Στην Τσέχα συγγραφέα Ντόρα Καπράλοβα για το βιβλίο «Η ύπνωση του Μάριμπορ» απονεμήθηκε το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUPL) για το 2026, κατά την τελετή που πραγματοποιήθηκε στις 29 Μαΐου στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Βαρσοβίας, στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου της πολωνικής πρωτεύουσας.
Η Καπράλοβα (1975, Μπρνο) επιλέχθηκε από διεθνή επταμελή κριτική επιτροπή ανάμεσα σε 14 συγγραφείς που εκπροσώπησαν ισάριθμες χώρες οι οποίες συμμετείχαν στη φετινή διοργάνωση του θεσμού. Ειδικές μνείες απονεμήθηκαν στη Γαλλίδα συγγραφέα Ελέν Φρεντερίκ για το βιβλίο της «Ρωγμές» και στον συγγραφέα από το Μαυροβούνιο Βλαντίμιρ Βούγιοβιτς, για το βιβλίο «Ελεύθερα χτυπήματα».
Η νικήτρια λαμβάνει €10.000 και το βραβείο συνοδεύεται από χρηματοδότηση για δύο μεταφράσεις του βραβευμένου έργου σε άλλες ευρωπαϊκές γλώσσες. Οι δύο συγγραφείς που έλαβαν ειδική μνεία λαμβάνουν από €5000 ο καθένας, καθώς και χρηματοδότηση για μία μετάφραση των έργων τους.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι και οι υπόλοιποι 11 φιναλίστ, μεταξύ των οποίων και η Κύπρια συγγραφέας Ευριδίκη Περικλέους-Παπαδοπούλου, δεν φεύγουν με άδεια χέρια. Ο θεσμός καλύπτει επίσης το κόστος μίας μετάφρασης για κάθε βιβλίο της τελικής λίστας και αναλαμβάνει την προώθησή τους σε διεθνείς εκθέσεις βιβλίου και επαγγελματικές συναντήσεις εκδοτών ανά την Ευρώπη.
Η συγγραφέας Ευριδίκη Περικλέους-Παπαδοπούλου είχε επιλεγεί από την εθνική επιτροπή για να εκπροσωπήσει την Κύπρο στον φετινό θεσμό για το βιβλίο της «καὶ πολλὰ ἐπικράνθη– Η Ελένη της Καρπασίας».
Η κυπριακή υποψηφιότητα είχε απασχολήσει τη δημόσια συζήτηση το προηγούμενο διάστημα, καθώς η δασκάλα της Καρπασίας Ελένη Φωκά, στη ζωή της οποίας βασίζεται το βιβλίο «Και πολλά επικράνθη – Η Ελένη της Καρπασίας», ζήτησε την απόσυρσή του από τη διαδικασία του βραβείου. Η ίδια υποστήριξε ότι το έργο αποτελεί ουσιαστικά βιογραφική καταγραφή πραγματικών γεγονότων και όχι μυθοπλασία, εκφράζοντας ανησυχία για τον τρόπο με τον οποίο αποτυπώνονται τα βιώματα των εγκλωβισμένων της Καρπασίας.
Το Ευρωπαϊκό Βραβείο Λογοτεχνίας θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους θεσμούς προώθησης της σύγχρονης ευρωπαϊκής πεζογραφίας. Στόχος του είναι η ανάδειξη ανερχόμενων λογοτεχνικών φωνών και η ενίσχυση της κυκλοφορίας των έργων τους πέρα από τα εθνικά σύνορα μέσω μεταφράσεων και διεθνούς προβολής.
Στη φετινή διοργάνωση συμμετείχαν συγγραφείς από την Αρμενία, την Κροατία, την Κύπρο, την Τσεχία, την Εσθονία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, το Κόσοβο, το Λιχτενστάιν, το Λουξεμβούργο, τη Μολδαβία, το Μαυροβούνιο, τη Βόρεια Μακεδονία και τη Σουηδία.
Παρότι το μεγάλο βραβείο κατέληξε στην Τσεχία, όλοι οι συγγραφείς της τελικής λίστας θα συνεχίσουν να προωθούνται από τον θεσμό σε ευρωπαϊκό επίπεδο, μέσα από δράσεις προβολής, παρουσιάσεις και προγράμματα μετάφρασης των έργων τους.
