Αναλύσεις σε ξένους δυτικούς ιστοχώρους καταλήγουν σε μια κοινή διαπίστωση για την Αν. Μεσόγειο: την υπέρτατη ανάγκη να διαφυλαχτεί η ενότητα του ΝΑΤΟ. Αυτό είναι άλλωστε το διαχρονικό ζητούμενο για τα δυτικά συμφέροντα, όπως επιβεβαιώθηκε κι όταν η χούντα των Αθηνών «ξεπουλούσε» την Κύπρο στην Τουρκία το 1974. Άλλη παραδεκτή διαπίστωση σήμερα είναι ο νεο-οθωμανικός επεκτατισμός με στρατιωτικούς εξοπλισμούς, σε μια χώρα με μεγάλο ποσοστό πληθυσμού να φτωχοποιείται, αφού τέτοια καθεστώτα αναπληρώνουν την εξαθλίωση με αυξανόμενη εθνικιστική προπαγάνδα.

Η τουρκική επεκτατικότητα με επιθετικές ενέργειες σε περιοχές από την «Νεκρή Ζώνη» της Γραμμής Αττίλα μέχρι την Κυπριακή ΑΟΖ και τα ελληνικά νησιά του Αιγαίου που θεωρούνται υπό παράνομη κατοχή, είναι πλέον επίσημη τουρκική κρατική θέση. Χαρακτηριστικά, καθώς τις προάλλες η Τουρκία πήρε το πρώτο της υπερσύγχρονο γερμανικό υποβρύχιο με αποστολή δράσης στο Αιγαίο και την Αν. Μεσόγειο (η Ελλάδα διαθέτει τέσσερα τέτοια), ξεκίνησε επίσης να διδάσκεται σε σχολικά βιβλία ο τουρκικός  επεκτατισμός για «τις θαλάσσιες περιοχές ευθύνης της Τουρκίας… και τα συμφέροντα της Τουρκίας» ως «τα σύνορα της Γαλάζιας Πατρίδας». Εκτός από Κύπρο, σε αυτά εντάσσεται η Δυτική Θράκη, τα Δωδεκάνησα και άλλα, μαζί με τον εναέριο χώρο πάνω από «τις θαλάσσιες περιοχές ευθύνης».

Ενώ πρώτιστος στόχος του τουρκικού επεκτατισμού είναι η Ελλάδα-Κύπρος, Αθήνα και Λευκωσία ακολουθούν πολιτική που βολεύει την τουρκική επιδίωξη. Η συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόσφατο Συμβούλιο των Υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ έγινε με την συναίνεση τους, ανατρέποντας την ομόφωνη απόφαση της ΕΕ πριν πέντε χρόνια για επιβολή μέτρων στην Τουρκία λόγω της παραβατικής συμπεριφοράς της στην Ανατ. Μεσόγειο. Τα μέτρα εκείνα υιοθετήθηκαν κατόπιν ομόφωνης απόφασης της ΕΕ και προβλέπουν ότι «…σε περίπτωση μη συμμόρφωσης ή περαιτέρω κλιμάκωσης, η ΕΕ είναι έτοιμη για περαιτέρω μέτρα» και καλούσε την Τουρκία να σεβαστεί την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματά της Κύπρου και να συνδράμει ενεργά σε λύση σύμφωνα με τα ψηφίσματα του ΣΑ-ΟΗΕ και τις αρχές της ΕΕ.

Η Τουρκία αντέδρασε απορρίπτοντας την συμφωνημένη βάση για ένα κράτος στην Κύπρο εντός της ΕΕ, αντιτείνοντας δύο ξεχωριστά κράτη, ενώ στην Ανατ. Μεσόγειο προχώρησε στο παράνομο «Τουρκολιβυκό Μνημόνιο» ακρωτηριάζοντας κυριαρχικά δικαιώματα κυρίως Ελλάδας και Κύπρου. Η ΕΕ καταδίκασε το μνημόνιο ως απαράδεκτο, νομικά άκυρο κι ασύμβατο με το Διεθνές Δίκαιο αλλά Αθήνα-Λευκωσία συνεχίζουν ως να μην αντιλαμβάνονται τον τουρκικό επεκτατισμό και να αξιοποιούν τα πλεονεκτήματα της ΕΕ και τους κινδύνους για την δύση. Αντιθέτως, τον αποδέχονται στην ΕΕ στο πλαίσιο της …κανονικότητας και υποβαθμίζοντας τον ως «διμερείς διαφορές».  

Ο τουρκικός επεκτατισμός αφορά πρωτίστως την Ελλάδα-Κύπρο, σε μια διασύνδεση που η Κύπρος χρειάζεται την Ελλάδα όσο η Ελλάδα χρειάζεται την Κύπρο. Φυσικά, το λεγόμενο «γεωπολιτικό ρίσκο» είναι ο τουρκικός επεκτατισμός που θα μπορούσε να εμποδίσει την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου, σε ένα έργο με έγκριση και χρηματοδότησης της ΕΕ.

Η Τουρκία χαράσσει όρια ενάντια στο Διεθνές Δίκαιο και η Αθήνα αρνείται να οριοθετήσει ΑΟΖ με την Κύπρο, στη βάση της διεθνούς και ευρωπαϊκής νομιμότητας, μετατρέποντας έτσι το «γεωπολιτικό ρίσκο» σε απτό γεωπολιτικό πλεονέκτημα. 

*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ- S&D