Ακούσαμε στις 24/02/24 στο Τρίτο Πρόγραμμα του ΡΙΚ τον υπουργό των Εσωτερικών που μιλούσε για το Μεταναστευτικό και για πολλοστή φορά απορήσαμε γιατί δεν είχε κάτι νέο και ελπιδοφόρο να μας πει όπως, για παράδειγμα, μια πρόσφατη κυβερνητική απόφαση για πιο αποτελεσματικές μεθόδους αναχαίτισης των ροών (κυρίως από τη Συρία), για πιο διεκδικητικές προτάσεις προς την ΕΕ ή για πιο επιτακτικές απαιτήσεις προς την Ύπατη Αρμοστεία των Ενωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες. Δεν αμφισβητούμε τις ειλικρινείς του προθέσεις στην αντιμετώπιση του προβλήματος, ούτε και τις συνεχείς του διπλωματικές προσπάθειες προς αυτή την κατεύθυνση αλλά είμαστε πολύ δισταχτικοί να πιστέψουμε ότι η εκτίμηση πως το 2023 καταφέραμε να έχουμε λιγότερες αφίξεις από τις εθελούσιες αναχωρήσεις/απελάσεις ανταποκρίνεται στα δεδομένα «επί του εδάφους» ή ότι αυτή η κατ’ ισχυρισμό επιτυχία θα επαναληφθεί το τρέχον έτος ή τα χρόνια που έπονται.
Ενόσω έδινε την συνέντευξη του στο ΡΙΚ ο κ. Κωνσταντίνος Ιωάννου, του οποίου την αφοσίωση στο καθήκον και την εργατικότητα χωρίς ενδοιασμό επαινούμε, στο Πουρνάρα γινόταν η καταγραφή 180 περίπου νέων παράτυπων μεταναστών/προσφύγων που έφτασαν τις τελευταίες δύο μέρες στα παράλια μας με τρεις βάρκες από τον Λίβανο ή/και τη Συρία. Και ρωτούμε, ήρεμα και ταπεινά: Μπορεί κάποιος αρμόδιος να μας πει ποιες θα είναι οι μεσοπρόθεσμες και οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις αυτών των αφίξεων στο ήδη βεβαρημένο λειτουργικό μητρώο των ΤΑΕΠ και γενικά των Νοσοκομείων, των δημόσιων εκπαιδευτηρίων και των κρατικών ταμείων; Γιατί κάνουμε αυτή τη συγκεκριμένη ερώτηση; Μα, για τον απλούστατο λόγο ότι θεωρούμε πολύ πιθανό κανένας αρμόδιος και κανένα Υπουργείο να μην έχουν μπει στη βάσανο να διεξαγάγουν αναλογιστικές μελέτες για το Μεταναστευτικό και γι’ αυτό παρουσιάζονται να μην το θεωρούν όσο κρίσιμο είναι στην πραγματικότητα, με αποτέλεσμα κάποια στιγμή, στο κοντινό ή στο μακρινότερο μέλλον, να αρχίσουν να μας κτυπούν κεραυνοί εν αιθρία.
Αναφερθήκαμε πιο πάνω στην ανάγκη εφαρμογής αποτελεσματικότερων μεθόδων αναχαίτισης των ροών από τη Συρία. Δύο μέτρα που θεωρούμε ικανά να μειώσουν αισθητά τις ροές από τη θάλασσα προς στις ελεύθερες ακτές της ΚΔ είναι: Α) Η ψήφιση νόμων για σοβαρή αύξηση των ποινών που επιβάλλονται στους διακινητές, πράγμα που δικαιολογείται απόλυτα ύστερα και από τον τραγικό θάνατο του παιδιού από τη Συρία που είχαμε πριν από μερικές εβδομάδες. Β) Η στρατολόγηση πρακτόρων (ή περισσότερων τέτοιων) στον Λίβανο και τη Συρία, οι οποίοι θα έχουν ως αποστολή τους τον εντοπισμό των κυκλωμάτων διακίνησης παράτυπων μεταναστών και τη ματαίωση των σχεδίων τους με κάθε δυνατό μέσο.
Αναφερθήκαμε επίσης σε πιο διεκδικητικές προτάσεις προς την ΕΕ. Ένα από τα μέτρα που προτείνουμε στην περίπτωση αυτή είναι να προβάλουμε την απαίτηση για εγκατάσταση στην Κύπρο ενός πολυμελούς κλιμακίου (με τουλάχιστον ένα εκπρόσωπο από κάθε χώρα-μέλος της ΕΕ) το οποίο α) θα επιβλέπει/επικυρώνει την αξιολόγηση/έγκριση ή απόρριψη των αιτήσεων ασύλου και β) θα εφαρμόζει εμπράκτως και χωρίς χρονοτριβή την κατανομή (επανεγκατάσταση) των περιπτώσεων που θα τυγχάνουν έγκρισης σε όλες τις χώρες-εταίρους μας βάσει προσυμφωνημένων αρχών. Η λειτουργία ενός τέτοιου κλιμακίου θα αποτελέσει διορθωτικό μέτρο στις ανισότητες και ελλείψεις του Κανονισμού του Δουβλίνου, και των τροποποιήσεών του (Δουβλίνο ΙΙ και ΙΙΙ) που αδικούν κατάφωρα τις χώρες-μέλη της «πρώτης γραμμής» και προπαντός την Κύπρο η οποία λόγω Τουρκίας και Κατεχομένων δεν μπορεί να επωφεληθεί από την Κοινή Δήλωση-Συμφωνία Επανεισδοχής ανάμεσα στην ΕΕ και την Τουρκία (18/3/2016). Σε περίπτωση που η ΕΕ αρνηθεί τη συγκατάθεση της στην πρόταση μας, τότε εμείς θα μπορούσαμε πλέον μονομερώς, επικαλούμενοι το δίκαιο της ανάγκης, να ανακοινώσουμε επίσημα ότι αναθεωρούμε την στάση μας έναντι της κατάστασης στη Συρία, και να προβούμε σε δήλωση ότι εφόσον δεν υπάρχουν πλέον συγκρούσεις στη Δαμασκό και σε μεγάλο μέρος της νότιας Συρίας δεν θα δεχτούμε άλλους Σύρους πρόσφυγες.
Τέλος, αναφερθήκαμε σε πιο επιτακτικές απαιτήσεις προς την Ύπατη Αρμοστεία για τους Πρόσφυγες. Εδώ θα μπορούσαμε να γεμίσουμε ολόκληρα τετράδια με εισηγήσεις για τον τρόπο που όφειλε να ενεργεί η Ύπατη Αρμοστεία ώστε να υποχρεώνονται όλα τα κράτη-μέλη του ΟΗΕ να επωμιστούν τα βάρη των εκατομμυρίων ανθρώπων που αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τις χώρες τους και να αναζητήσουν ασφάλεια σε άλλες. Ωστόσο, ξέροντας ότι ο ΟΗΕ δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις προσδοκίες όλων των αδικημένων της γης και στην πραγματικότητα κινδυνεύει να καταστεί εντελώς αναποτελεσματικός αν δεν αλλάξουν άρδην, α) η δομή και β) οι διαδικασίες λήψεως και εφαρμογής των αποφάσεών του, θα περιοριστούμε στο εξής απλό: να φροντίσει ο έντιμος υπουργός μας να αποσυρθεί από την κυπριακή ιστοσελίδα της Ύπατης Αρμοστείας για τους Πρόσφυγες η διαφήμιση-πρόσκληση, που κάτω από την επικεφαλίδα «Refugeerightsin Cyprus» υπόσχεται βασικό επίδομα 480 ευρώ σε κάθε δικαιούχο και επίδομα συζύγου 240 ευρώ και κάθε παιδιού μέχρι 28 ετών (!) άλλα 144 ευρώ. Γνωρίζει άραγε ο κ. Ιωάννου ότι η Ύπατη Αρμοστεία μόνο για την Κύπρο διαθέτει στους ενδιαφερόμενους τέτοιες δελεαστικές πληροφορίες; Σε έρευνα μας στις αντίστοιχες σελίδες της Γαλλίας, της Ισπανίας, της Ιταλίας και της Ελλάδας, δεν εντοπίσαμε τέτοια δεδομένα τα οποία, ενώ για κάθε φτωχό της Ασίας και της Αφρικής αποτελούν ανοικτή πρόσκληση για μια νέα ζωή μακριά από κινδύνους για την ασφάλεια του, μακριά από κακουχίες, πείνα και ασθένειες, για μια μικρή χώρα, μοιρασμένη στα δυο και απειλούμενη κατ’ εξακολούθηση από έναν αδίστακτο γείτονα, με μια εύθραυστη οικονομία και με το ένα τρίτο του δικού της πληθυσμού εσωτερικά εκτοπισμένο για μισό αιώνα, σημαίνουν τη σταδιακή του καταστροφή.
