Έκκληση για άμεση κινητοποίηση και στήριξη της αποκατάστασης του ιστορικού μεσαιωνικού αρμενικού μοναστηριού Σουρπ Μαγκάρ (Μαγκαραβάνκ – Αρμενομονάστηρο), που βρίσκεται στα δάση του Πενταδακτύλου, απευθύνει η Αρμενική Μητρόπολη Κύπρου.
Σύμφωνα με ανακοίνωση, το πέραν των 1000 ετών μεσαιωνικό μοναστήρι, σημαντικό κομμάτι της κοινής ιστορίας του νησιού, αντιμετωπίζει πλέον σοβαρό κίνδυνο μη αναστρέψιμης καταστροφής, έπειτα από περισσότερα από 50 χρόνια εγκατάλειψης και έλλειψης συντήρησης.
Όπως αναφέρεται, στέγες έχουν ήδη καταρρεύσει, οι τοίχοι παρουσιάζουν εκτεταμένες ρωγμές, ενώ η βλάστηση διεισδύει στην τοιχοποιία, επιταχύνοντας τη φθορά του μνημείου. Πολιτικοί μηχανικοί και αρχιτέκτονες προειδοποιούν ότι χωρίς άμεση σταθεροποίηση, τμήματα του συγκροτήματος ενδέχεται να χαθούν οριστικά.
Η Αρμενική Μητρόπολη τονίζει ότι το Σουρπ Μαγκάρ δεν αποτελεί μόνο αρμενικό μνημείο, αλλά αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς της Κύπρου. Το μοναστήρι συνδέεται με την εποχή των Λουζινιανών, ενώ οθωμανικά φιρμάνια αναγνώρισαν τη σημασία του, παρέχοντάς του προστασία και φορολογικές απαλλαγές. Το 2016, το Τμήμα Αρχαιοτήτων της Κυπριακής Δημοκρατίας το συμπεριέλαβε στον κατάλογο προστατευόμενων μνημείων.
Σχέδιο αποκατάστασης μέσω της Τεχνικής Επιτροπής

Το έργο αποκατάστασης προγραμματίζεται να υλοποιηθεί μέσω της δικοινοτικής Τεχνικής Επιτροπής Πολιτιστικής Κληρονομιάς, σε συνεργασία με το Πρόγραμμα Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (UNDP).
Αρχιτεκτονικά και μηχανολογικά σχέδια είχαν εκπονηθεί την περίοδο 2018–2019 και οι εργασίες ξεκίνησαν στις αρχές του 2020, ωστόσο ανεστάλησαν λόγω της πανδημίας και προβλημάτων με τον εργολάβο. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, τα σχέδια θα επικαιροποιηθούν και, εφόσον εξασφαλιστούν οι απαραίτητοι πόροι μέσα στους επόμενους μήνες, οι εργασίες αναμένεται να αρχίσουν στις αρχές του 2027.
Για τον σκοπό αυτό, ο Αρχιεπίσκοπος Κομιτάς Οχανιάν, προκαθήμενος της Αρμενικής Ορθόδοξης Εκκλησίας της Κύπρου, και ο εκπρόσωπος της Αρμενικής Κοινότητας στη Βουλή, Βαρτκές Μαχτεσιάν, δημιούργησαν ειδική επιτροπή συγκέντρωσης πόρων, η οποία βρίσκεται ήδη σε επαφή με οργανώσεις και φορείς εντός και εκτός της αρμενικής κοινότητας.
Εκδήλωση ευαισθητοποίησης στη Λευκωσία
Την περασμένη εβδομάδα πραγματοποιήθηκε εκδήλωση ευαισθητοποίησης και συγκέντρωσης πόρων στην Αρμενική Μητρόπολη στον Στρόβολο, παρουσία εκπροσώπων της αρμενικής κοινότητας, αλλά και Ελληνοκυπρίων, Τουρκοκυπρίων, Μαρωνιτών και Λατίνων.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης παρουσιάστηκαν η σημερινή κατάσταση του μοναστηριού, τα σχέδια αποκατάστασης, καθώς και τρισδιάστατο ψηφιακό μοντέλο του χώρου μαζί με επιστημονική ανάλυση του ξύλου που χρησιμοποιήθηκε στην κατασκευή του από τον μεταδιδακτορικό ερευνητή του Ινστιτούτου Κύπρου Μεχμετζάν Σοϊλούογλου.
Παρόντες ήταν επίσης εκπρόσωποι του Υπουργείου Εξωτερικών, της ΟΥΝΦΙΚΥΠ, του Ινστιτούτου Κύπρου και της Τεχνικής Επιτροπής Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Σε χαιρετισμό του, ο Αρχιεπίσκοπος Κομιτάς υπογράμμισε ότι «η αποκατάσταση του Σουρπ Μαγκάρ υπερβαίνει τη διάσωση πέτρινων τοίχων» και χαρακτήρισε το έργο «πράξη σεβασμού προς το παρελθόν και ευθύνης προς το μέλλον».
Πληροφορίες για την εκστρατεία στήριξης και δωρεές είναι διαθέσιμες στη σχετική ιστοσελίδα.