Η υδατική κρίση παραμένει, παρά τις πρόσφατες βροχοπτώσεις και τις σημαντικές εισροές νερού στα φράγματα, όπως προκύπτει από την ενημέρωση της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Γεωργίας, από τον γενικό διευθυντή Γεωργίας, Ανδρέα Γρηγορίου.
Ουσιαστικά παρουσίασε έναν οδικό χάρτη που περιλαμβάνει την κατασκευή συνολικά 12 μονάδων αφαλάτωσης, ενώ ξεκαθάρισε πως οι περιορισμοί στο νερό άρδευσης θα παραμείνουν μέχρι νεωτέρας.
Με στόχο την απεξάρτηση της ύδρευσης από τις καιρικές συνθήκες, το Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων (ΤΑΥ) προωθεί ένα εκτεταμένο πρόγραμμα μονάδων αφαλάτωσης. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, σε λειτουργία βρίσκονται οι κινητές μονάδες σε Κισσόνεργα (12.000 κυβικά μέτρα νερού/ ημέρα) και Μονή (15.000 κ.μ./ημέρα).
Η μονάδα στο Λιμάνι Λεμεσού (10.000 κ.μ./ημέρα) αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του τρέχοντος μήνα ενώ βρίσκεται ήδη σε δοκιμαστική λειτουργία. Άγνωστο παραμένει ωστόσο πότε θα λειτουργήσει η μονάδα στον Γαρύλλη (10.000 κ.μ./ημέρα), με την ανάδοχο εταιρεία εβραϊκών συμφερόντων να επικαλείται καθυστερήσεις λόγω των πολεμικών συρράξεων στην περιοχή.
Υπό κατασκευή βρίσκεται η κινητή μονάδα αφαλάτωσης στην Επισκοπή (15.000 κ.μ./ημέρα), με το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης να εκτιμάται τον προσεχή Σεπτέμβριο. Σε αξιολόγηση εξακολουθεί να βρίσκεται η κινητή μονάδα στο Βασιλικό (20.000 κ.μ./ημέρα), με χρονοδιάγραμμα υλοποίησης τον Νοέμβριο. Παράλληλα, σε αξιολόγηση βρίσκεται και η μονάδα αφαλάτωσης στον Μαζωτό (40.000 κ.μ./ημέρα) με ολοκλήρωση τον Ιανουάριο του 2027. Περαιτέρω, για την πλωτή μονάδα στη Γερμασόγεια (20.000 κ.μ./ημέρα), ετοιμάζονται έγγραφα διαγωνισμού με στόχο να τεθεί σε πλήρη λειτουργία τον Ιανουάριο του 2027.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται μόνιμη μονάδα σε Αγία Θέκλα (30.000 κ.μ./ημέρα) σε αντικατάσταση κινητής μονάδας στην Αγία Νάπα (15.000 κ.μ./ημέρα). Προπαρασκευαστικές μελέτες διενεργούνται για ακόμα τρεις μόνιμες μονάδες αφαλάτωσης σε Ανατολική Λεμεσό (60.000 κ.μ./ημέρα), νέα μονάδα στη Δεκέλεια σε αντικατάσταση της υφιστάμενης (80.000 κ.μ./ημέρα) και στην Πόλη Χρυσοχούς (10.000 κ.μ./ημέρα). Για τις τέσσερις τελευταίες μόνιμες μονάδες, αναλόγως των αποτελεσμάτων που θα προκύψουν από τις μελέτες και τους όρους των αρμοδίων Αρχών εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθούν εντός του 2029. Με την κατασκευή των μονάδων θα καλυφθούν πλήρως οι ανάγκες ύδρευσης σε περιόδους ανομβρίας από τη στιγμή που η συνολική δυναμικότητα του συστήματος αναμένεται να αγγίξει τα 322.000 κ.μ./ημέρα μέχρι το 2029.
Παράλληλα, διεξάγονται από το ΤΑΥ διαπραγματεύσεις για την επέκταση των πέντε υφιστάμενων μόνιμων μονάδων (Πάφου, Επισκοπής, Βασιλικού, Λάρνακας και Δεκέλειας), όπου είναι τεχνικά και οικονομικά εφικτό. Σήμερα η παραγωγή των πέντε μονάδων ανέρχεται συνολικά στις 235.000 κ.μ./ημέρα.
Παρά τη μικρή βελτίωση ως αποτέλεσμα των βροχοπτώσεων των τελευταίων ημερών, η εικόνα στα φράγματα εξακολουθεί να παραμένει ιδιαίτερα εύθραυστη. Η πληρότητα των φραγμάτων βρισκόταν χθες στο 27,7% (80,6 εκ. κ.μ.), παρουσιάζοντας ελάχιστη αύξηση από το περσινό 24,6%. Αντίθετα, στα φράγματα του Νότιου Αγωγού, η πληρότητα είναι χαμηλότερη από πέρυσι, στο 22,9%, από το περσινό 24,3%.
«Η βελτίωση που καταγράφεται δεν συνιστά αποκατάσταση του υδατικού ισοζυγίου. Αν τα αποθέματα δεν προστατευθούν, ενδέχεται να μην επαρκούν για το 2027 και το 2028», αναφέρεται χαρακτηριστικά από το ΤΑΥ.
Το ΤΑΥ ξεκαθαρίζει ότι οποιαδήποτε παραχώρηση επιπλέον νερού στη γεωργία θα εξεταστεί μόνο μετά το τέλος Απριλίου και εφόσον οι εισροές είναι ικανοποιητικές. Μέχρι τότε το ΤΑΥ εισηγείται να διατηρηθεί η υφιστάμενη πολιτική αυστηρής διαχείρισης, από τη στιγμή που η σημερινή βελτίωση, παρόλο που είναι σημαντική, εντούτοις δεν αποτελεί ανάκαμψη και προπαντός δεν διασφαλίζει την υδατική ασφάλεια της χώρας τα επόμενα χρόνια.
