Όταν για χρόνια πολλά εκφράζεις μια διαρκή αγωνία για την κατάσταση και την ευρωστία της κυπριακής οικονομίας, τότε όταν διαβάζεις κάποιες ειδήσεις που είναι εντελώς απαράδεκτες, σε λούζει κρύος ιδρώτας. Και μιλούμε για ειδήσεις που προέρχονται από τη Βουλή και όχι από κάποιο συνοικιακό καφενείο ή μπακάλικο.
Κάποιες φορές κάποια πράγματα που διαβάζουμε μας είναι εντελώς ακατανόητα. Και μας προκαλούν ανεπανόρθωτα. Έχουμε και λέμε λοιπόν:
Είδηση πρώτη, το κράτος έχει να λαμβάνει πάνω από €300 εκατ. από ανείσπρακτα εντάλματα κυρίως από πρόστιμα. Όπως αναφέρει ο «Φιλελεύθερος» στις 26 Ιανουαρίου 2024 η πληροφορία αυτή προέρχεται από το Υπουργείο Δικαιοσύνης και κατατέθηκε επίσημα στη Βουλή. Πρόκειται για ανείσπρακτα ποσά που αφορούν μια περίοδο 43 ετών (από το 1980). Ειλικρινά πρόκειται για ποσό που προκαλεί ίλιγγο, αλλά φανερώνει και επιβεβαιώνει την ύπαρξη ενός διαχρονικού προβλήματος που απειλεί την ευρωστία των δημοσίων ταμείων.
Όπως ενημερώθηκε αρμοδίως το Κοινοβούλιο τα €256 εκατ. έχουν να κάμουν με αστικά χρέη, οφειλές σε Δημοτικές Αρχές, στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις, στο Φόρο Εισοδήματος, στο Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων, ενώ άλλα πρόστιμα αφορούν διάφορα ποινικά αδικήματα και τροχαίες παραβιάσεις. Το σύνολο των καθυστερημένων ποσών που έχει να λαμβάνει το κράτος ξεπερνά τα €3 δισ.
Είδηση δεύτερη, στη συνεδρία της κοινοβουλευτικής επιτροπής Ελέγχου στις 25 Ιανουαρίου 2024, ακούστηκαν πράγματα και θαύματα σε σχέση με την ποιότητα του εσωτερικού ελέγχου που γίνεται στα διάφορα Υπουργεία και Υφυπουργεία. Στις 26 Ιανουαρίου, δηλαδή την επομένη της συνεδρίας ο καθημερινός Τύπος γράφει πως, υπάρχουν Υπουργεία και Υφυπουργεία που λειτουργούν για χρόνια χωρίς μονάδες ελέγχου, ενώ η ίδια η Υπηρεσία Εσωτερικού Ελέγχου λειτουργεί με λειψό προσωπικό. Η απουσία ελέγχου γίνεται πόλος κακοδιαχείρισης, κακοδιοίκησης και εκτρέφει τη διαφθορά.
Διαβάζεις τις σχετικές ειδήσεις που έρχονται από την κυπριακή Βουλή και σε πιάνει πανικός, γιατί τα πράγματα είναι πολύ σοβαρά, αλλά και επικίνδυνα τόσο για τη δημόσια ζωή όσο και για τα δημόσια οικονομικά. Η Κύπρος με τους περιορισμένους πόρους και τις περιορισμένες δυνατότητες δεν μπορεί να βιώνει τέτοιες καταστάσεις.
Ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης ο οποίος κληρονόμησε όλα τα πιο πάνω από όλες τις προηγούμενες κυβερνήσεις πρέπει να αντιδράσει δυναμικά και αστραπιαία.
Με αιχμή του δόρατος το Υπουργείο Οικονομικών, που πρέπει και να εισπράττει και να ελέγχει, οφείλει να καθορίσει έναν αυστηρό οδικό χάρτη για είσπραξη όλων των καθυστερημένων χρημάτων που ανήκουν στο κράτος. Με €300 εκατ. κτίζονται δύο-τρία σχολεία και κανένα νοσοκομείο, ενώ μπορεί να ενισχυθεί τα μέγιστα η κοινωνική πολιτική του κράτους που είναι μονίμως ελλειμματική.
Όσον αφορά τα επίπεδα του εσωτερικού ελέγχου πρέπει να αναβαθμισθεί ώστε να μπει τάξη στην κάθε αταξία και να περιοριστεί ο κίνδυνος διαφθοράς και όλων των παράπλευρων επιπτώσεων της.
Καταληκτικά και συμπερασματικά η ευρωστία των δημοσίων οικονομικών δεν απειλείται μόνο από το ύψος του κρατικού μισθολογίου αλλά και απ’ όλα τα προαναφερόμενα.
Υ.Γ.: Μια και μιλούμε για την ευρωστία των κρατικών ταμείων τί γίνεται με τα €2 εκατ. που έλαβαν τα κοινοβουλευτικά κόμματα για προεκλογικούς σκοπούς και πρέπει να τα επιστρέψουν πίσω γιατί δεν τα δικαιούνται, όπως αποφάνθηκε η Ελεγκτική Υπηρεσία; Τα επέστρεψαν; ή τα κατακρατούν ακόμα;
*Οικονομολόγος – Δημοσιογράφος