Καθολικό, επιτακτικό και πανευρωπαϊκό είναι πλέον το αίτημα για εξεύρεση άμεσων λύσεων που θα επιλύουν το στεγαστικό πρόβλημα.

Η άνοδος των τιμών για αγορά κατοικίας, η εκτόξευση των ενοικίων, σε συνδυασμό με τη στασιμότητα ή μικρή αύξηση των μισθών, δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα στην αγορά που απειλεί την κοινωνική συνοχή.

Το πρόβλημα της μη επαρκούς προσφοράς διαθέσιμου οικιστικού αποθέματος, που δεν είναι σε θέση να καλύψει τη ζήτηση, είναι γνωστό. Όπως γνωστό είναι πώς έχει προκύψει αυτή η έλλειψη προσφοράς. Ως εκ τούτου, επαφίεται στους αρμοδίους, σε συνεργασία με τους επαγγελματίες του ιδιωτικού τομέα, να βρουν τις λύσεις εκείνες που θα καταστήσουν προσιτή την εξασφάλιση κατοικίας στα μεσαία και χαμηλά εισοδηματικά στρώματα του πληθυσμού.

Πάγωμα ενοικίων

Σε προ ημερών ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων (ETUC – European Trade Union Confederation), σημειώνεται ότι τα συνδικάτα ζητούν αυξήσεις μισθών και ταυτόχρονο πάγωμα ενοικίων, καθώς νέα έρευνα δείχνει ότι το κόστος στέγασης, συνήθως υπερβαίνει το εισόδημα των χαμηλόμισθων εργαζομένων στην πλειονότητα των πρωτευουσών της ΕΕ.

Ειδικότερα, επισημαίνεται ότι ανάλυση δεδομένων της ΕΕ από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Συνδικάτων διαπίστωσε ότι το κόστος ενοικίασης ενός διαμερίσματος σε ευρωπαϊκή πρωτεύουσα με δύο υπνοδωμάτια είναι κατά μέσο όρο 218 ευρώ περισσότερο ανά μήνα, από τους νόμιμους κατώτατους μισθούς!

Το μέσο κόστος ενοικίου είναι πάνω από 700 ευρώ περισσότερο από τον κατώτατο μισθό στην Πράγα, τη Λισαβόνα και το Δουβλίνο, ενώ είναι πάνω από 400 ευρώ περισσότερο στην Αθήνα, την Μπρατισλάβα, τη Βουδαπέστη και τη Βαλέτα. Στη Λευκωσία, σύμφωνα με την έρευνα, το μέσο ενοίκιο για δύο υπνοδωμάτια ανέρχεται στο 85% του εθνικού κατώτατου μισθού.

Κατώτατοι μισθοί

Ωστόσο, προβλήματα και δυσκολίες αντιμετωπίζουν και οι εργαζόμενοι οι οποίοι ζουν εκτός της πρωτεύουσας της χώρας τους. Λαμβανομένων υπόψη όλων των πόλεων σε μια χώρα, προκύπτει ότι το μέσο κόστος ενοικίασης ενός διαμερίσματος αντιπροσωπεύει το 42% του κατώτατου μισθού.

Οι χαμηλότερα αμειβόμενοι εργαζόμενοι σε πέντε χώρες -Μάλτα, Ιρλανδία, Ολλανδία, Λουξεμβούργο και Εσθονία- ξοδεύουν περισσότερο από το ήμισυ των μισθών τους για την ενοικίαση ενός μέσου διαμερίσματος 1-2 υπνοδωματίων, ενώ οι εργαζόμενοι σε άλλες δώδεκα χώρες ξοδεύουν το ένα τρίτο ή και περισσότερο.

Συλλογικές συμβάσεις

Ένεκα των πιο πάνω, η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων (ETUC) ζητά:

(α) Όλα τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν πλήρως την οδηγία για τον κατώτατο μισθό, συμπεριλαμβανομένων ισχυρών σχεδίων δράσης για την ουσιαστική προώθηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων, τα οποία θα διασφαλίσουν ότι περισσότεροι εργαζόμενοι θα λαμβάνουν δίκαιη αμοιβή.

(β) Οι κυβερνήσεις των κρατών μελών να λαμβάνουν υπόψη το κόστος στέγασης κατά τον καθορισμό της επάρκειας των κατώτατων μισθών.

(γ) Την εισαγωγή κανονισμών ενοικίων για το πάγωμα του κόστους στέγασης για τους εργαζόμενους, την προστασία των ενοικιαστών από την εκμετάλλευση και την προστασία των ευάλωτων οικογενειών από την έξωση.

(δ) Αυξημένες δημόσιες επενδύσεις σε κοινωνικές κατοικίες, μεταξύ άλλων, μέσω επενδυτικών εργαλείων της ΕΕ και αναθεώρησης των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις.

Φτώχεια και ύφεση

Η Γενική Γραμματέας της ETUC, Έστερ Λιντς, δήλωσε ότι «το υψηλό κόστος στέγασης και οι χαμηλοί μισθοί οδηγούν τους ανθρώπους στη φτώχεια και την οικονομία σε ύφεση. Η αποσύνδεση μεταξύ ενοικίου και αμοιβής είναι εντελώς μη βιώσιμη.

Όταν προσθέσετε στα πιο πάνω το αυξανόμενο κόστος ενέργειας και τροφίμων, οι εργαζόμενοι αναγκάζονται να δανείζονται για τα απαραίτητα και ουσιαστικά χωρίς διαθέσιμο εισόδημα -καθιστώντας την αποταμίευση για την αντικατάσταση βασικών οικιακών συσκευών ή μια επίσκεψη στον οδοντίατρο αδύνατη.Αυτό δεν είναι κακό μόνο για τα άτομα αλλά και για την οικονομία της Ευρώπης. Όταν οι εργαζόμενοι έχουν χρήματα στην τσέπη τους, τα ξοδεύουν στην πραγματική οικονομία. Η ΕΕ δεν πρέπει πλέον να επιτρέπει την απόσπαση χρημάτων μέσω χρηματοοικονομικής κερδοσκοπίας στα σπίτια των ανθρώπων. Πρέπει επειγόντως να δώσουμε στην ευρωπαϊκή οικονομία μια πολύ αναγκαία ώθηση στη ζήτηση, παγώνοντας τα ενοίκια, αυξάνοντας τους μισθούς και αυξάνοντας τις επενδύσεις σε κοινωνικές κατοικίες».

Κοινωνική συνοχή

Υπενθυμίζεται ότι προ ημερών, τόσο ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ανάπτυξης Ακινήτων Γιάννης Μισιρλής, όσο και ο πρόεδρος της Build Europe, Andreas Ibel, τόνισαν ότι το πρόβλημα της στέγασης είναι πανευρωπαϊκό και επηρεάζει άμεσα την ανταγωνιστικότητα, το εργατικό δυναμικό, την κοινωνική συνοχή, και τη μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητα των οικονομιών μας.

Ως εκ τούτου, απαιτείται σαφές και εφαρμόσιμο πλαίσιο με σταθερούς κανόνες. Την ίδια ώρα όμως, στην κάθε χώρα πρέπει να γίνουν οι αναγκαίες προσαρμογές που θα εστιάζουν στις ιδιαιτερότητες της αγοράς, αφού δεν μπορεί να ισχύουν οι ίδιοι κανόνες στην Κύπρο με την Φινλανδία.