Ανοιχτό αφήνει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας το ενδεχόμενο να προχωρήσει σε αναπομπή στη Βουλή ή σε απευθείας αναφορά στο Ανώτατο Δικαστήριο κάποιων από τις 12 νομοθεσίες για τις εκποιήσεις, οι οποίες εγκρίθηκαν την περασμένη Δευτέρα.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης έχει στη διάθεσή του μέχρι τις 21 Απριλίου για να δώσει την τελική του ετυμηγορία, καθώς τότε εκπνέει η προθεσμία των 15 ημερών.
Οι υπηρεσίες του Κοινοβουλίου έχουν προωθήσει από την Τρίτη στο Προεδρικό το νομοθετικό πακέτο, το οποίο αμέσως στάλθηκε στο Υπουργείο Οικονομικών για έλεγχο. Οι τεχνοκράτες προσπαθούν να βγάλουν άκρη με τις νομοθεσίες, καθώς κάποιες αντιμετωπίζουν νομικά και συνταγματικά ζητήματα. Επίσης, υπάρχουν κάποιες ρυθμίσεις οι οποίες αλληλοκαλύπτονται.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα με τον νόμο περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως (βασικός νόμος εκποιήσεων), ο οποίος κατά την τελευταία συνεδρία του Νομοθετικού Σώματος τροποποιήθηκε οκτώ φορές. Μάλιστα, υπήρξε περίπτωση όπου το ίδιο άρθρο του νόμου τροποποιήθηκε πέντε φορές, γεγονός που δυσκολεύει τους τεχνοκράτες του υπουργείου. Όπως μάς λέχθηκε, οι πολλές αλλαγές που έγιναν σε κάποιες περιπτώσεις δεν μπορούν να εφαρμοστούν.
Αξίζει να αναφερθεί πως, κατά τη διάρκεια των συζητήσεων στη Βουλή, οι γραμματείς της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών είχαν προειδοποιήσει τους βουλευτές πως τέτοιες ενέργειες δημιουργούν νομικά και συνταγματικά προβλήματα.
Χθες, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας συναντήθηκε με τον υπουργό Οικονομικών Μάκη Κεραυνό, με τον οποίο συζήτησαν το θέμα. Πάντως, ερωτηθείς ο Πρόεδρος εάν θα προχωρήσει σε αναπομπή των νόμων, άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο. Όπως είπε, οι νομοθεσίες βρίσκονται υπό μελέτη και σύντομα θα τοποθετηθούν, προσθέτοντας πως «αφήνω το συγκεκριμένο θέμα ανοικτό διότι θέλω να τοποθετηθώ υπεύθυνα, βάσει δεδομένων που θα έχω ενώπιόν μου».
Αγώνας δρόμου μέχρι τις 23/4
Οι τεχνοκράτες του υπουργείου κάνουν αγώνα δρόμου για να ολοκληρώσουν τη μελέτη των νομοθετημάτων, καθώς, λόγω και των εορτών του Πάσχα, τα χρονικά περιθώρια είναι ασφυκτικά. Παράλληλα, λειτουργοί της Νομικής Υπηρεσίας εξετάζουν τις νομοθετικές ρυθμίσεις για να διαπιστώσουν εάν συνάδουν με το Σύνταγμα.
Συνεπώς, οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν από εβδομάδας, καθώς η τελευταία συνεδρία της Ολομέλειας της Βουλής θα είναι στις 23 Απριλίου για την αυτοδιάλυση του Σώματος και, συνεπώς, σε περίπτωση αναπομπών θα συζητηθούν τη συγκεκριμένη ημέρα. Φυσικά, είναι προγραμματισμένη και συνεδρία του Σώματος την Πέμπτη, 16 Απριλίου. Ωστόσο, όπως φαίνεται, πιθανόν να μην προλάβει η κυβέρνηση να ολοκληρώσει τους ελέγχους και να κοινοποιήσει τις αποφάσεις της.
Να σημειωθεί πως, στο πλαίσιο των συζητήσεων στην αρμόδια κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών, το υπουργείο Οικονομικών είχε διαφωνήσει με πολλές από τις προτάσεις νόμου, καθώς περιείχαν αντισυνταγματικές πρόνοιες και αύξαναν τον προϋπολογισμό. Συγκεκριμένα, είχε διαφωνήσει με τη νομοθετική ρύθμιση για θωράκιση των εγγυητών, για την πρόσβαση των δανειοληπτών στη Δικαιοσύνη για καταχρηστικές ρήτρες και για το ύψος του χρέους, με το πάγωμα των εκποιήσεων μέχρι το τέλος του χρόνου, καθώς και με άλλες προτάσεις.
Προβληματισμός για πρόσβαση στη Δικαιοσύνη
Επιφυλάξεις υπάρχουν και για ρυθμίσεις που αφορούν την πρόσβαση στη Δικαιοσύνη, οι οποίες ίσως στο τέλος κριθούν αναποτελεσματικές για τους δανειολήπτες. Σύμφωνα με στοιχεία που κατέχει ο «Φ», από το 2018 μέχρι σήμερα, από τις περίπου 5.000 περιπτώσεις που προσέφυγαν στα δικαστήρια, το 98% των αποφάσεων ήταν υπέρ των πιστωτών.
Πάντως, εκπρόσωποι του υπουργείου ανέφεραν αρχικά πως ήταν ανοιχτό να εξετάσει προτάσεις νόμου, εάν τηρούσαν τις δύο αρχές. Μάλιστα, υπήρξε και περίπτωση όπου πρότεινε αλλαγές σε συγκεκριμένες προτάσεις νόμου.
Για παράδειγμα, στην πρόταση νόμου του ΑΚΕΛ, των βουλευτών του ΔΗΚΟ Ζαχαρία Κουλία, Χρίστου Ορφανίδη και Παύλου Μυλωνά, καθώς και της ΔΗΠΑ, σύμφωνα με την οποία απαγορεύεται στο πιστωτικό ίδρυμα να επιβάλλει επιπλέον τόκους, σε περίπτωση κατά την οποία το οφειλόμενο ποσό πιστωτικής διευκόλυνσης, περιλαμβανομένων τόκων, ανέρχεται στο διπλάσιο του αρχικού χρέους, το αρμόδιο υπουργείο είχε συμφωνήσει υπό προϋποθέσεις.
Συγκεκριμένα, πρότεινε η ρύθμιση να αφορά στεγαστικά δάνεια μέχρι €350 χιλ. και να αφορά νέες δανειακές συμβάσεις που θα συναφθούν μετά την έγκριση του νέου νόμου. Ωστόσο, η πλειοψηφία των κομμάτων ενέκρινε την πρόταση στην αρχική της μορφή.
Σημειώνεται πως προβληματισμό, αλλά και σε κάποιες περιπτώσεις διαφωνία, είχαν εκφράσει εκπρόσωποι της Νομικής Υπηρεσίας αλλά και της Κεντρικής Τράπεζας.
Στον αντίποδα, τα κόμματα υποστηρίζουν πως δεν δικαιολογείται αναπομπή ή αναφορά των νόμων, καθώς δεν θα επηρεαστεί το τραπεζικό σύστημα, αφού το χαρτοφυλάκιο των μη εξυπηρετούμενων δανείων δεν ξεπερνά το €1,5 δισ., ενώ τα υπόλοιπα βρίσκονται στις εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων.