Αφού τέλειωσε το άτυπο Συμβούλιο των Υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ με την συμμετοχή του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, Χ. Φιντάν, αξίζει να εξετάσουμε νηφάλια το θέμα π.χ. Γιατί οι πόρτες της ΕΕ «έκλεισαν» για την Τουρκία πριν πέντε χρόνια, το 2019; Σε τι προσδοκούσε η Κύπρος συναινώντας στη συμμετοχή Φιντάν στο πρόσφατο Συμβούλιο; Τι γίνεται τώρα;
Τον Ιούλιο 2019, η ΕΕ έλαβε ομόφωνη απόφαση για λήψη μέτρων κατά της Τουρκίας λόγω των παράνομων δραστηριοτήτων της στην Κυπριακή ΑΟΖ και ευρύτερα της παραβατικής συμπεριφοράς στην Ανατ. Μεσόγειο. Τα μέτρα περιελάμβαναν τον τερματισμό της συμμετοχής της Τουρκίας σε υψηλού επιπέδου διαλόγους, όπως τα Συμβούλια της ΕΕ. Στις ομόφωνες αποφάσεις της η ΕΕ επεσήμανε ότι «… σε περίπτωση μη συμμόρφωσης ή περαιτέρω κλιμάκωσης, η ΕΕ είναι έτοιμη για περαιτέρω μέτρα.». Ειδικά για την Κύπρο, καλούσε την Τουρκία να σεβαστεί την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματά της σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και να συνδράμει ενεργά σε λύση σύμφωνα με τα ψηφίσματα του ΣΑ-ΟΗΕ, τις αρχές της ΕΕ και το κοινοτικό κεκτημένο.
Τι έγινε από το 2019; Η Τουρκία προχώρησε σε πολλές παράνομες ενέργειες, αλλά θα περιοριστούμε στις δύο πιο ξεκάθαρες, με τεράστιο αρνητιλό αποτύπωμα. Για το Κυπριακό, αντί να συμβάλει θετικά, εμμένει σε ανατροπή της συμφωνημένης βάσης για ένα κράτος εντός της ΕΕ και αντιτείνει δύο ξεχωριστά κράτη. Στην Ανατ. Μεσόγειο, προχώρησε στο παράνομο «Τουρκολυβικό Μνημόνιο» με το οποίο ακρωτηριάζει κυριαρχικά δικαιώματα κυρίως της Ελλάδας και Κύπρου, που καταδίκασε η ΕΕ ως πολιτικά απαράδεκτο, νομικά άκυρο κι ασύμβατο με το Διεθνές Δίκαιο. Κάποιος θα ανέμενε ότι τα πιο πάνω θα επιφέρουν αίτημα για νέα μέτρα, όπως η κοινή θέση της ΕΕ. Ωστόσο, προσκλήθηκε ο Φιντάν με σκοπό να ξεκαθαρίσει τις προθέσεις του, όπως δηλώθηκε εκ των προτέρων. Τελικά, με όσα είπε και δεν είπε, τα πράγματα είναι ξεκάθαρα για όποιον θέλει να καταλάβει. Για όσους σε Αθήνα και Λευκωσία δεν θέλουν να καταλάβουν, θα βρουν λόγους να συνεχίσουν στην ίδια πολιτική ως να μην αντιλαμβάνονται τον τουρκικό επεκτατισμό.
Η Τουρκία «γωνιάστηκε» το 2020 όταν η Αθήνα δήλωνε έτοιμη για όλα και μαζί με την Λευκωσία ζητούσαν κυρώσεις από την ΕΕ, με γραμμή προάσπισης των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων βάσει του Διεθνούς Δικαίου. Η σημερινή στάση Γεραπετρίτη, η οποία θέτει την κυριαρχία και όχι τα κυριαρχικά δικαιώματα, ως την εθνική γραμμή προάσπισης είναι μια πολιτική που εφαρμόζεται στην πράξη, παρόλες τις δημόσιες διαψεύσεις, με πρόσφατο παράδειγμα την «εγκατάλειψη» της Κάσου. Έτσι, ο Ελληνισμός οδεύει σε περαιτέρω ακρωτηριασμό απέναντι σε μια Τουρκία με σαφή επεκτατικό προσανατολισμό για να αναδειχθεί σε μια περιφερειακή δύναμη.
Μετά το Συμβούλιο, οι τουρκικές θέσεις παραμένουν αναλλοίωτες με την Αθήνα και Λευκωσία ικανοποιημένες που η ΕΕ μας στηρίζει, αλλά ο τουρκικός επεκτατισμός συνεχίζεται. Το επαναλαμβάνουμε ότι ευπρόσδεκτη η πολιτική στήριξη αλλά είναι θέμα πολιτική πίεσης αππ την ΕΕ μαζί με την δική μας ταυτόχρονη κάθετη αμυντική ετοιμότητα. Αυτα δυνατόν να κάνουν την διαφορά και λειτουργούν αποτρεπτικά. αξιοποιώντας τα στο μέγιστο των δυνατοτήτων μας.
Κώστας Μαυρίδης, Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ- S&D
