Λεμεσός: Μόλις τρεις εβδομάδες μετά την ανάθεση της διαχείρισης του λιμανιού της Λεμεσού στους ιδιώτες διαχειριστές, αποδεικνύεται ότι ο σχεδιασμός των χώρων και ο νέος διαμοιρασμός είναι ανεπαρκής και λανθασμένος, με αποτέλεσμα ήδη το κράτος να πληρώνει €1,75 εκατ. σε έναν ανάδοχο (DP World) για να παραχωρήσει τμήμα του λιμανιού σε άλλο ανάδοχο (Eurogate). 

Δηλαδή το κράτος πληρώνει €1,75 εκατ. για να ανακτήσει τμήμα του λιμανιού, που παραχώρησε μόλις στις 29 Ιανουαρίου 2017, ώστε να το παραχωρήσει σε άλλο ανάδοχο δωρεάν, για βοήθεια στην επίλυση των σοβαρών προβλημάτων στο τερματικό εμπορευματοκιβωτίων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του «Φ», παράγοντες του λιμανιού και της Αρχής Λιμένων εξ αρχής είχαν διαφωνήσει με τον σχεδιασμό του διαχωρισμού που πρότειναν οι σύμβουλοι του Υπουργείου Μεταφορών, ωστόσο η θέση τους δεν εισακούστηκε.

Μάλιστα, θεωρείται βέβαιο ότι αφενός η «ενοικίαση» έναντι €1,75 εκατ. ετησίως δεν θα είναι προσωρινή, αλλά αντίθετα, είναι φανερό ότι το κράτος θα κληθεί να πληρώσει ακόμα μεγαλύτερα ετήσια «ενοίκια» για χώρους του λιμανιού που μόλις παραχώρησε στην DP World για να τους παραχωρήσει στην κοινοπραξία της Eurogate.

Για τα δύο χρόνια της «έκτακτης συμφωνίας» το κράτος θα καταβάλει €3,5 εκατ. ενώ θεωρείται βέβαιο ότι θα απαιτηθεί και χρονική επέκτασή της.

Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός ότι, ενώ η κοινοπραξία της DP Word κέρδισε τον διαγωνισμό αναλαμβάνοντας τον τομέα της για 25 χρόνια, με προσφερόμενο προς την κυβέρνηση συνολικό πριμ ύψους €2 εκατ. για μέρος των χώρων που της δόθηκαν και μόνο για δύο χρόνια, εισπράττει από το κράτος €3,5 εκατ.

Να σημειωθεί ότι από το 1994 μέχρι και πρόσφατα, η στρατηγική ανάπτυξης του λιμανιού της Λεμεσού ήταν να καταστήσει το λιμάνι ως κέντρο διαμετακομιστικού εμπορίου. Για τον σκοπό αυτό, την περίοδο 1994-1995 επεκτάθηκε το δυτικό κρηπίδωμα προς νότο κατά 320 μέτρα, ενώ κατασκευάστηκε και ράμπα πλάτους 50 μέτρων για εξυπηρέτηση πλοίων Ro-Ro. Ακολούθησε κατασκευή νέας προβλήτας μήκους 300 μέτρων και έγινε εκβάθυνση του λιμανιού κατά μήκος όλων των νέων κατασκευών με μέγιστο βύθισμα τα 14 μέτρα. Η ανάπτυξη προς αυτή την κατεύθυνση συνεχίστηκε με συνολικό κόστος €100 εκατ. 

Το 2008 δαπανήθηκαν €14 εκατ. για να υποστηριχθούν οι προβλήτες και να αυξηθεί το βάθος στη δυτική λεκάνη από τα 14 μέτρα στα 16 μέτρα και να μπορεί η συγκεκριμένη προβλήτα να δέχεται πλοία εμπορευματοκιβωτίων 3ης και 4ης γενιάς.

Στις διαδικασίες ανάθεσης του λιμανιού της Λεμεσού σε ιδιώτες διαχειριστές, οι σύμβουλοι του υπουργείου Μεταφορών πρότειναν ακριβώς αντίθετες διευθετήσεις και εισακούστηκαν.

Συγκεκριμένα, από τους χώρους που δόθηκαν για το τερματικό εμπορευματοκιβωτίων που σήμερα αντιμετωπίζει τα μεγαλύτερα προβλήματα, αφαίρεσαν την προβλήτα των 320 μέτρων με 16 μέτρα βάθος. Μαζί τους αφαιρέθηκαν και οι δύο γερανογέφυρες.

Η περιοχή αυτή, που σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε για την εξυπηρέτηση των εμπορευματοκιβωτίων, δόθηκε στην άλλη κοινοπραξία - DP World και GAP Vassilopoulos. Επίσης, ο χώρος στοιβασίας των κενών εμπορευματοκιβωτίων εμβαδού 63.000 τ.μ. αφαιρέθηκε με τις νέες ρυθμίσεις από τον σταθμό εμπορευματοκιβωτίων και παραχωρήθηκε στην κοινοπραξία, του τερματικού σταθμού πολλαπλής χρήσης. 

Έτσι, στον τελικό σχεδιασμό του Υπουργείου Μεταφορών, οι χώροι και οι υποδομές για το τερματικό εμπορευματοκιβωτίων κουτσουρεύτηκαν αισθητά, με αποτέλεσμα, να υπάρχουν προβλήματα σε σχέση με το σχήμα που λειτουργούσε το λιμάνι από την Αρχή Λιμένων. 

Αποτέλεσμα, είναι το κράτος να ενοικιάζει πίσω μέρος των χώρων και των υποδομών, για να τους παραχωρήσει στην κοινοπραξία που διαχειρίζεται το τερματικό εμπορευματοκιβωτίων. 

Οι νέες ρυθμίσεις, ουσιαστικά ανέτρεψαν και τη στρατηγική για ανάπτυξη του λιμανιού ως σταθμού διαμετακομιστικού εμπορίου, αφού όπως διαφάνηκε από τις πρώτες τρεις εβδομάδες λειτουργίας της νέας διαρρύθμισης, δεν επαρκεί ούτε για εξυπηρέτηση των εγχώριων εισαγωγών-εξαγωγών.

Κυπριακές εταιρείες που χρησιμοποιούν από χρόνια χώρους του λιμανιού για εξιδεικευμένες θαλάσσιες υπηρεσίες, με επενδύσεις δεκάδων και εκατοντάδων εκατομμυρίων, θεωρούν ότι θα είναι το πρώτο «θύμα» των διαδοχικών λαθών, αφού αναμένουν επίθεση για εκδίωξή τους από το λιμάνι, ώστε να απελευθερώσουν χώρους, και εξαναγκασμό τους σε εγκατάσταση σε γειτονικές χώρες.

Την ίδια ώρα, επισημαίνουν παράγοντες του λιμανιού, η ίδια η Αρχή Λιμένων αδυνατεί να λειτουργήσει πλήρως, διότι τέθηκε εκτός της διαδικασίας ανάθεσης, αφού η διαπραγμάτευση και οι συμφωνίες έγιναν με υπηρεσιακή ομάδα του Υπουργείου Μεταφορών. 

Επίσης, η «ιδιάζουσα σχέση» συμπεθέρων, όπως τη χαρακτήρισε ο Γενικός Ελεγκτής, μεταξύ του προέδρου της Αρχής Λιμένων και του Δημήτρη Μούσκου, δεύτερου μεγάλου μετόχου στην κοινοπραξία με την οποία παρουσιάζονται τα κυριότερα προβλήματα, αυτή της Eurogate, επηρεάζει τις εποπτικές δυνατότητες της Αρχής, εφόσον ο πρόεδρος απέχει από ό,τι έχει σχέση με τη συγκεκριμένη κοινοπραξία.

Προσφυγές από τρεις ναυτικούς πράκτορες
 
Σημαντικές ανατροπές μπορεί να επιφέρει σε όλα όσα αφορούν το λιμάνι Λεμεσού και όχι μόνο, αν πετύχει νομική προσφυγή που καταχώρησαν μέσω του δικηγορικού γραφείου Ανδρέας Σ. Αγγελίδης τρεις γνωστές εταιρείες με πολυετή επιχειρηματική παρουσία στον τομέα πρακτόρευσης και εξυπηρέτησης πλοίων. 

Η προσφυγή, στρέφεται κατά του Διατάγματος του 2017, με το οποίο ορίστηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο η έναρξη της ισχύος των Κανονισμών του Ιανουαρίου 2016. 

Το διάταγμα πάσχει, διότι η απόφαση λήφθηκε υπό πλάνη και αναρμόδια, έξω και αντίθετα προς το Νόμο που απαιτεί και προβλέπει όπως προηγηθεί διαβούλευση με την Αρχή Λιμένων και την αρμόδια Κοινοβουλευτική Επιτροπή, σύμφωνα με τον ισχυρισμό των τριών εταιρειών. Σύμφωνα με την προσφυγή που καταχώρησαν, πρόκειται για κατάσταση παράτυπη και παράνομη που επέφερε στέρηση δικαιώματος να ακουστούν οι αιτητές και βέβαια κάθε άλλος ενδιαφερόμενος και επηρεαζόμενος πριν ληφθεί τέτοια απόφαση.

Οι αιτητές ισχυρίζονται ότι η έναρξη της ισχύος έγινε υπό πλάνη και σε παραγνώριση των προβλέψεων της τελευταίας νομοθετικής τροποποίησης που έγινε τον Δεκέμβρη του 2016 και επηρεάζει άμεσα σειρά δικαιωμάτων τους, μεταξύ άλλων και τις νέες χρεώσεις που θα καταβάλλονται στο λιμάνι Λεμεσού. 

Η απόφαση αυτή επηρεάζει επίσης και όλες τις αντίστοιχες διεργασίες στο λιμάνι Λάρνακας.
 
20 μέρες περιμένουν τα αβγά
 
Μερικές δεκάδες χιλιάδες αβγά καθυστερούν εδώ και τρεις εβδομάδες να αφιχθούν στην Κύπρο, αφού το πλοίο που θα τα μεταφέρει μέσα σε ειδικά κοντέινερ-ψυγεία, αναβάλλει το δρομολόγιο για το λιμάνι Λεμεσού εδώ και σχεδόν τρεις εβδομάδες. Τα αβγά, που παραγγέλθηκαν από προμηθευτή για λογαριασμό δικτύου γνωστών υπεραγωγών, έπρεπε να αφιχθούν στις 29 Ιανουαρίου.

Επειδή το λιμάνι ήταν κλειστό εκείνο το Σαββατοκύριακο λόγω της μεταβίβασης της διαχείρισης του λιμανιού, η πλεύση προς Λεμεσό αναβλήθηκε για μια εβδομάδα. Μετά, λόγω των προβλημάτων αναβλήθηκε για δεύτερη εβδομάδα και τώρα για τρίτη. 

Επίσης, γνωστή παγκύπρια βιοτεχνία αλλαντικών έμεινε ουσιαστικά χωρίς κρέας, για τον ίδιο λόγο. Τα ψυγεία-κοντέινερ που θα μετέφεραν το κρέας στην Κύπρο από τον προμηθευτή δεν ξεκίνησαν, αφού το πλοίο που θα τα μεταφέρει αναβάλλει την πλεύση του προς το λιμάνι Λεμεσού για τους γνωστούς λόγους.

Γράφει: Πέτρος Θεοχαρίδης