Καλοδεχούμενη εξέλιξη η προθυμία του Ισραήλ να συνεργαστεί με την Κύπρο και τις εταιρείες που δυνατό να επιδείξουν ενδιαφέρον και να βάλουν το χρήμα που χρειάζεται, ώστε η ΑΟΖ της γειτονικής χώρας να συνδεθεί με τα κυπριακά νότια παράλια, για μεταφορά φυσικού αερίου.
Ας μην πάθουμε, όμως, ό,τι πάθαμε ως κοινή γνώμη στο παρελθόν, όταν μερικές φορές πανηγυρίσαμε για «αποφάσεις» και «συμφωνίες» που θα άλλαζαν τον ενεργειακό και τον γεωπολιτικό χάρτη, για να αντιληφθούμε με μεγάλη καθυστέρηση ότι οι πανηγυρισμοί ήταν αβάσιμοι.
Θυμίζω ότι πριν λίγα χρόνια πανηγυρίζαμε για τις κυβερνητικές ανακοινώσεις περί συμφωνίας με την Αίγυπτο για κατασκευή αγωγού που θα μετέφερε το κυπριακό φυσικό αέριο στα τερματικά Ίντκου και Νταμιέτα. Θεωρήσαμε πως άμα συμφώνησαν οι κυβερνήσεις, ήταν θέμα χρόνου ο αγωγός. Όμως, δεν ήταν συμφωνία για κατασκευή αγωγού. Ήταν συμφωνία για δημιουργία νομικού πλαισίου, χρήσιμου στην περίπτωση που θα ακολουθούσαν εμπορικές συμφωνίες για το αέριο.
Περίπου την ίδια εποχή πανηγύρισαν πολλοί για τις ανακοινώσεις από τις κυβερνήσεις Κύπρου και Ελλάδας, ακόμα και του Ισραήλ, για το μεγαλεπήβολο έργο του EastMed. Εγκρίθηκαν και κονδύλια από την ΕΕ για χρηματοδότηση μελετών και είπαμε, ok, είναι τελειωμένη υπόθεση αφού έβαλαν λεφτά οι Ευρωπαίοι. Σήμερα, ο EastMed, όπως είχε περιγραφεί τότε, δεν αναφέρεται σοβαρά από κανένα.
Και για τον EuroAsia Interconnector -και τον EuroAfrica!- πανηγυρίσαμε μερικές φορές, πήραμε και δέσμευση της ΕΕ για χορηγία 670 εκατ. ευρώ, αλλά η διασύνδεση αργεί.
Πιο παλιά είχαμε θεωρήσει δεδομένο ότι θα προχωρούσε στο Βασιλικό η κατασκευή μεγάλου χερσαίου εργοστασίου υγροποίησης αερίου, με επενδύσεις από κολοσσούς. Από τότε πέρασαν 10-12 χρόνια και ο σχεδιασμός ξεχάστηκε. Επανήλθε από τη σημερινή Κυβέρνηση, σε μια διαφορετική κλίμακα και στο πλαίσιο ενός πιο ρεαλιστικού σχεδιασμού.
Ας ξαναδιαβάσουμε όμως προσεκτικά τις δηλώσεις του υπουργού Ενέργειας. Οι κυβερνήσεις Κύπρου και Ισραήλ θα δώσουν πολιτική κατεύθυνση και στήριξη για την υγροποίηση αερίου σε μάλλον χερσαίο τερματικό στην Κύπρο (με πρόθεση να καταναλώνει ενέργεια και από ΑΠΕ), αλλά τις αποφάσεις θα τις πάρουν οι εταιρείες. Οι οποίες θα κληθούν να βάλουν το χρήμα. Και για να βάλουν χρήμα θα πρέπει να πειστούν ότι αυτή τη φορά ξέρουμε τι λέμε. Και ότι έχουμε προετοιμαστεί, με μελέτες και υπολογισμούς, που θα επιβεβαιώνουν τη βιωσιμότητα του έργου. Και θα πρέπει να επιβεβαιώσουν τις μελέτες και τις προοπτικές και οι ίδιες οι εταιρείες.
Είναι γι’ αυτό που το εργαστήρι στις 29 Μαϊου, παρουσία πλήθους ανώτατων στελεχών μεγάλων και μεσαίων εταιρειών, διαφόρων ειδικοτήτων, είναι πολύ μεγάλης σημασίας. Θα είναι ίσως οι πρώτες πραγματικές εξετάσεις για το Υπουργείο Ενέργειας και τον κ. Παπαναστασίου, επί ημερών της νέας Κυβέρνησης. Ευχόμαστε να τις περάσουν με καλό βαθμό.
