Να μας συγχωρεί η Υπηρεσία Προστασίας Καταναλωτή, η οποία εργάστηκε φιλότιμα για να γίνει πράξη η πρόθεση, αρχικά, και η απόφαση, στη συνέχεια, για μηδενικό ΦΠΑ σε προϊόντα ευρείας κατανάλωσης, αλλά η ανακοίνωση που εξέδωσε χθες για τους ελέγχους και την επαγρύπνηση των καταναλωτών είναι πιθανό να προκαλέσει λανθασμένες εντυπώσεις. Και αβάσιμες προσδοκίες.
Η Υπηρεσία διαβεβαίωσε ότι θα πραγματοποιεί «συστηματικούς ελέγχους για την πιστή εφαρμογή του σχετικού Διατάγματος». Θα ήταν πιο χρήσιμο αν μας έλεγε και τι ακριβώς θα ελέγχει. Αν όντως δεν επιβάλλεται ΦΠΑ στα καθορισμένα προϊόντα; Να το δεχθούμε. Αλλά, ως εκεί. Αν και μάλλον αυτή η ευθύνη είναι του Τμήματος Φορολογίας, περισσότερο. Τι άλλο να ελέγξει η Υπηρεσία; Μήπως ότι η τιμή χθες και σήμερα ενός επηρεαζόμενου προϊόντος είναι πραγματικά μειωμένη σε ποσοστό ανάλογο του αφαιρεθέντος ΦΠΑ, σε σχέση με τις τιμές των ίδιων προϊόντων τις προηγούμενες μέρες; Άντε και το έλεγξε και αυτό. Ποιος είπε ότι οι επιχειρήσεις είναι υποχρεωμένες να μην επιβάλουν καμία άλλη αύξηση στην τιμή πώλησης, μετά την έναρξη ισχύος του διατάγματος; Κανένας. Διότι δεν έχουν τέτοια υποχρέωση. Στηριζόμαστε στην καλή τους προαίρεση και στον ίδιο τον πληθωρισμό.
Και το είπε και ο διευθυντής της Υπηρεσίας στις τηλεοπτικές του εμφανίσεις: Δεν απαγορεύει κανένας στις επιχειρήσεις να επιβάλουν νέες αυξήσεις στα επιλέξιμα προϊόντα. Και μόλις τις επιβάλουν, ακόμα και αυτή η μικρή διαφορά που βλέπουμε χθες και σήμερα στις τελικές τιμές των προϊόντων του διατάγματος θα εξανεμιστεί. Και θα εξανεμιστεί είτε οι αυξήσεις είναι δικαιολογημένες, είτε όχι. Και το κράτος δεν θα μπορεί να κάνει το παραμικρό. Άλλωστε, εξακολουθεί να επικρατεί αναστάτωση σε άλλα κράτη μέλη από την πεποίθηση ενώσεων καταναλωτών και κρατικών φορέων ότι ένα μέρος των αυξήσεων της τελευταίας περιόδου στα είδη τροφίμων ήταν απλά αυξημένο ποσοστό κερδοφορίας.
Συνεπώς, όταν η Υπηρεσία Καταναλωτή «προτρέπει τους καταναλωτές να γίνουν μέρος του συστήματος ελέγχου της αγοράς και να είναι σε συνεχή επαγρύπνηση ώστε, εάν διαπιστώσουν ότι η τιμή κάποιου από αυτά τα προϊόντα δεν έχει διαφοροποιηθεί ανάλογα, να ενημερώνουν άμεσα την Υπηρεσία στο τηλέφωνο 1429», ίσως θέλει να δημιουργήσει την ψευδαίσθηση ότι μπορούμε εμείς ή μπορεί εκείνη να εμποδίσει την κερδοσκοπία. Για την ακρίβεια, την έξαρση της κερδοσκοπίας, με αφορμή το διάταγμα. Οι καλές προθέσεις του οποίου δεν αμφισβητούνται. Αμφιβάλλουμε όμως για τη δυνατότητα του διατάγματος να συγκρατήσει μεσοπρόθεσμα, από μόνο του, τις τιμές. Ιδιαίτερα όταν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα επιμένει να μας προειδοποιεί πως ο πληθωρισμός, έστω κι αν τρέχει με μικρότερη ταχύτητα, θα συνεχίσει να ανεβάζει τις τιμές πολλών προϊόντων και φέτος και του χρόνου.
