Φαίνεται ήταν …γραφτό να τελειώσει η βδομάδα με άλλο ένα κείμενο της στήλης για τη βία και τις παραβατικές συμπεριφορές εφήβων μέσα στο σχολείο, με αφορμή τη λήξη του πρώτου τετράμηνου σε Γυμνάσια και Λύκεια στα μέσα Ιανουαρίου και την αξιολόγηση των μαθητών/τριών ενόψει της έναρξης του δεύτερου τετράμηνου. Και, βέβαια, το θέμα δεν αφορά μόνο τον μαθητόκοσμο, αλλά και τους γονείς των παιδιών και τους εκπαιδευτικούς – τη σχέση μεταξύ τους, την αλληλεπίδρασή τους.
Το τελευταίο γνωστό περιστατικό σχολικής βίας συνέβη την περασμένη Τετάρτη, 14 Ιανουαρίου, όταν δύο μαθήτριες Γυμνασίου της Πάφου ήρθαν στα χέρια και τραυμάτισαν η μια την άλλη την ώρα του διαλείμματος. Τώρα θα μου πείτε, εντάξει μαλλιοτραβήχτηκαν δύο κορίτσια ή γρονθοκοπήθηκαν δύο αγόρια μεταξύ τους …και γιατί να «εμπλέκονται» σε αυτό οι γονείς ή οι καθηγητές τους; Γιατί να «συνδέονται» οι καθηγητές τους, με τις δικές τους «πελλάρες»;
Η στήλη είναι ένα βήμα διαλόγου και όχι δικαστήριο για να αναζητεί «ενόχους» και να επιβάλλει «ποινές». Και μέσα σε αυτό το πλαίσιο και με αυτή την ευκαιρία, δεν μπορώ παρά να επικαλεστώ για άλλη μια φορά, την πρώτη μεγάλη παγκύπρια έρευνα για τη θυματοποίηση και το σχολικό κλίμα που πραγματοποίησε πριν 15 χρόνια το υπουργείο Παιδείας μέσω του Κυπριακού Παρατηρητηρίου για τη Βία στο Σχολείο. Το κυριότερο εύρημα της έρευνας εκείνης, που είχε συντονίσει ο τότε πρόεδρος του Διεθνούς Παρατηρητηρίου για τη Βία στο Σχολείο, Γάλλος καθηγητής, Eric Debarbieux, είναι ότι όσο πιο θετικό είναι το κλίμα στη σχολική μονάδα, τόσο λιγότερα είναι τα ποσοστά βίας.
Το πρόβλημα φαίνεται να εντοπίζεται στην απονομή της σχολικής δικαιοσύνης όπου, σύμφωνα με την έρευνα, 52% των μαθητών στη Μέση Εκπαίδευση θεωρούν πως οι τιμωρίες σε βάρος τους είναι άδικες, ενώ σχεδόν 37% των καθηγητών θεωρούν ότι δεν υπάρχει σεβασμός των μαθητών προς αυτούς.
Είχα πάρει συνέντευξη από τον Eric Debarbieux και μου είχε μιλήσει για «το φίδι που δαγκώνει την ουρά του» μια γαλλική παροιμία που εκφράζει το αδιέξοδο στη σχέση μαθητών και καθηγητών. Όπως μου είπε, «πρέπει να υπάρχει χρόνος στο σχολείο για πραγματική επικοινωνία πάνω σε συγκεκριμένα αντικείμενα και θέματα». Το ονόμασε «συνεργατικότητα», ή «συνεργασία», που είναι το αντίδοτο στην απομόνωση και τη μοναξιά των μαθητών και των καθηγητών τους.
Είπε ότι «το βασικό πρόβλημα της βίας στο σχολείο είναι η μοναξιά των θυμάτων – αυτών που νομίζουν ότι είναι μόνοι στον κόσμο».
Για σκεφτείτε! Μαθητές και καθηγητές να νιώθουν μόνοι στον κόσμο ανάμεσα σε εκατοντάδες άλλους γύρω τους κάθε μέρα!