη εκδοθεί σ᾽ έναν καλάισθητο τόμο που περιλαμβάνει τη σύνθετη χειρόγραφη παρτιτούρα και 32-σέλιδο βιβλίο με πλήρη εξήγηση/ανάλυση και τρόπους εκτέλεσης του έργου (η έκδοση παρουσιάστηκε στις αρχές αυτού του χρόνου σε Λευκωσία και Λεμεσό).
Το έργο θα εκτελέσουν σε παγκόσμια πρώτη εκτέλεση δύο διεθνώς αναγνωρισμένες εξαίρετες πιανίστριες της νέας γενιάς που θα έρθουν στην Κύπρο από την Γερμανία ειδικά γι αυτόν τον σκοπό, η Δανάη Ντέρκεν και η Κυβέλη Ντέρκεν. Θα υποστηριχθούν εδώ από αφηγητές για απαγγελία των σχετικών ποιημάτων/αποσπασμάτων της ποίησης της Σαπφούς με τη «συνοδεία» και άλλων συντελεστών με σείστρα, κρουστά και διάφορα κυπριακά ιδιόφωνα, συνθέτοντας μια ξεχωριστή συνολική παράσταση που στοχεύει σε υψηλό καλλιτεχνικό επίπεδο, σ’ ένα ιδιαίτερο και μοναδικό μουσικό γεγονός για τον τόπο μας (με τα δύο grand piano και άλλα όργανα και συντελεστές επί σκηνής).
Οι παραστάσεις θα γίνουν στις 17 Νοεμβρίου στο Δημοτικό Θέατρο Λευκωσίας, και στις 19 Νοεμβρίου στο Μαρκίδειο Δημοτικό Θέατρο Πάφου με τη στήριξη του Δήμου Πάφου. Πραγματοποιούνται με τη στήριξη του Ινστιτούτου Γκαίτε Λευκωσίας και των Πολιτιστικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού που είναι και διοργανωτές. Οι παραστάσεις αρχίζουν στις 8:30 μ.μ.
- Γενική είσοδος €12. Απαραίτητη η προκράτηση www.soldoutticketbox.com. Πληροφορίες στο τηλέφωνο 99553174
Το «Εξώχρονο της Σαπφούς» είναι εμπνευσμένο από την ποίηση της Σαπφούς (όπως και άλλα έργα τού συνθέτη που προηγήθηκαν: η σύνθετη παράσταση «Αφροδίτη Κυπρογένηα – μουσική πράξη σε ποίηση της Σαπφούς» και «… αν Αφροδίτα» για πιάνο), καθώς και από ένα διασωθέν απόσπασμα του Ηράκλειτου. Το έργο είναι στην ουσία ένα δίπτυχο για έναν ή δύο πιανίστες με σείστρον και/ή άλλους εκτελεστές, περιλαμβάνοντας μάλιστα και απαγγελία ποιημάτων/αποσπασμάτων της ποίησης της Σαπφούς. Το έργο γράφτηκε το 2014-2015.
Γενικά, σ’αυτό το έργο ο Φαίδρος Καβαλλάρης στην ουσία συνοψίζει και ενσωματώνει μουσικές απόψεις και συνθετικές προσεγγίσεις οι οποίες τον απασχόλησαν κατά καιρούς στο παρελθόν· με άλλα λόγια ιδέες, διεργασίες και πρακτικές που χρησιμοποιήθηκαν ήδη και χαρακτηρίζουν προηγούμενα έργα του, όπως για παράδειγμα την ιδέα και πρακτική του «εξώχρονου», το «ήθος» του ήχου και της μουσικής γενικότερα, η ανακύκληση, η εναλλαγή και η παραλληλότητα να εφαρμόζονται ταυτόχρονα τόσο στην ίδια τη σύνθεση όσο και στη μουσική της πραγμάτωση, ή ακόμα η πολλαπλότητα και η επαλληλία, η σχέση του μέρους με το «όλο» ή η ολοκλήρωση του μέρους στο «όλο», η μουσική πράξη και η παράσταση ως ένα συνεχές γίγνεσθαι, οι «πολυ-παραλλαγές» ή οι πολλαπλές ταυτόχρονα παραλλαγές κλπ. (σχεδόν ένα προσωπικό μανιφέστο ή «πανόραμα» σύνθεσης).
Παράλληλα, όλα αυτά έρχονται να συμπληρωθούν από τις πέντε λέξεις-κλειδιά που είναι αποτυπωμένες στην περίμετρο της χειρόγραφης παρτιτούρας: ΣΥΝ-ΠΑΝ, ΣΥΝ-ΚΙΝΗΣΙΣ, ΠΑΝ-ΚΟΣΜΟΣ, ΣΥΝ-ΤΟΝΟΣ, ΑΙΩΝ-ΑΕΝΑΟΣ. Εννοιολογικά, στο σύνολό τους αυτές οι λέξεις ορίζουν καταρχήν ένα κοσμικό πλαίσιο, ενώ παράλληλα συνοψίζουν τις βασικές αρχές αυτής της σύνθεσης. Μέσα από συγκεκριμένες μουσικές διεργασίες, τις οποίες εν πολλοίς υποδηλώνουν, καθορίζουν το περιεχόμενο και τις αισθητικές αυτού ποιότητες, ενώ αντανακλούν και προβάλλουν την Ψυχή και το Ήθος πρώτα της ίδιας της σύνθεσης, της μουσικής εξέλιξης της παράστασης και της εν γένει μουσικής εμπειρίας και εν τέλει και πιο πλατιά την Ψυχή και το Ήθος της ίδιας της μουσικής.
Συνολικά, σ’αυτή την «ανοικτής μορφής» παράσταση, μέσα απ’ αυτό το μουσικο-ποιητικό ταξίδι στον Κόσμο, στα άστρα και σε μακρινούς γαλαξίες, ο μουσικός διαγράφει ένα φωτεινό διάστημα («από μια άβυσσο σε μια άλλη άβυσσο»), δημιουργώντας έναν κύκλο ζωής – τη μουσική παράσταση και την ίδια τη Μουσική, μιαν αλήθεια και μια στιγμιαία ομορφιά, ως ένας διάττοντας αστέρας στην απεραντοσύνη του Σύμπαντος…
Δανάη Ντέρκεν
Το περιοδικό κλασικής μουσικής Crescendo τη χαρακτηρίζει «ανακάλυψη της χρονιάς», και το περιοδικό Concerti γράφει ότι οδεύει «στο δρόμο για την κορυφή».
H ελληνογερμανίδα πιανίστα Δανάη Ντέρκεν ανήκει στην ελίτ μιας νέας γενιάς διεθνώς αναγνωρισμένων μουσικών και ηλεκτρίζει με την εντυπωσιακή τεχνική, το εξαιρετικό χάρισμα και το βάθος της μουσικής της σκέψης, το ευρύ κοινό αλλά και τους συναδέλφους της μουσικούς.
Έχοντας εκδηλώσει το ταλέντο της από μικρή ηλικία, η Δανάη είχε την υποστήριξη του λόρδου Γεχούντι Μενουχίν σε ηλικία επτά ετών και γρήγορα άρχισε να ξεχωρίζει με το λαμπερό της παίξιμο (Kölner Stadt-Anzeiger).
Μετά τις σπουδές της με τον αναγνωρισμένο καθηγήτη Καρλ-Χάιντς Κέμμερλιγνκ και με τον Λαρς Φογκτ, είναι σήμερα τακτική καλεσμένη σε σημαντικές ορχήστρες, όπως η Συμφωνική του Μονάχου, η Royal Northern Sinfonia, η Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα της Εσθονίας, η Συμφωνική του Πολιτιστικού Κέντρου Norrlandsoperan και η Συμφωνική Ορχήστρα του Ντύσσελντορφ.
Έχει εμφανιστεί, αποσπώντας θερμότατες κριτικές, στο Ουίγκμορ Χολ του Λονδίνου, στο Κοντσέρτχαους της Βιέννης, στο Μοτσαρτέουμ του Ζάλτσμπουργκ, στο Πολιτιστικό & Συνεδριακό Κέντρο της Λουκέρνης, στη Φιλαρμονική της Κολωνίας, τη Φιλαρμονική του Έσσεν, στο Γκαστάιγκ του Μονάχου, το Κοντσέρτχαους του Βερολίνου, το Μποζάρ των Βρυξελλών, τη Φιλαρμονική του Έλβα, την Παλιά Όπερα της Φραγκφούρτης και το Μπετόβεν- Χάους στη Βόννη.
Η Δανάη Ντέρκεν εμφανίζεται τακτικά σε σημαντικά φεστιβάλ, όπως το Kissinger Sommer, του Σβέτσινγκεν, του Λουγκάνο, του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν, το PianoEspoo στη Φινλανδία, το Piano aux Jacobins στην Τουλούζη, το Φεστιβάλ Μεκλεμβούργου-Δυτικής Πομερανίας, το Ράινγκαου, το Φεστιβάλ Πιάνου Λουκέρνης και το περίφημο Φεστιβάλ Spannungen στο Χάιμπαχ.
Η πρωτοποριακή της ηχογράφηση του Κοντσέρτου για πιάνο αρ. 21 του Μότσαρτ και του Κοντσέρτου για πιάνο αρ. 2 του Μέντελσον με τη Royal Northern Sinfonia, κυκλοφόρησε το 2016 αποσπώντας διθυραμβικές κριτικές. Προηγουμένως, η σόλο ηχογράφησή της με φαντασίες των Σούμαν, Σούμπερτ και Κ.Φ.Ε. Μπαχ (ARS Produktion) είχε προταθεί για το Βραβείο ICMA. Το 2012, τo πρώτο της CD, με έργα Λέος Γιάνατσεκ (ARS Produktion), έλαβε εξίσου ενθουσιώδεις κριτικές.
Ελληνικής καταγωγής, η Δανάη ίδρυσε το 2015 μαζί με την αδελφή της Κυβέλη το Διεθνές Φεστιβάλ Μουσικής Μολύβου (ΔΙΦEΜΜ) στο νησί της Λέσβου (γενέτηρα της Σαπφούς) στην Ελλάδα.
Κυβέλη Ντέρκεν
Η ιδιοσυγκρασία, το πάθος και η αφοσίωση της Κυβέλης Ντέρκεν στη μουσική διαφαίνονται σε κάθε της συναυλία. Με σαγηνευτική παρουσία και μεταδοτικό ενθουσιασμό, συνήθως απευθύνεται στο κοινό, το οποίο αγαπά ιδιαίτερα, προτού καθίσει στο πιάνο, για να διερευνήσει τα όρια ηχητικής πολυμορφίας και καλλιτεχνικής έκφρασης.
Σε ηλικία οκτώ ετών έκανε το ορχηστρικό της ντεμπούτο, και έκτοτε έχει εμφανιστεί ως σολίστ με ορχήστρες, όπως η Καμεράτα του Αμβούργου, η Καμεράτα της Βέρνης και η Φιλαρμονική Ορχήστρα Δωματίου της Βρέμης. Έχει εμφανιστεί στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, στην Κίνα και στις ΗΠΑ, σε φημισμένες αίθουσες, όπως η Φιλαρμονική του Έλβα, το Θέατρο Μαριίνσκι της Αγίας Πετρούπολης, η Γκεβάντχαους της Λειψίας, το Kοντσέρτχαους στο Βερολίνο και η Παλιά Όπερα της Φραγκφούρτης.
Είναι τακτική προσκεκλημένη γνωστών φεστιβάλ, όπως το Kissinger Sommer, του Σβέτσινγκεν, το Spannungen στο Χάιμπαχ και το Φεστιβάλ Μουσικής του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν. Έχει παρουσιαστεί σε ειδικά προγράμματα της Γερμανικής τηλεώρασης (Arte και WDR).
Στην αρχή της σταδιοδρομίας της έδωσε συναυλία παρουσία του Δαλάι Λάμα (2007) και της Άνγκελας Μέρκελ στην Ουάσιγκτον (2009).
Η Κυβέλη αφιερώνει σημαντικό μέρος του χρόνου της στην ερμηνεία μουσικής δωματίου. Εμφανίζεται τακτικά με καλλιτέχνες όπως ο Κρίστιαν Τέτσλαφ, η Σάρον Καμ, ο Φλοριάν Ντόντερερ και η Τάνια Τέτσλαφ.
Με την αδελφή της Δανάη Ντέρκεν παίζουν ως ντουέτο από την ηλικία των πέντε ετών. Το 2015, ίδρυσαν το Διεθνές Φεστιβάλ Μουσικής Μολύβου (ΔΙΦΕΜΜ) στη Λέσβο, του οποίου είναι καλλιτεχνικές διευθύντριες. Εν μέσω της ελληνικής οικονομικής και προσφυγικής κρίσης, το Διεθνές Φεστιβάλ Μουσικής Μολύβου όχι μόνο φέρνει την παράδοση της κλασικής μουσικής στο νησί της Λέσβου, αλλά λειτουργεί και ως σύμβολο ελπίδας για ολόκληρη την περιοχή.
Πηγή: philenews