Ο έμπειρος σκηνοθέτης αναμετριέται με ένα θεατρικό μεγαθήριο στην καρδιά της Λευκωσίας. Το εμβληματικό “Έγκλημα και Τιμωρία”, που ανεβαίνει με ένα χαρισματικό καστ στη σκηνή του θεάτρου “Διόνυσος”.
«Είναι μια υπερπαραγωγή το “Έγκλημα και Τιμωρία”. Με μια καλή πάστα ηθοποιών και συντελεστών. Μια μεγάλη στροφή για το Θέατρο Διόνυσος που επέλεξε να ανεβάσει το κλασικό αυτό έργο του Ντοστογιέφσκι. Είναι ένα στοίχημα…», λέει ο Γιάννης Ιορδανίδης. Διακρίνω την αγωνία του για τον τρόπο με τον οποίο θα αγκαλιαστεί από τον κόσμο η παράσταση την οποία υπογράφει. «Χρειάζεται η δημιουργία μιας ερωτικής σχέσης ανάμεσα σ’ αυτό και την πλατεία κι ένας θεατής αδιάφορος και αδρανής δεν βοηθά καθόλου, σε αντίθεση μ’ έναν ενεργειακά έτοιμο», εξηγεί. «Οι πρόβες ξεκίνησαν από τις 20 Αυγούστου. Τώρα μένει να δούμε την ανταπόκριση του κοινού. Όλα τα άλλα είναι δευτερεύοντα», λέει ο σκηνοθέτης που θέλησε να φτιάξει μια παράσταση με μηνύματα, χωρίς όμως αυτά να είναι κραυγαλέα. «Θέλησα να βρω το ανθρώπινο πρόσωπό της. Δεν αρέσει ούτε σε μένα να κουνάνε το δάκτυλο. Γι’ αυτό και προσπάθησα το μήνυμα του έργου να περάσει όχι μόνο από τον εγκέφαλο του θεατή αλλά και μέσα από το σώμα και την ψυχή του… Μέσα από τόσο μεγάλα κλασικά κείμενα εξάλλου, ο καθένας θα διαβάσει και θα εισπράξει ό,τι θέλει. Τα μεγάλα κλασικά κείμενα δεν δίνουν απαντήσεις. Είναι κείμενα που θέτουν ερωτήματα. Και το “Έγκλημα και Τιμωρία” είναι ένα από αυτά».
Aντρέας Τσουρής, Χριστόδουλος Μαρτάς και Γιώργος Κυριάκου σε σκηνή από την παράσταση.
Aνάμεσα στους ηθοποιούς που μοιράζονται στη σκηνή εφτά ισάξιους περίπου ρόλους ο Γιώργος Αναγιωτός, κλήθηκε να ερμηνεύσει τον Ρασκόλνικοφ, τον άνθρωπο που κάνει ένα έγκλημα για ιδεολογικούς λόγους. Ένα σκληρό, δύσκολο, διχασμένο ρόλο, όχι μόνο ψυχικά απαιτητικό αλλά και σωματικά, αφού βρίσκεται στη σκηνή και τις δυο περίπου ώρες που διαρκεί η παράσταση. «H αλήθεια είναι πως με δυσκόλεψε πάρα πολύ, ήταν ένας επίπονος ρόλος. Δεν ξέρω ποιο θα είναι το αποτέλεσμα. Το σίγουρο είναι πως έχω κάνει ένα πολύ όμορφο ταξίδι, μια διαδρομή στην οποία είχα δίπλα μου τον Γιάννη Ιορδανίδη, κι έχω κερδίσει πολλά πράγματα. Μέσα από σκληρές πρόβες είχα την ευκαιρία να δοκιμαστώ ανακαλύπτοντας πράγματα για μένα».
Δραματουργικά, αν και δόθηκε ίδια κατανομή με όλους τους ρόλους, αυτός του ανακριτή Πορφύρη Πέτροβιτς εμβαθύνει περισσότερο πλάι στον δικό του. Είναι σαν δυο λιοντάρια με έντονες σκηνές, σε μια προσπάθειά τους να επιβληθεί ο ένας στον άλλο. Για τον Αντρέα Τσουρή που τον υποδύεται είναι μια μεγάλη πρόκληση μέσα σ’ όλα όσα κλήθηκε στην πολύχρονη πορεία του να ερμηνεύσει.
«Ο Γιάννης Ιορδανίδης έχω την εντύπωση πως κατάφερε να αποδώσει, στα στενά πλαίσια που του επιβλήθηκαν λόγω συνθηκών, την ουσία και τη δυναμική ενός κλασικού έργου», λέει ο ηθοποιός που ερμηνεύει καταιγιστικούς μονολόγους στη σκηνή, οι οποίοι, όπως εξηγεί, «κάθε άλλο παρά μονόλογοι μοιάζουν. Γιατί ακριβώς απαιτούν δράση, ταχύτητες και υποκριτικές πονηριές. Είναι έντονοι διάλογοι που δεν αφήνουν τον παρτενέρ να διακόψει.
Ο σκηνοθέτης, ως γνώστης γενικά του αντικειμένου και ειδικά του δικού του εγχειρήματος, είναι ακριβής στα ζητούμενά του. Και καίριος με τρόπο αφοπλιστικό για να μπορεί κάποιος να λοξοδρομήσει από τη σκηνοθετική γραμμή», θα πει ο Αντρέας Τσουρής.
«Έγινε ό,τι καλύτερο μπορούσε να γίνει», συμπληρώνει ο Γιάννης Ιορδανίδης, που υπογράφει όχι μόνο τη σκηνοθεσία αλλά και την απόδοση και τη δραματουργική επεξεργασία του έργου. «Επέλεξα για τον κάθε ρόλο τον ιδανικότερο ηθοποιό -γι’ αυτό τουλάχιστον που είχα κατά νου να παρουσιάσω- και την ίδια ώρα σημαντικούς συνεργάτες με παρελθόν και παρόν. Μέλημά μου ήταν να φτιάξω μια παράσταση για τους θεατές του 21ου αιώνα. Ο Ντοστογιέφκι εξάλλου είναι ένας υπερσύγχρονος συγγραφέας. Θέτει σημαντικά ερωτήματα για τον άνθρωπο, τον Θεό, τη θρησκεία, για το έγκλημα, σε μια εποχή που βγαίνεις στον δρόμο και δεν ξέρεις αν ένα βανάκι θα δώσει τέλος στη ζωή σου».
Είναι δύσκολο έργο; «Α ναι. Διότι παίζεις με ημιτόνια. Όχι με τόνους. Ένας θίασος που αποτελείται από εφτά ηθοποιούς είναι σαν μια μουσική δωματίου. Κάθε φωνή, κάθε συναίσθημα που έρχεται να καταθέσει το είναι του στη σκηνή θα παίξει ένα ρόλο σ’ αυτή τη μουσική σύνθεση».
Μπορείτε να καταλάβετε πότε θα έρθει η επιτυχία μιας παράστασης κύριε Ιορδανίδη; «Είχα την τύχη να κάνω μια μεγάλη σταδιοδρομία, με έναν τριψήφιο αριθμό παραστάσεων σε μια διαδρομή 35 χρόνων. Ναι, έκανα επιτυχίες, δούλεψα με σπουδαίους ηθοποιούς, αλλά για μένα μετράει πάντα η τελευταία παράσταση. Η συνέχεια, το καινούργιο που θα κάνεις. Για να απαντήσω, είναι μια κινητήριος δύναμη η επιτυχία αλλά δεν με αφορά. Χρειάζεται μόνο να είσαι ξάγρυπνος απέναντι στα πράγματα… Αυτό που έχει σημασία είναι πως όταν φτάνεις σε μια ηλικία με μια όποια πορεία πίσω σου, πρέπει να ευχαριστιέσαι με τις επιτυχίες των άλλων, να μην είσαι δυστυχής και μίζερος, να μη ζηλεύεις. Να μπορείς να λες “αυτό είναι καλό”. Αλλά και κακό.
Όπως και να ‘χει, για μένα μια παράσταση τελειώνει με το κλείσιμο των φώτων. Όταν με ρωτάνε “τι δουλειά κάνεις;”, τους απαντώ “σκηνοθέτης”, αλλά μόνο την ώρα της πρόβας. Όταν τελειώσει, δεν είσαι τίποτα».
INFO: «Έγκλημα και Τιμωρία», Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι, παγκύπρια πρεμιέρα 20/10 στο Θέατρο Διόνυσος στη Λευκωσία. Παραστάσεις Παρασκευή & Σάββατο στις 20:30 και Κυριακή 18:30, μέχρι 26/11. Κρατήσεις: 22818999 & 99621845.
