Η σπουδαία ερμηνεύτρια με αφορμή την ξεχωριστή εμφάνισή της στην Πέτρα του Ρωμιού θυμάται τις δικές της αγαπημένες συναυλίες και μοιράζεται τις σκέψεις της.

Πάτε σε συναυλίες; Βέβαια! Πάω και σε συναδέλφους αλλά κυρίως σε ξένους καλλιτέχνες που δεν έχω ξαναδεί ή που θα ήθελα να ξαναδώ. Φέτος θέλω να παρακολουθήσω διάφορα: το φεστιβάλ Ejekt, την LP αλλά μάλλον δεν θα προλάβω λόγω των δικών μου συναυλιών. 

Ποια ήταν η πιο ξεχωριστή συναυλία που είδατε; Η συναυλία των Rolling Stones ήταν απ’ τις συγκλονιστικότερες εμπειρίες. Ήταν μια ιστορική συναυλία. Πολύ σπουδαία συναυλία ήταν η τελευταία του Leonard Cohen και εκείνη του Bruce Springsteen στο Ολυμπιακό Στάδιο. 

Και η δική σας πιο ξεχωριστή; Σε εκείνη που εκπλαγήκατε και εσείς η ίδια; Θα σου μιλήσω για την πιο πρόσφατη στο Λονδίνο. Είχε τρομερό παλμό και ενέργεια απ’ την πρώτη στιγμή μέχρι την τελευταία. Εκείνη όμως που μου δημιούργησε έκπληξη και συγκίνηση ήταν η συναυλία μου στο Carnegie Hall. 

Όπου πήγατε ως καλεσμένη τους. Ναι ήταν μια συναυλία που με προσκάλεσαν οι ίδιοι. Ήταν απίστευτα συγκινητικό. Εκείνο που θυμάμαι είναι το πόσο απογειωτικό ήταν το αίσθημα εκείνης της sold out συναυλίας. 

Το φθινόπωρο έχετε μια μεγάλη περιοδεία σε Γερμανία και Ελβετία. Είναι διαφορετικό το στήσιμο ενός προγράμματος που παρουσιάζεται στο εξωτερικό; Οι επιλογές των κομματιών όταν έχω συναυλίες έξω έχουν να κάνουν με την ελληνικότητά τους. Δηλαδή δίνω πολύ περισσότερη σημασία στο υλικό που έχει να κάνει με την world music πλευρά του και βάζω λιγότερο δυτικού τύπου κομμάτια. Αυτή είναι η βασική διαφορά. 

Έχετε βαρεθεί να λέτε κάποια τραγούδια στις συναυλίες; Το «Δυνατά Δυνατά» για παράδειγμα; Υπάρχουν εποχές που ένα τραγούδι μπορεί να με κουράσει επομένως το αφαιρώ απ’ το ρεπερτόριο. Ειδικά όμως αυτό το κομμάτι, όχι, δεν το βαρέθηκα. Το «Δυνατά», πέραν του ότι μουσικά είναι ιδιοφυές, έχει μια ενέργεια που δεν μπορείς να εξηγήσεις. Αυτό το τραγούδι μπορεί να σε κάνει να δεις τη ζωή με ένα άλλο βλέμμα και να περιμένεις τα καλύτερα που θα‘ ρθουν. Είναι ένα σήμα κατατεθέν στις συναυλίες αλλά και μια ευχή για να εκπληρωθούν πόθοι. 

Στην έννοια του ταλέντου πιστεύετε; Βέβαια! Δεν αρκεί μόνο το ταλέντο από ένα σημείο και μετά, αλλά πιστεύω σε αυτό το θείο δώρο. 

Μπορεί να χαθεί; Και αυτό μπορεί να γίνει. Έχουμε δει καλλιτέχνες των οποίων η παραγωγική περίοδος πέρασε. Όλα μπορούν να συμβούν γιατί αυτά είναι πράγματα που δεν έχουν να κάνουν ούτε με τη λογική ούτε με την επιστήμη. 

Και στη δική σας περίπτωση; Είστε προετοιμασμένη για τη στιγμή που θα χαθεί αυτό το δώρο; Έχω ευχαριστηθεί τόσο πολύ γι’ αυτά που έχω κάνει μέχρι στιγμής που και να χαθεί θα είμαι μια χαρά… Καλό θα ήταν βέβαια να μην χάνεται ποτέ και να το έχεις όσο μπορείς και αντέχεις.

Θα μπορούσατε να κάνετε στη ζωή σας και κάτι άλλο από αυτό που κάνετε; Τώρα πια; Μετά από τόσα χρόνια; Ούτε που μπορώ να το φανταστώ! 

Εννοώ πιο πριν, αν μπήκατε σε αυτή τη διαδικασία.  Τουλάχιστον τρεις φορές έχω σκεφτεί να σταματήσω χωρίς όμως να αναλογιστώ ποιο θα είναι το επόμενο βήμα. Οι συγκυρίες το έφεραν όμως και συνέχισα. Η πρώτη φορά ήταν όταν διαλύθηκε η Οπισθοδρομική Κομπανία. Τότε αποφάσισα να σταματήσω. Δεν έγινε γιατί έτυχε να συναντηθώ με ανθρώπους που μου πρότειναν ενδιαφέροντα πράγματα. Αυτό συνέβη άλλες δυο φορές.

Και εκείνη τη στιγμή που πήρατε την απόφαση ποιο ήταν το συναίσθημα; Νιώσατε μετέωρη; Εκείνη την ώρα το αισθάνεσαι απελευθερωτικό. Αλλά παράλληλα βγαίνουν και τα σκοτάδια σου που πρέπει να τα διαχειριστείς. 

Αν σταματούσατε τελικά, σε τι θα ήσασταν καλή; Φαντάζομαι ότι αν γινόμουν τελικά αρχαιολόγος θα ήμουν καλή μάλλον.

Φοβηθήκατε ποτέ τη μεγάλη επιτυχία; Η Οπισθοδρομική από την πρώτη στιγμή που βγήκε είχε τεράστια επιτυχία. Έκανε συναυλίες σε γήπεδα γεμίζοντάς τα, είχαμε χρυσούς και πλατινένιους δίσκους. Η επιτυχία ήταν τόσο έντονη απ’ την αρχή αλλά πιστεύω τη χειρίστηκα πολύ ήσυχα. 

Εκείνη την επιτυχία όμως τη μοιραζόσασταν με το υπόλοιπο συγκρότημα. Αργότερα πώς λειτούργησε ως σόλο τραγουδίστρια;  Το ίδιο ήταν… Αυτό νομίζω έχει να κάνει με τον χαρακτήρα μου. Έμαθα να τη χειρίζομαι ήρεμα. 

Αν ρωτούσα τους φίλους σας τι άνθρωπος είστε τι θα μου έλεγαν;  «Καταπληκτική!» (γέλια), φίλοι μου είναι, ελπίζω να έλεγαν αυτό. Για να είναι φίλοι σου σημαίνει έχουν καλή γνώμη για σένα. 

Δικά σας αρνητικά στοιχεία αντιλαμβάνεστε; Βέβαια. Η ανασφάλεια για παράδειγμα. Δεν υπάρχει καλλιτέχνης που να μην είναι ανασφαλής. 

Για ποιο πράγμα είχατε ανασφάλεια; Για το αν είστε καλή φίλη, μητέρα, σύντροφος; Κυρίως έχει να κάνει με την τέχνη μου. Και η ανασφάλεια σε οδηγεί να κάνεις από ακραία συντηρητικά πράγματα έως ακραία ακραία. Νομίζω ότι οι περισσότεροι άνθρωποι είμαστε ανασφαλείς. Όση σιγουριά και να έχω γι’ αυτό το οποίο ετοιμάζω, νομίζω ότι πιο πολύ με οδηγεί ο ενθουσιασμός που αισθάνομαι, παρά η σιγουριά ότι ξέρω τι κάνω. 

Η ανασφάλεια εντείνεται περισσότερο ή εξασθενεί καθώς περνάνε τα χρόνια; Όχι, είναι εκεί. Έχει να κάνει με τον χαρακτήρα σου, με καταγωγή στα παιδικά σου χρόνια. Είναι ανεξάρτητα απ’ το δώρο της τέχνης σου. Πολλές φορές βέβαια η ανασφάλεια μπορεί να σε κάνει να το κρατήσεις πίσω.

Θυμάστε τέτοιες περιπτώσεις; Αισθάνομαι ότι δεν έκανα πράγματα που θα ήθελα να κάνω γιατί η ανασφάλεια μίλησε πιο δυνατά από το ένστικτο. Υπήρχαν πράγματα που ήθελαν περισσότερη ενέργεια και παραπάνω τόλμη για να τα κάνω και εκεί κρατήθηκα. Δεν έχει σημασία να πούμε τι ήταν αυτό. Κάποιες φορές τα σκέφτομαι αλλά απ’ την άλλη δεν μπορείς να έχεις στο μυαλό σου τι δεν έκανες αλλά τι θα κάνεις. 

Κάνετε απολογισμούς; Αυτό έχει να κάνει με την εποχή που βρίσκεσαι και πώς είσαι τότε. Άλλοτε μπορεί να βρίσκεις λίγα εκείνα που έχεις κάνει και άλλοτε να βρίσκεις αφθονία μεγάλη. Ανάλογα με την ψυχική σου κατάσταση εκείνη την περίοδο αξιολογείς. Κοιτάζοντας πίσω σήμερα είμαι ευτυχής. 

Στη ζωή πώς φερθήκατε; Είχατε θράσος ή συστολή; Έχω κάνει πολλές αλλαγές στη ζωή μου. Αυτό θέλει τόλμη λοιπόν. Έχω κάνει αρκετά λάθη. Ευτυχώς όμως έκανα και πολλά σωστά. (γέλια)

Υπάρχουν καλλιτέχνες που προτιμούν να τους βρει το τέλος μάχιμους, άσχετα από το αν έχουν γίνει φάντασμα του παλιού καλού εαυτού τους. Άλλοι επιλέγουν να αποσυρθούν πριν αρχίσει η πτώση. Εσείς τι θα επιλέγατε; Θέλω να ανήκω στη δεύτερη κατηγορία. Υπάρχουν τα σημάδια και μπορείς να τα δεις. Υπάρχει και ένα περιβάλλον που έχεις δημιουργήσει εσύ και θα σε προστατεύσει όταν έρθει ο χρόνος. 

Και η υστεροφημία σας; Σας απασχολεί; Ναι… Ό,τι μείνει, αν μείνει. 

Τι θα θέλατε να μείνει σαν στίγμα μετά από όλη αυτή τη διαδρομή; Κάποιες καλές ερμηνείες τραγουδιών. Αυτό πρέπει να μείνει πίσω από έναν ερμηνευτή ο οποίος άφησε μια μικρή κουκκίδα σε αυτό που λέγεται ελληνικό τραγούδι. Είναι σπουδαίο πράγμα να το καταφέρεις. Μακροπρόθεσμα βέβαια θα φανεί αν το κατάφερες ή όχι. 

INFO: H Ελευθερία Αρβανιτάκη εμφανίζεται στις 4 Αυγούστου στην Πέτρα του Ρωμιού, 22:00 (www.soldoutticketbox.com). Θα προηγηθεί το κιθαριστικό σύνολο Accordes (20:30 – «Φεγγάρια και Αστέρια – Μουσική χωρίς Σύνορα»).