Τέσσερις δημιουργοί του θεάτρου, η Πόπη Αβραάμ, η Μαγδαλένα Ζήρα, η Αθηνά Κάσιου και ο Προκόπης Αγαθοκλέους, οι οποίοι διέπρεψαν καλλιτεχνικά το 2019, βραβεύθηκαν το βράδυ της Δευτέρας στην τελετή απονομής των Βραβείων Θεάτρου ΘΟΚ, στην παρουσία του προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Αναστασιάδη και του υπουργού Παιδείας Πρόδρομου Προδρόμου. Οι καλλιτέχνες που βραβεύθηκαν δεν δίστασαν να επικρίνουν την Πολιτεία για «την αδιαφορία της απέναντι στον πολιτισμό».
Το Μεγάλο Βραβείο ΘΟΚ απονεμήθηκε στην Πόπη Αβραάμ σε αναγνώριση του ζήλου, της σκληρής εργασίας και της επιμονής, της ενεργούς και δραστήριας παρουσίας, της πολύχρονης και συνεχιζόμενης εμπλοκής και προσφοράς της στο κυπριακό θέατρο. Το Βραβείο Δημιουργού της Χρονιάς απονεμήθηκε εξίσου στη Μαγδαλένα Ζήρα και την Αθηνά Κάσιου για τη σύλληψη, τη δημιουργία, την επιμέλεια και τον συντονισμό του πρότζεκτ ΣΕΖΟΝ Γυναίκες 2019-2021.Το Βραβείο Νέου Δημιουργού της Χρονιάς απονεμήθηκε στον Προκόπη Αγαθοκλέους, απόγειο της ως τώρα καριέρας του οποίου ήταν η ερμηνεία του στον Ριχάρδο Γ΄.
ΝΑ ΣΤΗΡΙΧΘΟΥΝ ΟΙ ΝΕΟΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΙ
Η Πόπη Αβραάμ ξεκίνησε την ομιλία της παρομοιάζοντας τον καλλιτέχνη με ένα κουνούπι που ζαλίζει τα αυτιά των ανθρώπων της εξουσίας. «Διώχνουν το κουνούπι να μην το ακούνε και, αν είχαν την ευκαιρία, θα ένωναν τις παλάμες τους για να το διαλύσουν». Η ηθοποιός έκανε επίσης αναφορά στους νέους ανθρώπους και τόνισε πως πρέπει να στηριχθούν. «Είναι κρίμα τόσοι πολλοί και ταλαντούχοι νέοι να εγκαταλείπουν τις τέχνες επειδή δεν τα βγάζουν πέρα και να ασχολούνται με κάτι άλλο. Αυτοί είναι που παράγουν πολιτισμό και χρειάζονται στήριξη».
Η Πόπη Αβραάμ σχολίασε ότι «οι κινήσεις της πολιτείας δείχνουν ουσιαστικά την αδιαφορία της απέναντι στον πολιτισμό, ως και την ενόχληση της που υπάρχουμε». Παίρνοντας ως παράδειγμα τον Κύπριο σκηνοθέτη Μιχάλη Κακογιάννη, είπε ότι αυτόν θα τον ξέρει πάντα ο κόσμος στο εξωτερικό, ενώ τους Κύπριους πολιτικούς δεν θα τους θυμάται κανείς. «Οι Ικέτιδες που ανέβηκαν από τον ΘΟΚ μετά το 1974 έδωσαν πολύ περισσότερα μηνύματα και ρίγη συγκίνησης για την εισβολή και την προσφυγιά, απ’ όσον αγώνα έκαναν όλοι μαζί οι διπλωμάτες της Κύπρου» είπε η ηθοποιός, και πρότεινε οι καλλιτέχνες να γίνουν οι πρεσβευτές της Κύπρου αναδεικνύοντας τον πολιτισμό του νησιού. «Ας μας στηρίξουν και ας μας εκμεταλλευτούν», σχολίασε.
Ο Προκόπης Αγαθοκλέους, απευθυνόμενος στον πρόεδρο της Δημοκρατίας και τον υπουργό Παιδείας, συνέκρινε μέσα από την ιστορία του Ριχάρδου Γ΄ το πώς η Πολιτεία γύρισε την πλάτη στον πολιτισμό, απαξιώνοντας κάθε του υπόσταση σαν να ήταν ένα καχεκτικό παραπαίδι που όλοι του γυρνούν την πλάτη. «… Να μου επιτρέψετε να πω κάτι. Ο Ριχάρδος βρέθηκε το 2014 στο Λέστερ. Βρήκαν τη ραχοκοκαλιά του, η οποία είχε 80% σκολίωση. Μια πολύ δύσκολη σκολίωση στο σώμα. Επιτρέψτε μου σας παρακαλώ να παρομοιάσω τη σπονδυλική στήλη του Ριχάρδου με την κατάσταση και το οικοδόμημα του πολιτισμού μας σήμερα. Πώς είδαμε τούτη τη σπονδυλική στήλη τους τελευταίους μήνες; Απογυμνωμένη μπροστά στα μάτια μας. Τι μπορούμε να κάνουμε; Έχουμε δύο επιλογές: Η μία είναι να τη βλέπουμε και να λέμε: μια σπονδυλική στήλη στραβή. Κάποιοι θα κλάψουν, κάποιοι θα λυπηθούν. Κάποιοι άλλοι, όμως, θέλουμε να μπει αμέσως στο χειρουργείο, να γίνει αμέσως η επέμβαση και να επέλθει όσο το δυνατόν γρηγορότερα η αποκατάσταση. Κύριε πρόεδρε της Δημοκρατίας, κύριε υπουργέ, τούτη την ώρα δεν χωρούν ούτε ερασιτεχνισμοί σ’ αυτή την επέμβαση ούτε τυχαιότητες. Είμαι βέβαιος πως θα σηκώσετε τούτο το βάρος στις πλάτες σας, όπως οι άνθρωποι του πολιτισμού τους τελευταίους 7 με 8 μήνες το σηκώνουμε σχεδόν καθημερινά, και έχουμε αποδείξει ότι μπορούμε να γίνουμε και δίκαιοι και ίσοι συνομιλητές, αλλά έχουμε και όρεξη και μεράκι να φτιάξουν τα πράγματα».
Στη δική της παρέμβαση, η Μαγδαλένα Ζήρα σχολίασε ότι «η τέχνη συχνά και διαχρονικά είναι φερέφωνο του κυρίαρχου συστήματος». Γι’ αυτό, είπε, ακόμα και σήμερα λείπουν πολλές φωνές από την τέχνη, ειδικά από τα έργα τέχνης που αξιολογούνται ως «αντικειμενικά ανώτερα». «Ένας λόγος που δημιουργήθηκε η ΣΕΖΟΝ Γυναίκες, ήταν ως αντίδραση σε αυτή την ιεράρχηση των αφηγήσεων ως περισσότερο ή λιγότερο σημαντικές. Και στόχος μας είναι η αναγνώριση της εμπειρίας και της οπτικής των γυναικών ως ισάξιες με αυτές των ανδρών. Γιατί οι ιστορίες που λέμε μέσα από την τέχνη έχουν μεγάλη δύναμη». Η δημιουργός ανέφερε ότι ερμηνεύει τη βράβευση αυτή ως μια συμβολική αναγνώριση της κρισιμότητας του αγώνα για την ισότητα των φύλων. «Ευελπιστώ πως θα ακολουθήσει και η έμπρακτη αντιμετώπιση της διαχρονικής έμφυλης ανισότητας. Όπως είπε και προχθές η πρώτη γυναίκα αντιπρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, η δημοκρατία δεν είναι μια κατάσταση, είναι πράξη. Είναι ένας συνεχής αγώνας», σχολίασε.
ΘΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΘΕΙ ΤΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟΥ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΗ
Στην ομιλία του ο πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης αναφέρθηκε στην υιοθέτηση του νομοσχεδίου που καθορίζει το καθεστώς του καλλιτέχνη στην Κύπρο. «Για πρώτη φορά από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας, θα αναγνωρισθεί το πολιτιστικό έργο και η καλλιτεχνική εργασία ως επαγγελματική ιδιότητα και ως εκ τούτου θα παρέχεται η δυνατότητα, μέσω και των σχετικών μητρώων που θα δημιουργηθούν, αποτελεσματικότερης στήριξης των ανθρώπων του πολιτισμού», δήλωσε.
Ο πρόεδρος αναφέρθηκε επίσης στην καταβολή του εφάπαξ επιδόματος ύψους 900 ευρώ σε πέραν των 1.100 επαγγελματιών των τεχνών και του πολιτισμού εν μέσω πανδημίας, λέγοντας ωστόσο ότι δεν αισθάνεται περήφανος για το εφάπαξ, «αλλά, επαναλαμβάνω, έστω και χωρίς να υπάρχουν μητρώα, έστω και χωρίς να υπάρχουν τα απαραίτητα συστατικά, σαν αποτέλεσμα της διαπίστωσης ύστερα από την πανδημία, προσπαθούμε να διορθώσουμε δημιουργώντας πλέον την καλλιτεχνική ταυτότητα για να είμαστε σε θέση να ανταποκριθούμε και προς τους δημιουργούς του πολιτισμού».
Η Αντιγόνη Αθηαινίτη, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΘΟΚ, ανέφερε ότι ο Θεατρικός Οργανισμός Κύπρου ήταν εδώ το προηγούμενο δύσκολο διάστημα της πανδημίας, όπως θα είναι και τώρα. «Ο ΘΟΚ είναι εδώ. Δίπλα στους ανθρώπους του θεάτρου, ακούγοντας τις ανάγκες τους, καταβάλλοντας κάθε προσπάθεια ώστε η εργασία τους και η δημιουργικότητά τους να εξακολουθούν να αποφέρουν καρπούς, με αδιαπραγμάτευτους όρους αξιοπρέπειας και σεβασμού».
Το θέατρο, πρόσθεσε είναι ένα «άθλημα» ομαδικό, μια εργασία συνόλου, ένα προϊόν πολυσύνθετο και ευαίσθητο. «Ανθεί σε περιβάλλοντα που το ευνοούν, αναπτύσσεται εντός ενός σαφούς, ξεκάθαρου πλαισίου που το ορίζει κάθε φορά και η πολιτική. Γι’ αυτό δεν θα μπορούσα να μην αναφερθώ και στην επικείμενη σύσταση Υφυπουργείου Πολιτισμού, ένα πάγιο, δίκαιο και επιτακτικό αίτημα χρόνων του κόσμου των τεχνών και των γραμμάτων, ένα σχέδιο που γίνεται πράξη και που η ευόδωσή του οφείλει πολλά στον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ο οποίος και μας τιμά απόψε με την παρουσία του. Είναι εξαιρετικά ευχάριστο, κύριε Πρόεδρε, όταν υλοποιούνται οι υποσχέσεις. Και γι’ αυτό θα ήθελα να σας ευχαριστήσω δημόσια».
Την έντονα φορτισμένη με συγκίνηση τελετή παρακολούθησαν και χειροκρότησαν με ενθουσιασμό εκλεκτοί καλεσμένοι, πολιτικοί, καλλιτέχνες, άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών και φίλοι του ΘΟΚ μεταξύ των οποίων: ο Υπουργός Παιδείας, Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας Πρόδρομος Προδρόμου, οι βουλευτές Δημήτρης Δημητρίου, Άριστος Δαμιανού, η Επίτροπος Περιβάλλοντος Κλέλια Βασιλείου, ο Πρόεδρος της Επιτροπής Κατεχόμενων Δήμων Πέτρος Καρεκλάς, ο Δήμαρχος Γερίου Νεόφυτος Παπαλαζάρου, η Έλση Χριστόφια, τα Μέλη της Επιδημιολογικής Ομάδας καθηγητές Πέτρος Καραγιάννης και Μαρία Κολιού.
Τελετή απονομής
Σύλληψη/Σκηνοθεσία: Αλεξία Παπαλαζάρου
Συμμετείχαν οι ηθοποιοί: Ηλιάνα Κάκκουρα, Πάνος Μακρής, Μαρίνα Μανδρή,ψ Μυρσίνη Χριστοδούλου
Μουσικός επί σκηνής: Γιώργος Καλογήρου
Σκηνογραφική επιμέλεια: Μόνικα Χατζηβασιλείου
Σχεδιασμός βιντεοπροβολών: Ελίνα Αντωνίου
Χειρισμός βιντεοπροβολών: Γιάγκος Χατζηγιάννης
Συντονισμός/Οργάνωση: Μαρία Ευσταθίου & Άνδρη Διαμαντίδου
(Τμήμα Εκδόσεων/Δημοσίων Σχέσεων ΘΟΚ)