Το ένα ρεκόρ μετά το άλλο καταγράφει ο αριθμός των νοσηλευόμενων ασθενών στα νοσοκομεία, ενώ οι επιδημιολογικοί δείκτες ξεπερνούν κατά πολύ τα καθορισμένα όρια ασφαλείας, με την αναλογία κρουσμάτων ανά 100.000 πληθυσμού να πλησιάζει επίπεδα ψηλότερα από εκείνα που έχουν καταγραφεί από την ημέρα έναρξης της πανδημίας στην Κύπρο.
Ταυτόχρονα εν μέσω εμβολιασμών, διστακτικότητας, τεχνικών προβλημάτων και καθημερινής αναστάτωσης μεταξύ των πολιτών, οι αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες αναμένουν τη λήψη νέων αποφάσεων από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, τη στιγμή που οι Μονάδες Εντατικής Θεραπείας ασφυκτιούν και οι επαγγελματίες υγείας κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου.
Δεκαπέντε μόλις μέρες πριν από το Πάσχα, υπουργείο Υγείας και επιστήμονες ανασυντάσσονται και την Δευτέρα αρχίζουν την καταγραφή δεδομένων ώστε, το Υπουργικό Συμβούλιο να λάβει τις αποφάσεις του για την περίοδο των γιορτών. Μεγάλες χαλαρώσεις αποκλείονται. Ωστόσο, με αδιαμφισβήτητη πλέον την κόπωση των πολιτών, όλοι φαίνεται να προκρίνουν μικρές χαλαρώσεις στις εκκλησίες, κατά τη διάρκεια της Εβδομάδας των Παθών, ή έστω για κάποιες μέρες και ίσως, αλλαγές στις συναθροίσεις των πολιτών.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Ένας νεκρός και 677 νέα περιστατικά την Παρασκευή
Πάντως, η επικαιροποιημένη εθνική αναφορά για την πανδημία, κάθε άλλο παρά αισιόδοξα μηνύματα έστειλε χθες. Η επιδημιολογική επιβάρυνση είναι πολύ μεγάλη σε παγκύπρια κλίμακα, με την αθροιστική επίπτωση, δηλαδή τον αριθμό κρουσμάτων ανά 100.000 πληθυσμού να έχει φθάσει στα 749,5/100.000, πολύ κοντά στην ιστορικά υψηλότερη τιμή στην πανδημία.
Μεγαλύτερη αύξηση παρατηρείται στις επαρχίες Λάρνακας και Λευκωσίας. Αναλυτικά: στην Αμμόχωστο έφθασε τα 445,8/100.000 από 353,8/100.000, στη Λάρνακα αυξήθηκε σε 773,2/100.000 από 555,7/100.000, όπως επίσης στη Λεμεσό στα 934,4/100.000 από 899,7/100.000. Παρόμοια εικόνα φαίνεται και στη Λευκωσία που έφθασε στα 693,1/100.000 από 524,2/100.000 και στην Πάφο στα 478/100.000 από 359,5/100.000.
Ο αριθμός αναπαραγωγής παραμένει μεγαλύτερος του 1:1,10 ενώ σε σχέση με τις νοσηλείες, παρατηρείται αυξητική πορεία στις εισαγωγές από τις επαρχίες Λάρνακας και Λευκωσίας. Παράλληλα, καταγράφεται αυξητική τάση στις εισαγωγές στο νοσοκομείο στις ηλικίες κάτω των 64 ετών με τον μέσο όρος ηλικίας των νοσηλευόμενων σε θαλάμους αλλά και στις ΜΕΘ να έχει πέσει στα 62 έτη.
Το μεγαλύτερο ποσοστό θανάτων με υποκείμενη αιτία θανάτου τη νόσο COVID-19 αφορά σε άτομα με μόνιμη διαμονή την επαρχία Λεμεσού (38%) και ακολούθως την επαρχία Λευκωσίας (33%). Μέχρι τις 13 Απριλίου, η Λεμεσός παρουσιάζεται με το μεγαλύτερο ποσοστό θνησιμότητας ανά 100.000 πληθυσμού (41,9 θάνατοι από 100.000 άτομα) και ακολουθεί η Λάρνακα με 30,9 θανάτους ανά 100.000 κατοίκους.
Σε ό,τι αφορά τους θανάτους, μέχρι τις 15 Απριλίου, είχαν δηλωθεί 343 θάνατοι ατόμων, που διαγνώστηκαν με COVID-19. Από τους 343 θανάτους οι 283 (82,5%), είχαν τελική αιτία τον κορωνοϊό. Ωστόσο, κατά τους πρώτους τέσσερις μήνες (μέχρι 15 Απριλίου), του 2021, και αφού το εμβολιαστικό πρόγραμμα βρισκόταν και βρίσκεται σε εξέλιξη, το ποσοστό των θανάτων ατόμων ηλικίας 60-69 αυξήθηκε κατά 35% σε σχέση με το 2020. Πιο μεγάλη αύξηση παρουσιάζεται στην ηλικιακή ομάδα 70-79, όπου κατά το 2021 το ποσοστό των θανάτων ανέβηκε κατά 86%.
Τα επιδημιολογικά δεδομένα, αποτυπώνουν ξεκάθαρα την εικόνα που καταγράφεται την τελευταία εβδομάδα στα δημόσια νοσηλευτήρια, και τα μηνύματα που στέλνουν οι επαγγελματίες υγείας, καταδεικνύουν τη δύσκολη θέση στην οποία βρίσκεται το σύστημα υγείας του τόπου. Τα τελευταία εικοσιτετράωρα οι διαθέσιμες κλίνες είναι περιορισμένες, ενώ καταβάλλονται τεράστιες προσπάθειες για να υπάρχει πάντα διαθέσιμος χώρος στις ΜΕΘ.
Με το βλέμμα στραμμένο στον ΕΜΑ
Τη στιγμή που το εμβολιαστικό πρόγραμμα προχωρεί, με πολύ αργούς ρυθμούς αφού αν και στις ηλικιακές ομάδες μέχρι την ερχόμενη εβδομάδα αναμένεται να πέσει στα άτομα κάτω των 45 ετών, στην πράξη, ο αριθμός των ανθρώπων που εμβολιάζονται παραμένει σχετικά μικρός εξαιτίας της διστακτικότητας των πολιτών να εμβολιαστεί με το εμβόλιο της εταιρείας AstraZeneca, το οποίο αποτελεί και την πλειοψηφία των διαθέσιμων εμβολίων για την Κύπρο.
Μιλώντας κατά τη διάρκεια δημοσιογραφικής διάσκεψης, η αναπληρώτρια διευθύντρια Φαρμακευτικών Υπηρεσιών, Έλενα Παναγιωτοπούλου, ανέφερε ότι «τα διαθέσιμα δεδομένα, λένε ότι η αποτελεσματικότητα του εμβολίου είναι όταν συμπληρωθούν 12 εβδομάδες. Ωστόσο, γίνονται κάποιες σκέψεις για να μειωθούν στις οκτώ εβδομάδες», και επεσήμανε ότι «θα υπάρξει ενημέρωση όταν αναλυθούν ξανά τα δεδομένα».
Για τα εμβόλια της AstraZeneca και της Johnson& Johnson, που βρίσκονται υπό εξέταση από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, έπειτα από περιστατικά που σχετίζονται με την πήξη του αίματος, η κ. Παναγιωτοπούλου, παρέπεμψε στις νέες συστάσεις που αναμένεται ότι θα ανακοινωθούν την ερχόμενη εβδομάδα.
Συγκεκριμένα και σε ερώτηση εάν θα τεθούν κάποιοι περιορισμοί ως προς τη χορήγηση του AstraZeneca, η κ. Παναγιωτοπούλου είπε ότι «αναμένονται οι συστάσεις του ΕΜΑ», και διευκρίνισε ότι «η Κύπρος, όπως πράττει σε κάθε περίπτωση, θα ακολουθήσει τις πιθανές οδηγίες που θα δώσει η ευρωπαϊκή ρυθμιστική Αρχή για τα φάρμακα».
Απαντώντας στην ίδια ερώτηση ο πρόεδρος του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου Πέτρος Αγαθαγγέλου, ανέφερε πως «η οποιαδήποτε σύσταση θα αξιολογηθεί και από την Επιστημονική Επιτροπή του ΠΙΣ και σε συνεννόηση με το υπουργείο Υγείας, θα δοθεί η απαραίτητη επιστημονική ενημέρωση προς τους πολίτες». Αυτή τη στιγμή, είπε, το σημαντικό δεν είναι να μπαίνουμε σε έναν ανταγωνισμό για να προλάβουμε το εμβόλιο της αρεσκείας μας, αλλά να προχωρήσουμε τάχιστα στον εμβολιασμό μας. «Δεν είναι το θέλω του εμβολίου, αλλά της ανάγκης για εμβολιασμό», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Από πλευράς της και κληθείσα να πει πώς προχωρά ο προγραμματισμός για τον εμβολιασμό κατά προτεραιότητα των ουσιωδών υπηρεσιών, η δρ Καλακούτα εξήγησε ότι «έχει αξιολογηθεί από μια κοινή επιτροπή των υπουργείων Υγείας και Οικονομικών και προχωρούμε με άτομα που εργοδοτούνται σε λιμάνια και αεροδρόμια. Συνεχίζουμε να βλέπουμε τους καταλόγους και θα εντάξουμε αυτές τις ομάδες και σταδιακά να πηγαίνουμε παράλληλα. Ναι, θα δοθεί η δυνατότητα σε όλους και δεν θα είναι με ραντεβού μέσω της Πύλης Εμβολιασμών, αλλά με δήλωση ενδιαφέροντος που θα γίνεται και θα προγραμματίζεται ο εμβολιασμός».
Πρώτο μέλημα, είπε, «δεν είναι να μιλάμε για εμβόλια αλλά για εμβολιασμούς. Πρέπει να εμβολιαστούμε για να αλλάξει η κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε. Σε αυτά τα πλαίσια πρέπει να ενεργούμε. Θα έχουμε βοήθεια από διάφορους κοινωνιολόγους, αλλά και άτομα τα οποία μπορούν να επηρεάσουν για να περάσουμε το μήνυμα των εμβολιασμών και στα νεότερα άτομα, τα οποία έχουν μεγαλύτερη κινητικότητα και εκεί έχουμε και τα περισσότερα περιστατικά».
